Ελβετία – Σαρωτικές αλλαγές στο οικονομικό, ενεργειακό και κοινωνικό τοπίο της χώρας φέρνει η ολοκλήρωση της θερινής συνεδρίασης του ελβετικού κοινοβουλίου.
Το Εθνικό Συμβούλιο και το Συμβούλιο των Κρατών επικύρωσαν ένα μαζικό πακέτο 22 κρίσιμων νομοσχεδίων, λαμβάνοντας ιστορικές αποφάσεις για τη χρηματοδότηση του συνταξιοδοτικού συστήματος, την άρση της απαγόρευσης κατασκευής πυρηνικών εργοστασίων και την αναμόρφωση των εργασιακών δικαιωμάτων.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Εγκρίθηκε η αύξηση του βασικού συντελεστή ΦΠΑ κατά 0,4% για τη χρηματοδότηση της 13ης σύνταξης.
- Καταργείται επίσημα η απαγόρευση κατασκευής νέων πυρηνικών σταθμών στη χώρα.
- Εισάγεται για πρώτη φορά η δυνατότητα εφάπαξ διαγραφής χρεών για υπερχρεωμένους πολίτες.
Οικονομία, συντάξεις και εργασιακές ρυθμίσεις
Η εξασφάλιση της βιωσιμότητας του ασφαλιστικού συστήματος αποτέλεσε κεντρικό άξονα των αποφάσεων. Τα νομοθετικά σώματα υπερψήφισαν την αύξηση του ΦΠΑ κατά 0,4 ποσοστιαίες μονάδες, προκειμένου να καλυφθεί το κόστος της 13ης σύνταξης στο πλαίσιο της ασφάλισης AHV. Η εφαρμογή του συγκεκριμένου μέτρου προϋποθέτει την αναθεώρηση του Ομοσπονδιακού Συντάγματος. Παράλληλα, απορρίφθηκε η λαϊκή πρωτοβουλία που ζητούσε την εξάλειψη της λεγόμενης «φορολογικής ποινής γάμου», με το κοινοβούλιο να προτείνει την καταψήφισή της από τους πολίτες.
Στον τομέα της εργασίας, εγκρίθηκαν τροποποιήσεις που επιτρέπουν στους κοινωνικούς εταίρους να παρακάμπτουν τους κανόνες περί κατώτατων μισθών μέσω των συλλογικών συμβάσεων εργασίας (GAV). Επιπροσθέτως, οι αυτοαπασχολούμενοι που εργάζονται στις δικές τους επιχειρήσεις αποκτούν πλέον καλύτερη προστασία μέσω του αναθεωρημένου νόμου για την ασφάλιση ανεργίας. Μεγάλη ανακούφιση προσφέρει η αλλαγή στη νομοθεσία περί πτωχεύσεων, δίνοντας σε υπερχρεωμένα φυσικά πρόσωπα το δικαίωμα να απαλλαγούν από τα χρέη τους μία φορά στη ζωή τους, ενώ πλέον καθίστανται δυνατές οι πανεθνικές ενημερώσεις για ζητήματα κατασχέσεων.
Ανατροπή στην ενεργειακή πολιτική και το περιβάλλον
Η ενεργειακή στρατηγική της χώρας αλλάζει ριζικά, καθώς υπερψηφίστηκε η αναθεώρηση της νομοθεσίας που αίρει τη μακροχρόνια απαγόρευση κατασκευής νέων πυρηνικών σταθμών. Η συγκεκριμένη κίνηση λειτουργεί ως έμμεση αντιπρόταση στη λαϊκή πρωτοβουλία κατά του «blackout», την οποία το κοινοβούλιο προτείνει να απορριφθεί από τους ψηφοφόρους. Επίσης, θεσπίστηκαν νέοι κανόνες στο νόμο περί ακτινοπροστασίας, ρυθμίζοντας το κόστος για τη διανομή χαπιών ιωδίου και τον καθαρισμό παλαιών ραδιενεργών καταλοίπων.
