Αυστρία – Η παρατεταμένη ξηρασία απειλεί τη ζωή στις λίμνες και στα ποτάμια της Αυστρίας, ενώ οι επιπτώσεις της αρχίζουν να προκαλούν ανησυχία και για τη βιομηχανική παραγωγή.
Στη λίμνη Attersee της Άνω Αυστρίας η στάθμη παραμένει ιδιαίτερα χαμηλή παρά τις πρώτες φθινοπωρινές βροχές, με τις αρμόδιες αρχές να προειδοποιούν ότι περαιτέρω υποχώρηση μπορεί να επηρεάσει τόσο τα οικοσυστήματα όσο και θέσεις εργασίας.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η ισορροπία ανάμεσα στη διατήρηση νερού στη λίμνη και στην εξασφάλιση επαρκούς ροής στον ποταμό Ager, ο οποίος δέχεται τα νερά της. Από τον ποταμό εξαρτάται για την ψύξη των εγκαταστάσεών της και η βιομηχανία παραγωγής ινών Lenzing AG.
Στα 80 εκατοστά ο δείκτης στάθμης στην Attersee
Στον σταθμό μέτρησης Kammer της Attersee καταγραφόταν στα τέλη Οκτωβρίου ένδειξη στάθμης 80 εκατοστών, έναντι 144 εκατοστών στα τέλη Οκτωβρίου του προηγούμενου έτους και 159 εκατοστών στα τέλη Φεβρουαρίου. Οι αριθμοί αφορούν τη στάθμη στον συγκεκριμένο σταθμό μέτρησης και καταδεικνύουν τη σημαντική υποχώρηση των νερών.
Ήδη από τον Αύγουστο οι αρχές είχαν παρέμβει στον τρόπο λειτουργίας του φράγματος Klauswehr, μέσω του οποίου το νερό της λίμνης καταλήγει στον Ager. Με προσωρινή διοικητική απόφαση η παροχή περιορίστηκε σε 4,5 κυβικά μέτρα ανά δευτερόλεπτο, ώστε να επιβραδυνθεί η πτώση της στάθμης της λίμνης χωρίς να μειωθεί υπερβολικά η ροή του ποταμού.
Ο Stefan Kaineder, αρμόδιος για θέματα περιβάλλοντος στην κυβέρνηση της Άνω Αυστρίας, περιγράφει ένα δύσκολο δίλημμα: η προστασία της λίμνης πρέπει να συνδυαστεί με τη διατήρηση της οικολογικής κατάστασης του Ager. Όπως τονίζει, τα μέτρα κέρδισαν χρόνο, αλλά δεν μπορούν να αναπληρώσουν τις βροχοπτώσεις. Όταν για εβδομάδες εισρέει λιγότερο νερό από όσο απομακρύνεται και εξατμίζεται, η στάθμη εξακολουθεί να πέφτει.
Το κρίσιμο όριο και ο κίνδυνος για το εργοστάσιο της Lenzing
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο ο δείκτης στάθμης στην Attersee να φτάσει τα 59 εκατοστά. Η ισχύουσα προσωρινή απόφαση προβλέπει μέχρι αυτό το όριο σταθερή εκροή 4,5 κυβικών μέτρων ανά δευτερόλεπτο. Αν εφαρμοζόταν η κανονική χειμερινή ρύθμιση του φράγματος, η παροχή στο συγκεκριμένο επίπεδο θα έπρεπε να μειωθεί κάτω από 2,2 κυβικά μέτρα ανά δευτερόλεπτο.
Κατά τον Kaineder, μια τόσο μεγάλη μείωση θα μπορούσε, στη δυσμενέστερη περίπτωση, να προκαλέσει σοβαρές οικολογικές βλάβες, ακόμη και θανάτους ψαριών. Υπάρχει επίσης κίνδυνος να μην εξασφαλίζεται επαρκές νερό για την ψύξη μεγάλης βιομηχανικής μονάδας, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε διακοπές παραγωγής και να θέσει θέσεις εργασίας σε κίνδυνο.
Η ανησυχία αφορά κυρίως τη Lenzing AG, η οποία χρησιμοποιεί νερό του Ager για την παραγωγική της δραστηριότητα. Πρόκειται για προειδοποίηση σχετικά με πιθανές συνέπειες και όχι για επιβεβαιωμένη διακοπή λειτουργίας. Η αρμόδια υπηρεσία υδάτων του Gmunden παρακολουθεί συστηματικά τις συνθήκες και διαβιβάζει τακτικές αναφορές στις αρχές διαχείρισης υδάτων.
Χαμηλές στάθμες και σε άλλες αυστριακές λίμνες
Η εικόνα δεν περιορίζεται στην Άνω Αυστρία. Στη λίμνη Neusiedler See, στο Burgenland, η στάθμη βρισκόταν περίπου δύο εκατοστά πάνω από το χαμηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί, το 2022, έχοντας υποχωρήσει κατά περίπου 36 εκατοστά σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Στη λίμνη Κωνσταντίας (Bodensee), ο σταθμός του Bregenz κατέγραφε στάθμη περίπου 69 εκατοστά χαμηλότερη από την αντίστοιχη περσινή. Η λίμνη Wolfgangsee, στην περιοχή Salzkammergut, είχε φτάσει το καλοκαίρι στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων περίπου 30 ετών, επηρεάζοντας ακόμη και τη λειτουργία των τουριστικών πλοιαρίων. Έκτοτε τα νερά ανέκαμψαν κάπως, αλλά η στάθμη παραμένει χαμηλότερη από τον μακροχρόνιο μέσο όρο.
Θάνατοι ψαριών και ανησυχία για τα υπόγεια αποθέματα
Η μειωμένη ροή έχει ήδη επιβαρύνει ποτάμια στην Άνω και Κάτω Αυστρία. Σε αρκετά τμήματά τους καταγράφηκαν τους προηγούμενους μήνες θάνατοι ψαριών, καθώς ο συνδυασμός χαμηλής στάθμης και υψηλών θερμοκρασιών περιόρισε το διαλυμένο οξυγόνο στο νερό. Ιδιαίτερα επηρεάστηκαν νεαρά ψάρια, ενώ ορισμένες περιοχές αναπαραγωγής στις όχθες έμειναν χωρίς νερό.
Ανησυχητικές είναι και οι ενδείξεις για τα υπόγεια ύδατα. Σύμφωνα με ανάλυση της περιβαλλοντικής οργάνωσης Greenpeace, στα μέσα Οκτωβρίου περίπου οι μισοί από τους 227 σταθμούς μέτρησης που εξετάστηκαν κατέγραφαν νέα χαμηλά επίπεδα για τον συγκεκριμένο μήνα.
Ο ειδικός της Greenpeace σε θέματα νερού Sebastian Theissing-Matei εκτιμά ότι η Αυστρία εισέρχεται στον χειμώνα με σημαντικά μειωμένα υδάτινα αποθέματα σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Προειδοποιεί ότι, εάν δεν υπάρξουν επαρκείς χιονοπτώσεις και βροχές σε μεγάλη κλίμακα, η χώρα μπορεί να αντιμετωπίσει σοβαρότερη κρίση στους υδάτινους πόρους της.
Πηγές πληροφοριών: Περιβαλλοντική διοίκηση Άνω Αυστρίας, Greenpeace.
