Βάδη-Βυρτεμβέργη – Η κυβέρνηση του γερμανικού κρατιδίου ετοιμάζει παρεμβάσεις για τους μαθητές που απουσιάζουν συχνά από το σχολείο, παρότι δεν διαθέτει συγκεκριμένα στοιχεία για την έκταση του προβλήματος. Ο υπουργός Παιδείας Andreas Jung συγκάλεσε την πρώτη συνάντηση εκπαιδευτικών φορέων, επιστημόνων και δήμων, ενώ ενώσεις εκπαιδευτικών ζητούν περισσότερη ψυχολογική και κοινωνική υποστήριξη.
Ο πρωθυπουργός του κρατιδίου Cem Özdemir, από τους Πράσινους, περιέγραψε τις συχνές απουσίες ως πρόβλημα που αφορά ολόκληρη την κοινωνία. Αναγνώρισε μάλιστα ότι και ο ίδιος, ως μαθητής, κάποιες φορές αργούσε ή δεν πήγαινε στο σχολείο επειδή είχε ξενυχτήσει παρακολουθώντας τηλεόραση, ενώ οι γονείς του βρίσκονταν στην εργασία τους.
Τα σημαντικότερα σε μία ματιά
- Η κυβέρνηση διαπιστώνει αυξανόμενη ανησυχία για τις απουσίες, αλλά δεν έχει συγκεκριμένη συνολική καταγραφή.
- Σε έρευνα του 2025, πολλά επαγγελματικά σχολεία ανέφεραν ότι το ένα τρίτο έως το μισό των μαθητών τους απουσιάζει τακτικά.
- Εξετάζεται ενίσχυση της υποστήριξης στα σχολεία, με ποσό 300.000 ευρώ να συζητείται χωρίς να έχει οριστικοποιηθεί.
Ανησυχητικές αναφορές, αλλά χωρίς συνολικούς αριθμούς
Η κυβέρνηση της Βάδης-Βυρτεμβέργης δεν μπορεί ακόμη να προσδιορίσει πόσοι μαθητές απουσιάζουν από τα σχολεία ή για πόσο διάστημα. Ο Andreas Jung, από το CDU, υποστηρίζει πάντως ότι η αντίληψη πως οι απουσίες αυξάνονται είναι ευρέως διαδεδομένη στην εκπαιδευτική κοινότητα.
Μια ένδειξη προέρχεται από έρευνα του συλλόγου καθηγητών επαγγελματικών σχολείων το 2025. Μεγάλο μέρος των σχολείων που απάντησαν ανέφερε ότι από το ένα τρίτο έως το μισό των μαθητών τους απουσιάζει τακτικά από τα μαθήματα. Τα στοιχεία αυτά αφορούν τα σχολεία που συμμετείχαν στην έρευνα και δεν αποτελούν συνολικό ποσοστό για όλους τους μαθητές του κρατιδίου.
Σύμφωνα με τον υπουργό Παιδείας, οι απουσίες εμφανίζονται εντονότερες στα επαγγελματικά σχολεία απ’ ό,τι στα γυμνάσια και λύκεια γενικής εκπαίδευσης (Gymnasien). Το ζήτημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται σε έναν σχολικό τύπο, καθώς αφορά ακόμη και δημοτικά σχολεία.
Ψυχική υγεία, εκφοβισμός και δυσκολία επιστροφής στην τάξη
Ο Cem Özdemir σημείωσε ότι πίσω από την απομάκρυνση ενός παιδιού από το σχολείο μπορεί να βρίσκονται φόβοι, υπερβολική πίεση, σχολικός εκφοβισμός ή προσωπικά και οικογενειακά προβλήματα. Ο Andreas Jung πρόσθεσε ότι, μετά την πανδημία του κορωνοϊού, τα προβλήματα ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων έχουν αυξηθεί σημαντικά.
