Ολλανδία – Σημαντικές ανακατατάξεις στο εισόδημα των νοικοκυριών, τη φορολογία και τις κοινωνικές παροχές διαμορφώνει το νέο κυβερνητικό σχέδιο προϋπολογισμού για το 2026, όπως αποκαλύπτουν εκτεταμένες διαρροές στον ολλανδικό τύπο.
Οι σχεδιαζόμενες παρεμβάσεις επηρεάζουν άμεσα την αγοραστική δύναμη των πολιτών, φέρνοντας μικρές ελαφρύνσεις στους μισθωτούς, αλλά και περικοπές σε επιμέρους παροχές και τοπικές υπηρεσίες πρόνοιας.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Οριακή μείωση των φορολογικών συντελεστών κατά 0,06% στα δύο πρώτα κλιμάκια εισοδήματος και κατάργηση φοροαπαλλαγών σε παροχές εργοδοτών.
- Ακύρωση της προγραμματισμένης επιτάχυνσης στα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης και αναβολή της μείωσης του επιδόματος ανεργίας για το 2029.
- Κονδύλια άνω των 2,5 δισεκατομμυρίων ευρώ για την κατασκευή κοινωνικών κατοικιών και την αναβάθμιση του οδικού δικτύου.
Φορολογικές ρυθμίσεις και αγοραστική δύναμη
Η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών αναμένεται να υποχωρήσει οριακά για τη συντριπτική πλειονότητα των φορολογουμένων, εξαιρώντας μόνο τους συνταξιούχους και τα νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα, σύμφωνα με τα οικονομικά στοιχεία που δημοσίευσαν τα μέσα ενημέρωσης στην Ολλανδία. Η κυβέρνηση προχωρά σε οριακή μείωση των φορολογικών συντελεστών κατά 0,06 ποσοστιαίες μονάδες στα δύο πρώτα κλιμάκια, ενισχύοντας ταυτόχρονα ελαφρώς τη φορολογική έκπτωση για τους εργαζομένους (arbeidskorting).
Την ίδια ώρα, περιορίζονται σημαντικά καθιερωμένα εργασιακά προνόμια, καθώς καταργείται η αφορολόγητη έκπτωση 20% σε εταιρικά προϊόντα για τους υπαλλήλους, ενώ στο εξής θα φορολογούνται κανονικά τα χριστουγεννιάτικα δώρα και οι εταιρικές εκδηλώσεις. Παράλληλα, ο φόρος προστιθέμενης αξίας στα φυτά, τα άνθη και τις πτήσεις με αερόστατο αυξάνεται από το 9% στο 21%, οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης στο αλκοόλ αναπροσαρμόζονται βάσει πληθωρισμού, ενώ καταργείται σταδιακά η ειδική έκπτωση για τους νέους ελεύθερους επαγγελματίες (startersaftrek).
Ανατροπές σε ασφάλιση υγείας, συντάξεις και επιδόματα
Στον τομέα της πρόνοιας, η κυβερνητική ηγεσία αποφάσισε να παγώσει σχέδια που προέβλεπαν αυστηρότερες περικοπές για ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Συγκεκριμένα, αναβάλλεται για το 2029 η μείωση της μέγιστης διάρκειας του επιδόματος ανεργίας από τα δύο έτη στο ένα έτος, ενώ ακυρώνεται τόσο η ταχύτερη αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης όσο και η μείωση των ορίων αποζημίωσης για εγκύους και άτομα με αναπηρία.
Στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης, ματαιώθηκε η πρόσθετη αύξηση των 60 ευρώ στην υποχρεωτική ίδια συμμετοχή (eigen risico), η οποία ωστόσο θα ανέλθει στα 400 ευρώ από 385 ευρώ λόγω πληθωριστικής προσαρμογής. Οι ασφαλιστικές εισφορές εκτιμάται ότι θα σημειώσουν άνοδο κατά περίπου 12 ευρώ μηνιαίως, ενώ προβλέπεται κονδύλι 100 εκατομμυρίων ευρώ για τον δωρεάν εμβολιασμό πολιτών ηλικίας 60 έως 69 ετών κατά του έρπητα ζωστήρα.
Επενδύσεις στη στέγαση, τις υποδομές και την εκπαίδευση
Το οικιστικό ζήτημα τίθεται στο επίκεντρο του νέου σχεδιασμού, με τη χορήγηση φοροελάφρυνσης ύψους 425 εκατομμυρίων ευρώ στους στεγαστικούς οργανισμούς, γεγονός που τους επιτρέπει να δανειστούν επιπλέον 6 δισεκατομμύρια ευρώ για την ανέγερση κοινωνικών κατοικιών. Συμπληρωματικά διατίθενται 940 εκατομμύρια ευρώ για μεγάλες οικιστικές αναπλάσεις, 630 εκατομμύρια ευρώ για κατοικίες ηλικιωμένων, καθώς και 1,5 δισεκατομμύριο ευρώ για επισκευές γεφυρών και οδικών αξόνων.
Ο τομέας της παιδείας ενισχύεται με 668 εκατομμύρια ευρώ, αντιστρέφοντας σε μεγάλο βαθμό τις περικοπές στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Το σχέδιο περιλαμβάνει αυξημένες επενδύσεις στην επαγγελματική κατάρτιση, την έρευνα και την ανάπτυξη εθνικού υπερυπολογιστή, ενώ από το 2028 η βασική υποτροφία για φοιτητές που διαμένουν εκτός οικογενειακής εστίας θα αυξηθεί κατά 50 ευρώ μηνιαίως.
Μεταναστευτικό, δημόσια διοίκηση και άμυνα
Στο πεδίο του προσφυγικού, οι συνολικές δαπάνες υπολογίζονται σε 8 δισεκατομμύρια ευρώ για φέτος, με στόχο τη σταδιακή μείωσή τους στα 5 δισεκατομμύρια ευρώ έως το 2031 μέσω ευρωπαϊκών και εθνικών μέτρων. Οι δήμοι που αρνούνται να δημιουργήσουν μόνιμα κέντρα φιλοξενίας θα εντάσσονται σε μαύρη λίστα, ενώ επενδύονται 22 εκατομμύρια ευρώ για υποδομές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Στη δημόσια διοίκηση περικόπτονται άμεσα 400 εκατομμύρια ευρώ από τα λειτουργικά έξοδα, με στόχο διαρθρωτική εξοικονόμηση 1 δισεκατομμυρίου ευρώ από το 2030 και πλαφόν 10% στις εξωτερικές προσλήψεις. Αντίθετα, οι αμυντικές δαπάνες ενισχύονται με επιπλέον 600 εκατομμύρια ευρώ για το 2027 φτάνοντας σχεδόν τα 29 δισεκατομμύρια ευρώ, στα οποία περιλαμβάνεται στρατιωτική βοήθεια ύψους 3,1 δισεκατομμυρίων ευρώ προς την Ουκρανία.
