Γερμανία – Η συνεχιζόμενη επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης για τις οικογένειες φέρνει στο προσκήνιο νέες, αυστηρές προτάσεις για σαρωτικές περικοπές στα κρατικά επιδόματα παιδιού και τις κοινωνικές παροχές.
Μια αποκαλυπτική αξιολόγηση από διεθνείς οργανισμούς καταδεικνύει την αδυναμία της χώρας να διασφαλίσει υψηλά πρότυπα ευημερίας για τις νεότερες γενιές, κατατάσσοντάς την χαμηλότερα από κράτη με εμφανώς ασθενέστερη οικονομική δυναμική. Την ίδια στιγμή, τα κυβερνητικά κλιμάκια επεξεργάζονται εσωτερικά έγγραφα με δεκάδες μέτρα λιτότητας, τα οποία απειλούν να ανατρέψουν τον οικογενειακό προγραμματισμό για χιλιάδες νοικοκυριά, πυροδοτώντας έντονες ανησυχίες για το μέλλον της εκπαίδευσης και της κοινωνικής συνοχής. Η κατάσταση κρίνεται ιδιαίτερα κρίσιμη για τις ευάλωτες ομάδες.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Η Unicef κατατάσσει τη χώρα στην 25η θέση ανάμεσα σε 37 κράτη ως προς την παιδική ευημερία.
- Ένα στα επτά παιδιά αντιμετωπίζει άμεσο κίνδυνο φτώχειας σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία.
- Εξετάζονται πάνω από 70 προτάσεις περικοπών, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης του Elterngeld.
- Το 40% των δεκαπεντάχρονων μαθητών καταγράφει σοβαρές ελλείψεις στη βασική ανάγνωση και την αριθμητική.
Η αξιολόγηση της Unicef ρίχνει την παιδική ευημερία σε νέα χαμηλά επίπεδα
Η επίσημη έκθεση του Ταμείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Παιδιά (Unicef) διαμορφώνει μια εξαιρετικά δυσμενή εικόνα για τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, τοποθετώντας την στην εικοστή πέμπτη θέση ανάμεσα σε 37 εξεταζόμενα κράτη στον τομέα της παιδικής ευημερίας. Τα συγκριτικά δεδομένα αποκαλύπτουν πως τα επίπεδα ικανοποίησης και διαβίωσης των νεότερων ηλικιακά πολιτών βρίσκονται σε χαμηλότερα επίπεδα ακόμη και από χώρες με αισθητά μικρότερο κατά κεφαλήν εισόδημα, όπως η Πορτογαλία και η Ρουμανία, γεγονός που εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την κατανομή των κρατικών πόρων. Τα στατιστικά ευρήματα επιβεβαιώνουν πως ένα στα επτά ανήλικα άτομα αντιμετωπίζει άμεσο κίνδυνο κοινωνικού αποκλεισμού λόγω περιορισμένων οικονομικών δυνατοτήτων. Τα νούμερα αποτυπώνουν μια σκληρή πραγματικότητα.
Παράλληλα με τα ανησυχητικά ποσοστά της φτώχειας, το εκπαιδευτικό σύστημα καταγράφει σημαντικές υστερήσεις, καθώς τέσσερις στους δέκα μαθητές ηλικίας δεκαπέντε ετών αδυνατούν να προσεγγίσουν το απαιτούμενο επίπεδο σε θεμελιώδεις δεξιότητες, όπως η κατανόηση κειμένου και η μαθηματική σκέψη. Οι ανισότητες αυτές πλήττουν με δυσανάλογη σφοδρότητα τις οικογένειες που διαθέτουν χαμηλά εισοδήματα, καθώς τα παιδιά τους τείνουν να παρουσιάζουν συχνότερα προβλήματα υγείας και αυξημένη ψυχολογική πίεση, συγκριτικά με τους συνομήλικους τους από πιο ευκατάστατα περιβάλλοντα. Αντί η κρατική μηχανή να εστιάσει στην άμεση αντιμετώπιση αυτών των καταγεγραμμένων ελλείψεων, η δημόσια συζήτηση στρέφεται στη διερεύνηση περαιτέρω μειώσεων στις κοινωνικές δαπάνες. Ο σχεδιασμός αυτός προκαλεί έντονο προβληματισμό.
