Γερμανία – Από τις 20 Νοεμβρίου αυστηροποιούνται οι κανόνες για τις αγορές «αγόρασε τώρα, πλήρωσε αργότερα» (Buy now, pay later), καθώς οι πάροχοι θα πρέπει να ελέγχουν αν οι πελάτες μπορούν να αποπληρώσουν τις οφειλές τους. Οι αλλαγές αφορούν επίσης μικροδάνεια κάτω των 200 ευρώ και άτοκες χρηματοδοτήσεις, ενισχύοντας την προστασία των καταναλωτών στις διαδικτυακές αγορές.
Βάση της αλλαγής είναι η ευρωπαϊκή οδηγία για την καταναλωτική πίστη CCD II. Μέχρι τώρα, πολλές από αυτές τις χρηματοδοτήσεις εξαιρούνταν από τις συνήθεις υποχρεώσεις ελέγχου πιστοληπτικής ικανότητας, ιδίως όταν το ποσό ήταν μικρότερο από 200 ευρώ ή η εξόφληση προβλεπόταν μέσα σε τρεις μήνες.
Έλεγχος πιστοληπτικής ικανότητας και σαφέστερες χρεώσεις
Με το νέο πλαίσιο, οι εταιρείες που προσφέρουν τέτοιους τρόπους πληρωμής οφείλουν να εξετάζουν την οικονομική δυνατότητα αποπληρωμής του πελάτη. Ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα, όπως πληροφορίες υγείας ή στοιχεία από τα κοινωνικά δίκτυα, δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιούνται στην αξιολόγηση. Όταν η απόφαση λαμβάνεται αυτοματοποιημένα, ο καταναλωτής μπορεί να ζητήσει να επανεξεταστεί από άνθρωπο.
Οι πάροχοι θα πρέπει ακόμη να ενημερώνουν καθαρότερα για το συνολικό κόστος, τη διάρκεια της χρηματοδότησης, τις δόσεις και τις συνέπειες μιας καθυστερημένης πληρωμής. Για τον λόγο αυτό, πολλοί χρήστες αναμένεται να χρειαστεί να αποδεχθούν νέους συμβατικούς όρους.
Οι μικρές αγορές και ο κίνδυνος συσσώρευσης οφειλών
Η επιλογή «πλήρωσε αργότερα» επιτρέπει στον αγοραστή να εξοφλήσει το προϊόν σε μεταγενέστερη ημερομηνία είτε εφάπαξ είτε σε δόσεις. Συχνά η χρηματοδότηση παρέχεται όχι από το ίδιο το ηλεκτρονικό κατάστημα αλλά από υπηρεσίες πληρωμών, όπως η Klarna και η PayPal. Στην κατηγορία περιλαμβάνονται και χρηματοδοτήσεις με μηδενικό επιτόκιο.
Σε έρευνα που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της Ομοσπονδιακής Ένωσης Κέντρων Προστασίας Καταναλωτών, το 34% των αγορών μέσω τέτοιων μοντέλων αφορούσε ρούχα και το 25% ηλεκτρικές ή ηλεκτρονικές συσκευές. Στο 74% των περιπτώσεων, η αξία της αγοράς δεν ξεπερνούσε τα 200 ευρώ.
Άλλη αντιπροσωπευτική έρευνα, για λογαριασμό της γερμανικής Ομοσπονδιακής Αρχής Χρηματοπιστωτικής Εποπτείας (BaFin), έδειξε ότι ένας στους πέντε ερωτηθέντες ηλικίας 18 έως 60 ετών χρησιμοποιεί το «Buy now, pay later». Το 14% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι κάποια στιγμή έχασε την εικόνα των ανεξόφλητων πληρωμών του. Στους κάτω των 30 ετών, το ποσοστό πλησίαζε τον έναν στους τέσσερις.
Παρότι πολλές τέτοιες αγορές δεν επιβαρύνονται με πρόσθετο κόστος όταν εξοφλούνται εμπρόθεσμα, η καθυστέρηση μπορεί να επιφέρει υψηλούς τόκους. Οι οργανώσεις προστασίας καταναλωτών προειδοποιούν ιδιαίτερα για τις πολλαπλές ταυτόχρονες αγορές με αναβολή πληρωμής και συνιστούν προσεκτικό έλεγχο των όρων, των πιθανών τελών και των εξόδων υπενθύμισης οφειλής.
Οι ειδικοί προτείνουν η συγκεκριμένη επιλογή να χρησιμοποιείται κατ’ εξαίρεση, κυρίως όταν μια αναγκαία αγορά δεν μπορεί να αναβληθεί και η μελλοντική αποπληρωμή είναι εξασφαλισμένη.
Πηγές πληροφοριών: Ομοσπονδιακή Ένωση Κέντρων Προστασίας Καταναλωτών, Ομοσπονδιακή Αρχή Χρηματοπιστωτικής Εποπτείας (BaFin).