Βρυξέλλες – Σχεδόν 15.000 κάτοικοι της βελγικής πρωτεύουσας βρίσκονται σε λίστα αναμονής για μια ασφαλή θέση στάθμευσης ποδηλάτου, ενώ ορισμένοι περιμένουν έως και τέσσερα χρόνια.
Η πίεση για νέους χώρους αυξάνεται και οι ποδηλατικές οργανώσεις ζητούν να δοθεί προτεραιότητα σε μεγάλους, προστατευμένους χώρους μέσα στις γειτονιές, αντί να συνεχιστεί αποκλειστικά η εγκατάσταση μικρών υπαίθριων κουτιών στάθμευσης.
Καταμέτρηση του Μαΐου 2026 είχε καταγράψει περισσότερους από 14.200 ενδιαφερόμενους. Σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε έκτοτε η οργάνωση Fietsersbond, προστέθηκαν περίπου 500 ακόμη, ανεβάζοντας τη λίστα κοντά στις 15.000. Σε πρόσφατη διάσκεψη για το ποδήλατο στο Κοινοβούλιο των Βρυξελλών επισημάνθηκε μάλιστα ότι η πραγματική ανάγκη μπορεί να είναι μεγαλύτερη, επειδή κάποιοι έχουν ήδη εγκαταλείψει την προσπάθεια να βρουν θέση.
9.300 θέσεις για μια ζήτηση που συνεχώς μεγαλώνει
Η υπηρεσία Cycloparking, που υπάγεται στον δημόσιο φορέα Parking.brussels, είχε στόχο να διαθέτει 10.000 ασφαλείς θέσεις έως το τέλος του 2026, αλλά ο αριθμός που αναφέρεται στην παρούσα αποτύπωση είναι 9.300. Από αυτές, περίπου 6.300 βρίσκονται στα γνωστά κλειστά κουτιά στάθμευσης ποδηλάτων, ενώ οι υπόλοιπες 3.000 είναι κυρίως σε ειδικούς εσωτερικούς χώρους και στις τρεις μεγάλες εγκαταστάσεις Beurs, De Brouckère και Flagey.
Η εκπρόσωπος του Parking.brussels, Sara Jasmes, επιβεβαίωσε ότι ο οργανισμός καταρτίζει νέο συνολικό σχέδιο για τη στάθμευση ποδηλάτων, το οποίο προβλέπεται να ολοκληρωθεί στις αρχές του 2027. Για τα υπόλοιπα μέτρα δεν δίνει ακόμη λεπτομέρειες, όμως μία αλλαγή έχει ήδη αποφασιστεί: οι κλειστές θέσεις δεν θα μπορούν πλέον να χρησιμοποιούνται για μακρόχρονη αποθήκευση ποδηλάτων που μένουν ακίνητα.
Σήμερα επιτρέπεται ένα ποδήλατο να παραμένει χωρίς χρήση σε τέτοια θέση έως τρεις μήνες. Από το επόμενο έτος το όριο θα μειωθεί στον έναν μήνα και, ύστερα από δύο προειδοποιήσεις, το ποδήλατο θα μεταφέρεται σε χώρο φύλαξης. Η αλλαγή αποσκοπεί στην καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων θέσεων, αν και τα στοιχεία δείχνουν ότι οι συνδρομητές χρησιμοποιούν κατά μέσο όρο τα ποδήλατά τους δύο φορές την εβδομάδα.
Ο Thomas Deweer, υπεύθυνος πολιτικής για τις Βρυξέλλες στη Fietsersbond, αναγνωρίζει το έργο της Cycloparking, αλλά θεωρεί ότι η υπηρεσία δεν έχει αρκετούς πόρους. Για την οργάνωση, το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο οι εξαγγελίες του νέου σχεδίου, αλλά και η χρηματοδότηση που θα προβλέπει η νέα συμφωνία διαχείρισης μεταξύ του Parking.brussels και της Περιφέρειας Βρυξελλών για την περίοδο 2027–2031.
Γιατί οι ποδηλάτες ζητούν μεγάλους χώρους στις γειτονιές
Τα μικρά κλειστά κουτιά μπορούν να τοποθετηθούν σχετικά γρήγορα και με περιορισμένο κόστος, όμως το καθένα χωρά μόλις πέντε ποδήλατα. Η Fietsersbond υποστηρίζει ότι οι Βρυξέλλες διαθέτουν ήδη πολλά τέτοια κουτιά σε σύγκριση με άλλες πόλεις και προτείνει πιο μόνιμες εγκαταστάσεις, ικανές να εξυπηρετούν ολόκληρες γειτονιές.
Ως πιθανές λύσεις εξετάζονται ισόγεια πολυκατοικιών, άδεια εμπορικά καταστήματα, χώροι αθλητικών κέντρων και τμήματα υπόγειων χώρων στάθμευσης αυτοκινήτων. Ο Deweer παραπέμπει στις οργανωμένες θέσεις ποδηλάτων της Αμβέρσας και της Γάνδης, ενώ θεωρεί ότι αρκετοί δήμοι των Βρυξελλών έχουν ήδη διαθέσιμα ακίνητα που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν καλύτερα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο δήμος Vorst, όπου λειτουργούν 99 κουτιά με συνολικά 477 θέσεις, αλλά και 16 μεγαλύτεροι χώροι στάθμευσης γειτονιάς με άλλες 327 θέσεις. Νέες ασφαλείς εγκαταστάσεις άνοιξαν πρόσφατα και στον δήμο Jette.
Η αντιπαράθεση για τις θέσεις των αυτοκινήτων
Η επιλογή εσωτερικών χώρων έχει, σύμφωνα με τη Fietsersbond, ένα επιπλέον πλεονέκτημα: περιορίζει τη σύγκρουση για τη χρήση του δημόσιου δρόμου. Ένα κουτί ποδηλάτων καταλαμβάνει τμήμα πεζοδρομίου ή αντικαθιστά θέση αυτοκινήτου, κάτι που συναντά αντιδράσεις από οδηγούς, ιδίως όταν δεν διαθέτουν ιδιωτικό γκαράζ.
Η ένταση αυτή φάνηκε και στην απόφαση του δήμου Jette να μην προχωρήσει σε διαχωρισμένο ποδηλατόδρομο στη Heilig-Hartlaan, παρότι στον συγκεκριμένο δρόμο βρίσκονται αρκετά σχολεία. Η διατήρηση των θέσεων στάθμευσης αυτοκινήτων προκρίθηκε έναντι του έργου και ποδηλατικές οργανώσεις ανακοίνωσαν κινητοποίηση διαμαρτυρίας.
Η έλλειψη ασφαλούς χώρου δεν δυσκολεύει μόνο όσους έχουν ήδη ποδήλατο. Έρευνες που επικαλούνται οι οργανώσεις δείχνουν ότι ο φόβος κλοπής αποθαρρύνει και ανθρώπους που σκέφτονται να αποκτήσουν το πρώτο τους. Η Fietsersbond μαζί με τις Avello και Heroes for Zero προετοιμάζουν καμπάνια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καλώντας τους κατοίκους να δείξουν φωτογραφίες από τα απίθανα σημεία όπου αναγκάζονται να φυλάσσουν τα ποδήλατά τους, ακόμη και σε διαδρόμους ή τουαλέτες.
Πηγές πληροφοριών: Parking.brussels, Fietsersbond, Avello, Heroes for Zero.
