Βέλγιο – Έναν μηχανισμό με τον οποίο κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος βοηθούν τον καρκίνο να εξαπλώνεται σε άλλα όργανα εντόπισαν ερευνητές του Université libre de Bruxelles (ULB).
Η μελέτη, υπό την καθοδήγηση του καθηγητή Cédric Blanpain, δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Cancer και αναδεικνύει πιθανούς στόχους για την αντιμετώπιση των μεταστάσεων.
Οι μεταστάσεις, δηλαδή η διασπορά καρκινικών κυττάρων από τον αρχικό όγκο σε άλλα όργανα, ευθύνονται για την πλειονότητα των θανάτων από καρκίνο. Για να αποκτήσουν τη δυνατότητα μετακίνησης, τα καρκινικά κύτταρα μπορούν να αποκολληθούν και να γίνουν πιο κινητικά μέσω μιας διαδικασίας που ονομάζεται επιθηλιακή-μεσεγχυματική μετάβαση (EMT).
Ο ρόλος δύο τύπων λευκών αιμοσφαιρίων
Η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε ότι δύο τύποι κυττάρων του ανοσοποιητικού, τα ουδετερόφιλα και τα μακροφάγα, συγκεντρώνονται σε διαφορετικές περιοχές γύρω από τον όγκο κατά τη διάρκεια αυτής της μετάβασης. Κάθε τύπος εκκρίνει διαφορετικό μόριο, επηρεάζοντας τον τρόπο με τον οποίο αλλάζουν τα καρκινικά κύτταρα.
Τα ουδετερόφιλα απελευθερώνουν την ογκοστατίνη Μ (oncostatin M), η οποία ωθεί τα καρκινικά κύτταρα σε μια ενδιάμεση, υβριδική κατάσταση. Σύμφωνα με τα ευρήματα, σε αυτή την κατάσταση τα κύτταρα έχουν ιδιαίτερα μεγάλη ικανότητα διασποράς και σχηματισμού μεταστάσεων.
Τα μακροφάγα, από την άλλη, παράγουν το μόριο TGFβ1, το οποίο ενεργοποιεί την επιθηλιακή-μεσεγχυματική μετάβαση και οδηγεί τα κύτταρα στο πιο προχωρημένο στάδιό της. Έτσι, οι ερευνητές περιγράφουν δύο διακριτούς τρόπους με τους οποίους το περιβάλλον του όγκου επηρεάζει την εξέλιξη των καρκινικών κυττάρων.
Τι έδειξαν τα πειράματα και ποια είναι τα επόμενα ενδεχόμενα
Σε πειράματα σε ποντίκια, η χορήγηση φαρμάκου που μπλοκάρει την ογκοστατίνη Μ συνδέθηκε με μείωση των υβριδικών καρκινικών κυττάρων και των μεταστάσεων στους πνεύμονες. Η μελέτη αναφέρει επίσης αντίστοιχα ευρήματα σε ορισμένους ανθρώπινους όγκους του μαστού, του παγκρέατος, του πνεύμονα και της ουροδόχου κύστης.
Τα αποτελέσματα δεν συνιστούν απόδειξη αποτελεσματικής θεραπείας σε ασθενείς. Κατά το ULB, ωστόσο, η κατανόηση της επικοινωνίας ανάμεσα στα ανοσοκύτταρα και τα καρκινικά κύτταρα ανοίγει δυνατότητες για την πρόληψη των μεταστάσεων και για την αύξηση της ευαισθησίας των όγκων σε θεραπείες.
Η έρευνα υποστηρίχθηκε από οργανισμούς που χρηματοδοτούν την καταπολέμηση του καρκίνου, μεταξύ των οποίων το Βελγικό Ίδρυμα κατά του Καρκίνου, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (ERC) και το ευρωπαϊκό πρόγραμμα Horizon 2020.