Στο μέτωπο της προστασίας του περιβάλλοντος, τα νομοθετικά σώματα ενέκριναν αναδρομικές αποζημιώσεις για την αποκατάσταση περιοχών που έχουν μολυνθεί από αφρούς πυρόσβεσης που περιέχουν ουσίες PFAS. Στον αγροτικό τομέα, τροποποιήθηκε ο νόμος περί γεωργίας, επιτρέποντας την ταχύτερη διάθεση φυτοπροστατευτικών προϊόντων στην ελβετική αγορά, εφόσον αυτά έχουν ήδη λάβει έγκριση σε γειτονικές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η Ολλανδία ή το Βέλγιο.
Διεθνές εμπόριο και διπλωματικές συμφωνίες
Η εξωστρέφεια της ελβετικής οικονομίας ενισχύεται μέσα από μια σειρά νέων διεθνών συνθηκών. Κυρίαρχη θέση κατέχει το πακέτο συμφωνιών με την Ουκρανία, το οποίο περιλαμβάνει την ενεργή ελβετική βοήθεια για την ανοικοδόμηση της χώρας, καθώς και μια εκσυγχρονισμένη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μέσω των κρατών της EFTA. Το κοινοβούλιο ενέκρινε επίσης τη νέα συμφωνία οικονομικής εταιρικής σχέσης με τη Μαλαισία, καθώς και μια διμερή συνθήκη προστασίας των επενδύσεων με τη Χιλή.
Στον χρηματοοικονομικό τομέα, επικυρώθηκαν συμβάσεις αποφυγής διπλής φορολογίας με την Κροατία και το Βέλγιο, διευκολύνοντας τις διασυνοριακές επιχειρηματικές δραστηριότητες. Προχώρησαν επίσης αλλαγές στον νόμο για την εποπτεία των χρηματοπιστωτικών αγορών, με στόχο την ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας των αρμόδιων ελεγκτικών αρχών.
Εκσυγχρονισμός θεσμών και κοινωνικές αποφάσεις
Η πολιτική συμμετοχή περνάει στη νέα ψηφιακή εποχή, με τη δημιουργία του νομικού πλαισίου για τη δοκιμαστική εφαρμογή ηλεκτρονικής συλλογής υπογραφών σε λαϊκές πρωτοβουλίες και δημοψηφίσματα. Παράλληλα, το κοινοβούλιο απέρριψε την πρωτοβουλία για τον περιορισμό των πυροτεχνημάτων, ενώ ενέκρινε νόμο για την επίσημη αποκατάσταση των εθελοντών που συμμετείχαν στη γαλλική και ιταλική Αντίσταση. Αναβαθμίστηκε, επίσης, η νομοθεσία για την εθνική εφοδιαστική αλυσίδα, επιτρέποντας στην κυβέρνηση να παρεμβαίνει ταχύτερα σε περιόδους κρίσης για τη διασφάλιση βασικών αγαθών.
Ο δρόμος προς τις κάλπες: Δημοψηφίσματα και αντιδράσεις
Οι κοινοβουλευτικές αποφάσεις αναμένεται να κριθούν οριστικά από τους πολίτες. Η συνταγματική αναθεώρηση για την αύξηση του ΦΠΑ και οι λαϊκές πρωτοβουλίες θα τεθούν υποχρεωτικά σε δημοψήφισμα. Για τα υπόλοιπα νομοσχέδια ισχύει το δικαίωμα του προαιρετικού δημοψηφίσματος. Ήδη έχουν προαναγγελθεί προσφυγές στις κάλπες για τρία εξαιρετικά φλέγοντα ζητήματα: την άρση της απαγόρευσης των πυρηνικών σταθμών, τις αλλαγές στις συλλογικές συμβάσεις εργασίας και τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με τη Μαλαισία.