Το βασικό πρόβλημα, κατά τον υπουργό, είναι ότι σήμερα γίνονται πολύ λίγα όταν ένα παιδί σταματήσει να προσέρχεται στο μάθημα. Όσο μεγαλύτερη γίνεται η περίοδος απουσίας, τόσο δυσκολότερη μπορεί να αποδειχθεί η επιστροφή του στη σχολική καθημερινότητα. Γι’ αυτό ζητά έγκαιρη αναγνώριση των αιτιών και άμεση παρέμβαση, αντί να αντιμετωπίζεται κάθε απουσία με τον ίδιο τρόπο.
Η πρώτη στρογγυλή τράπεζα πραγματοποιήθηκε το βράδυ της Δευτέρας, 16 Νοεμβρίου 2026, με τη συμμετοχή εκπαιδευτικών οργανώσεων, ερευνητών και εκπροσώπων των δήμων. Αποστολή της είναι να προτείνει συγκεκριμένες ενέργειες για σχολεία και τοπικές αρχές, μεταξύ άλλων ως προς την υποστήριξη μαθητών που έχουν απομακρυνθεί για μεγάλο διάστημα από την εκπαίδευση.
Αντιδράσεις για τα χρήματα και την έλλειψη προσωπικού
Μεταξύ των λύσεων που εξετάζονται είναι η ενίσχυση των σχολικών ψυχολόγων και της σχολικής κοινωνικής εργασίας. Δεν έχει διευκρινιστεί πόσα χρήματα θα διατεθούν. Στις συζητήσεις αναφέρεται το ποσό των 300.000 ευρώ, το οποίο θεωρεί πιθανό και το συνδικάτο εκπαίδευσης Gewerkschaft Erziehung und Wissenschaft (GEW), χωρίς να αποτελεί εγκεκριμένη χρηματοδότηση.
Η πρόεδρος της GEW στο κρατίδιο, Monika Stein, που συμμετέχει στις διαβουλεύσεις, θεωρεί το ποσό ανεπαρκές και το χαρακτηρίζει κίνηση εντυπώσεων. Επισήμανε ότι την ίδια περίοδο αρκετοί δήμοι και περιφερειακές διοικήσεις περικόπτουν θέσεις στη σχολική κοινωνική εργασία.
Περισσότερο προσωπικό ζητά εδώ και καιρό και ο Verband Bildung und Erziehung. Ο επικεφαλής του στο κρατίδιο, Gerhard Brand, υποστηρίζει ότι οι υπηρεσίες σχολικής ψυχολογικής συμβουλευτικής είναι σοβαρά υποστελεχωμένες. Ανάλογη απαίτηση για ενίσχυση της ψυχολογικής φροντίδας διατυπώνει και η αντιπολιτευόμενη κοινοβουλευτική ομάδα του SPD.
Διαφωνία για την υποχρεωτική φοίτηση και τα επόμενα βήματα
Η AfD προκρίνει διαφορετική αντιμετώπιση. Αντί για μια ακόμη στρογγυλή τράπεζα, ζητά σαφείς κανόνες, δεσμευτικές διαδικασίες αναφοράς απουσιών και συνεπή εφαρμογή της υποχρεωτικής σχολικής φοίτησης.
Ο Andreas Jung αναγνωρίζει ότι υπάρχουν τρόποι να ευαισθητοποιηθούν οι γονείς και να κινητοποιηθούν σχολεία και δομές προσχολικής αγωγής όταν η υποχρέωση φοίτησης δεν τηρείται. Ξεκαθαρίζει, όμως, ότι δεν θέλει παιδιά και εφήβους να οδηγούνται στο σχολείο ή στο νηπιαγωγείο με τη συνδρομή της αστυνομίας.
Οι συγκεκριμένες προτάσεις της στρογγυλής τράπεζας αναμένονται μέσα στο 2027, σύμφωνα με τη δέσμευση του υπουργού. Μέχρι τότε παραμένουν ανοικτά τόσο η κλίμακα της χρηματοδότησης όσο και οι πρακτικοί μηχανισμοί με τους οποίους θα εντοπίζονται νωρίς οι μαθητές που χρειάζονται βοήθεια.
Πηγές πληροφοριών: Κυβέρνηση Βάδης-Βυρτεμβέργης, Gewerkschaft Erziehung und Wissenschaft (GEW), Verband Bildung und Erziehung, Berufsschullehrerverband.