Γερμανία – Ακόμη και ένα ποτήρι χυμού γκρέιπφρουτ μπορεί να μεταβάλει τη δράση ορισμένων φαρμάκων και να αυξήσει τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών, προειδοποιεί το Κέντρο Προστασίας Καταναλωτών της Ρηνανίας-Παλατινάτου.
Η προσοχή στρέφεται, μεταξύ άλλων, σε συγκεκριμένα φάρμακα για την αρτηριακή πίεση και τη χοληστερόλη, ενώ η κατανάλωση του φρούτου αρκετές ώρες πριν ή μετά τη λήψη δεν αποκλείει την αλληλεπίδραση.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στον φρέσκο καρπό. Οι ουσίες που ευθύνονται για την αλληλεπίδραση υπάρχουν και στον χυμό, ακόμη και όταν καταναλώνεται σε μικρή ποσότητα. Αυτό δεν σημαίνει, ωστόσο, ότι όλα τα φάρμακα της ίδιας θεραπευτικής κατηγορίας επηρεάζονται: καθοριστική σημασία έχει η συγκεκριμένη δραστική ουσία.
Ποιες θεραπείες χρειάζονται προσοχή
Σύμφωνα με το Κέντρο Προστασίας Καταναλωτών, πιθανές αλληλεπιδράσεις αφορούν ορισμένα αντιυπερτασικά και υπολιπιδαιμικά φάρμακα. Στις κατηγορίες που απαιτούν έλεγχο περιλαμβάνονται επίσης κάποια ανοσοκατασταλτικά, τα οποία περιορίζουν συγκεκριμένες αντιδράσεις του ανοσοποιητικού συστήματος και χρησιμοποιούνται, μεταξύ άλλων, σε αυτοάνοσα νοσήματα όπως οι ρευματικές παθήσεις και η σκλήρυνση κατά πλάκας.
Αλληλεπιδράσεις έχουν αναφερθεί και για επιμέρους αντικαρκινικά φάρμακα. Η γερμανική Υπηρεσία Πληροφόρησης για τον Καρκίνο αναφέρει ως παράδειγμα τη δραστική ουσία Imatinib. Η αναφορά σε μια κατηγορία θεραπείας δεν αρκεί από μόνη της για να διαπιστωθεί κίνδυνος· χρειάζεται έλεγχος του συγκεκριμένου σκευάσματος.
Γιατί δεν προστατεύει η απόσταση μερικών ωρών
Ο βασικός μηχανισμός συνδέεται με το ένζυμο CYP3A4, το οποίο συμμετέχει στον μεταβολισμό πολλών φαρμάκων. Συστατικά του γκρέιπφρουτ μπορούν να αναστείλουν τη λειτουργία του, με αποτέλεσμα ορισμένες δραστικές ουσίες να διασπώνται πιο αργά και να φτάνουν σε υψηλότερες συγκεντρώσεις στον οργανισμό.
Η μεταβολή αυτή μπορεί να ενισχύσει τη δράση ενός φαρμάκου, αλλά και την πιθανότητα παρενεργειών. Αρκεί ακόμη και ένα ποτήρι χυμού γκρέιπφρουτ για να προκληθεί αλληλεπίδραση με ορισμένα σκευάσματα.
Η επίδραση στο ένζυμο μπορεί να παραμείνει για αρκετές ημέρες. Επομένως, η λήψη του φαρμάκου το πρωί και η κατανάλωση γκρέιπφρουτ το βράδυ δεν αποτελούν αξιόπιστο τρόπο αποφυγής του προβλήματος. Όταν είναι γνωστή ασυμβατότητα με ένα φάρμακο, η σύσταση είναι να αποφεύγονται τόσο το φρούτο όσο και ο χυμός του.
Άλλα εσπεριδοειδή και τι πρέπει να ελέγχουν οι ασθενείς
Παρόμοια προσοχή απαιτείται και με ορισμένα άλλα εσπεριδοειδή. Η Υπηρεσία Πληροφόρησης για τον Καρκίνο αναφέρει τα pomelo, ενώ πιθανές αλληλεπιδράσεις συνδέονται και με τα λάιμ και τα πικρά πορτοκάλια Σεβίλλης. Αντίθετα, σύμφωνα με το Κέντρο Προστασίας Καταναλωτών της Ρηνανίας-Παλατινάτου, δεν υφίσταται το ίδιο πρόβλημα με τα συνηθισμένα πορτοκάλια και τα μανταρίνια, ούτε έχουν αναφερθεί αντίστοιχες αλληλεπιδράσεις για τα λεμόνια.
Όσοι λαμβάνουν τακτικά φάρμακα μπορούν να αναζητήσουν σχετικές προειδοποιήσεις στο φύλλο οδηγιών του σκευάσματός τους και, αν υπάρχει αμφιβολία, να συμβουλευτούν φαρμακοποιό ή τον θεράποντα γιατρό τους. Δεν πρέπει να διακόπτουν μόνοι τους τη θεραπεία ούτε να αλλάζουν τη δοσολογία λόγω της κατανάλωσης γκρέιπφρουτ· όταν υπάρχει τεκμηριωμένη αλληλεπίδραση, αποφεύγεται το συγκεκριμένο φρούτο.
Πηγές πληροφοριών: Κέντρο Προστασίας Καταναλωτών Ρηνανίας-Παλατινάτου, Υπηρεσία Πληροφόρησης για τον Καρκίνο.