Ποιες παροχές κόβει το εσωτερικό έγγραφο από τα υπουργεία της χώρας
Πίσω από τις κλειστές πόρτες των κυβερνητικών γραφείων, μια ειδική ομάδα εργασίας, συνδεδεμένη με την Καγκελαρία και αποτελούμενη από εκπροσώπους της ομοσπονδίας, των κρατιδίων και των δήμων, επεξεργάστηκε ένα εκτενές σχέδιο συρρίκνωσης των κοινωνικών δαπανών, το οποίο έφερε στο φως ο οργανισμός Paritätische Gesamtverband. Το συγκεκριμένο έγγραφο περιλαμβάνει περισσότερες από 70 ξεχωριστές προτάσεις για άμεσες περικοπές σε προγράμματα που απευθύνονται αποκλειστικά σε παιδιά και εφήβους, σκιαγραφώντας μια στρατηγική αυστηρής δημοσιονομικής πειθαρχίας σε βάρος των ευάλωτων ομάδων. Ανάμεσα στα προτεινόμενα μέτρα ξεχωρίζουν η δραστική μείωση των κονδυλίων για την ομαλή ένταξη των ατόμων με αναπηρία, η ενδεχόμενη κατάργηση της προκαταβολής διατροφής για ανήλικους άνω των δώδεκα ετών, καθώς και η επ’ αόριστον αναβολή του νομικού δικαιώματος για ολοήμερη σχολική φροντίδα. Οι προτάσεις αυτές βρίσκονται πλέον στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Η ένταση στις τάξεις των νοικοκυριών κλιμακώθηκε περαιτέρω όταν διέρρευσαν πληροφορίες σχετικά με τον προγραμματισμό μειώσεων στο επίδομα γονικής άδειας, το γνωστό Elterngeld, παρά τις αντίθετες προεκλογικές δεσμεύσεις για ουσιαστική ενίσχυση των δικαιούχων. Είναι χαρακτηριστικό πως τα οικονομικά όρια και τα ποσά της συγκεκριμένης παροχής έχουν παραμείνει απολύτως στάσιμα από την πρώτη ημέρα εφαρμογής του μέτρου το 2007, καθιστώντας την αγοραστική δύναμη των νέων γονέων όλο και πιο αδύναμη απέναντι στις συνεχιζόμενες ανατιμήσεις. Οι επικείμενες αλλαγές δημιουργούν ένα ασφυκτικό περιβάλλον για όσους σχεδιάζουν να δημιουργήσουν οικογένεια, ακυρώνοντας στην πράξη τις προσδοκίες για διεύρυνση της κρατικής ομπρέλας προστασίας. Το μέλλον των οικογενειακών επιδομάτων διαγράφεται αβέβαιο.
Ποιοι χάνουν την προστασία με το νέο πλαίσιο για τη βασική ασφάλιση
Η εφαρμογή του νέου συστήματος βασικής ασφάλισης (Grundsicherung) αναμένεται να αναδιαμορφώσει πλήρως τον χάρτη των κοινωνικών παροχών, εισάγοντας ένα αυστηρότερο πλαίσιο κυρώσεων που θα επηρεάσει άμεσα τη ρευστότητα χιλιάδων νοικοκυριών. Τα στατιστικά δεδομένα δείχνουν πως μία στις τρεις κοινότητες που εξαρτώνται από την κρατική υποστήριξη αποτελείται από οικογένειες με ανήλικα μέλη, γεγονός που σημαίνει ότι οι όποιες οικονομικές ποινές επιβληθούν στους ενήλικες θα μετακυλιστούν αναπόφευκτα στην ποιότητα ζωής των παιδιών. Οι ανήλικοι, οι οποίοι ήδη καταγράφουν τα χαμηλότερα επίπεδα ψυχικής ανθεκτικότητας και ευημερίας, βρίσκονται στη δυσχερέστερη θέση, στερούμενοι τη δυνατότητα να διεκδικήσουν τη διατήρηση των κεκτημένων τους. Οι συνέπειες των νέων κανονισμών αναμένονται ραγδαίες.
Η προσέγγιση αυτή έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις αρχές που είχαν τεθεί κατά τη διάρκεια της υγειονομικής κρίσης, όταν το Γερμανικό Συμβούλιο Ηθικής (Deutscher Ethikrat) είχε υπογραμμίσει την απόλυτη ανάγκη να θωρακιστούν οι νέοι από τα βάρη της όποιας μελλοντικής κρίσης. Η συστηματική αφαίρεση πόρων από τη δημόσια εκπαίδευση και τις δομές φροντίδας δεν συνιστά απλώς μια λογιστική προσαρμογή, αλλά μια στρατηγική που εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα του συνταξιοδοτικού συστήματος και της αγοράς εργασίας. Οικονομικοί αναλυτές προειδοποιούν σταθερά πως τα κεφάλαια που εξοικονομούνται σήμερα από την εκπαίδευση θα μετατραπούν σε πολλαπλάσια κόστη για την επιδοματική πολιτική των επόμενων δεκαετιών. Οι αριθμοί επιβεβαιώνουν τις δυσοίωνες προβλέψεις.
