Βάδη-Βυρτεμβέργη – Αγωγές συνταγμένες με τεχνητή νοημοσύνη, οι οποίες περιλαμβάνουν ακόμη και ανύπαρκτες δικαστικές αποφάσεις, προσθέτουν φόρτο εργασίας στα εργατοδικεία του γερμανικού κρατιδίου. Την ίδια ώρα, ο αριθμός των υποθέσεων αυξάνεται αισθητά, με αποτέλεσμα εργαζόμενοι και εργοδότες να περιμένουν περισσότερο για την εκδίκαση των διαφορών τους. Στο Μάνχαϊμ, η αναμονή για δικάσιμο φτάνει πλέον έως τους οκτώ μήνες.
Η πρόεδρος του Ανώτερου Εργατοδικείου της Βάδης-Βυρτεμβέργης (Landesarbeitsgericht), Betina Rieker, περιγράφει ένα πρόβλημα που είχε ήδη απασχολήσει τα διοικητικά και κοινωνικά δικαστήρια: η χρήση AI για τη σύνταξη δικογράφων δημιουργεί εκτενή κείμενα, τα οποία οι δικαστές πρέπει να εξετάσουν προσεκτικά για να διακρίνουν τα στοιχεία που σχετίζονται πραγματικά με την υπόθεση.
Εκατοντάδες σελίδες, λανθασμένες παραπομπές και επινοημένα γεγονότα
Στα εργατοδικεία πρώτου βαθμού της Γερμανίας δεν είναι υποχρεωτική η εκπροσώπηση από δικηγόρο. Έτσι, ένας εργαζόμενος μπορεί να καταθέσει μόνος του αγωγή, αξιοποιώντας και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Κατά την Rieker, ορισμένα από αυτά τα δικόγραφα εκτείνονται σε εκατοντάδες σελίδες, με γενικές νομικές αναλύσεις που δεν συνδέονται με τη συγκεκριμένη διαφορά.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην έκταση. Εμφανίζονται λανθασμένες παραπομπές σε νομοθεσία ή νομολογία, ανύπαρκτες δικαστικές αποφάσεις, ακόμη και επινοημένα στοιχεία στην ίδια την περιγραφή των γεγονότων. Οι δικαστές αναγκάζονται να ελέγχουν τις αναφορές και να απομονώνουν τις ουσιαστικές πληροφορίες, γεγονός που απαιτεί πρόσθετο χρόνο.
Δεν υπάρχει επίσημη καταμέτρηση των δικογράφων που έχουν παραχθεί με AI. Ωστόσο, τα εργατοδικεία της Βάδης-Βυρτεμβέργης αναφέρουν ότι τέτοια κείμενα έχουν αυξηθεί σημαντικά.
Η Rieker επισημαίνει και τον κίνδυνο για τους ίδιους τους ενάγοντες. Εάν ένα εργαλείο AI παραλείψει κρίσιμα γεγονότα, το δικαστήριο δεν θα τα λάβει υπόψη εφόσον δεν έχουν παρουσιαστεί στη διαδικασία. Μπορεί επίσης να διατυπώσει αξιώσεις χωρίς πραγματική νομική βάση, οδηγώντας έναν εργαζόμενο που ενεργεί χωρίς δικηγορική καθοδήγηση σε μια αδιέξοδη και δαπανηρή υπόθεση.
Σχεδόν 39% περισσότερες υποθέσεις από το 2023
Η πίεση στη δικαιοσύνη συνδέεται και με την αύξηση των εργατικών διαφορών. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ανώτερου Εργατοδικείου, οι νέες υποθέσεις αναμένεται να ξεπεράσουν τις 47.000 το 2026, έναντι περίπου 34.000 το 2023, δηλαδή αύξηση σχεδόν 39%.
Σε ορισμένα εργατοδικεία, οι διάδικοι περιμένουν πλέον έως και έξι μήνες περισσότερο για μια δικάσιμο σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα. Στο εργατοδικείο του Μάνχαϊμ, εκπρόσωπος ανέφερε ότι η αναμονή για συνεδρίαση δικαστικού τμήματος φτάνει έως τους οκτώ μήνες.
Οι καθυστερήσεις έχουν άμεσο αντίκτυπο στις διαφορές για απολύσεις. Ένας εργαζόμενος μπορεί να παραμένει για μήνες σε αβεβαιότητα σχετικά με το αν εξακολουθεί να υφίσταται η εργασιακή του σχέση. Αντίστοιχα, μια επιχείρηση που έχει προχωρήσει σε απολύσεις, για παράδειγμα μετά το κλείσιμο εγκατάστασης, δεν γνωρίζει επί μεγάλο διάστημα αν αυτές θα κριθούν νόμιμες ή αν θα υποχρεωθεί να καταβάλει αναδρομικά μισθούς.
Η Rieker θεωρεί ότι βασικός παράγοντας για την αύξηση των αγωγών είναι η δύσκολη οικονομική κατάσταση στο κρατίδιο. Εταιρείες, μεταξύ άλλων στον κλάδο των προμηθευτών αυτοκινητοβιομηχανιών, αντιμετωπίζουν μειωμένες παραγγελίες και προχωρούν σε περικοπές προσωπικού, με αποτέλεσμα περισσότερες προσφυγές κατά απολύσεων.
Προσλήψεις, περιορισμός δικογράφων και τεχνικές λύσεις
Για την αποσυμφόρηση των δικαστηρίων, η πρόεδρος του Ανώτερου Εργατοδικείου ζητά περισσότερους εργαζομένους στη δικαιοσύνη. Θέτει επίσης προς συζήτηση τον νομικό περιορισμό της έκτασης των δικογράφων ή την υποχρεωτική επισήμανση όσων έχουν δημιουργηθεί με AI. Πρόκειται για προτάσεις, όχι για μέτρα που έχουν ήδη τεθεί σε εφαρμογή.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης της Βάδης-Βυρτεμβέργης έχει αναγνωρίσει το ευρύτερο πρόβλημα. Ο υπουργός Δικαιοσύνης Moritz Oppelt (CDU), αναφερόμενος ειδικά στα κοινωνικά και διοικητικά δικαστήρια, χαρακτήρισε την επιβάρυνση από την AI τεράστια πρόκληση και ανέφερε ως πιθανή απάντηση την ανάπτυξη τεχνικών λύσεων τεχνητής νοημοσύνης από την ίδια τη δικαιοσύνη.
Πηγές πληροφοριών: Ανώτερο Εργατοδικείο Βάδης-Βυρτεμβέργης, Υπουργείο Δικαιοσύνης Βάδης-Βυρτεμβέργης.
