Ολλανδία – Τουλάχιστον 17 επιχειρήσεις βρέθηκαν αντιμέτωπες με κυβερνοεπίθεση σε συστήματα ψύξης, όταν άγνωστοι άλλαξαν εξ αποστάσεως τις θερμοκρασίες ψυγείων και καταψυκτών τη νύχτα της 1ης Νοεμβρίου.
Ανάλογα περιστατικά αναφέρθηκαν σε καταστήματα στο Βέλγιο, το Λουξεμβούργο και τη Σουηδία, ενώ ειδικοί εξετάζουν το ενδεχόμενο ρωσικής εμπλοκής, χωρίς να υπάρχουν επιβεβαιωμένα στοιχεία για την ταυτότητα των δραστών.
Η συζήτηση για πιθανή επιχείρηση δολιοφθοράς εντάθηκε καθώς στην Ευρώπη καταγράφηκαν και απειλές για βόμβες που διατάραξαν αεροπορικές πτήσεις. Η χρονική εγγύτητα των περιστατικών, πάντως, δεν αποδεικνύει ότι έχουν κοινή προέλευση.
Γιατί οι υποψίες στρέφονται στη Ρωσία
Οι Tim Bosch και Hugo Vijver, οι οποίοι έχουν εργαστεί στην ολλανδική υπηρεσία πληροφοριών AIVD, θεωρούν ότι η συγκεκριμένη μορφή κυβερνοεπίθεσης ταιριάζει σε δυνατότητες που αποδίδονται στη Ρωσία. Ο Bosch συνδέει την παρέμβαση στα συστήματα ψύξης και τις απειλές για βόμβες σε ευρωπαϊκά αεροσκάφη με ένα ευρύτερο μοτίβο υβριδικών ενεργειών, χωρίς αυτό να συνιστά απόδειξη για τους δράστες.
Ο Vijver εκτιμά ότι τέτοιου είδους επιχειρήσεις βρίσκονται μέσα στο φάσμα των ενεργειών που μπορούν να πραγματοποιήσουν ρωσικές ομάδες. Παρόμοια εκτίμηση διατυπώνει ο Xavier Bellekens, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας κυβερνοασφάλειας Lupovis, ο οποίος αναγνωρίζει ενδείξεις που, κατά την άποψή του, παραπέμπουν σε απειλή με κρατική υποστήριξη από τη Ρωσία. Το Κρεμλίνο αρνείται κατηγορηματικά οποιαδήποτε εμπλοκή και χαρακτηρίζει τις κατηγορίες παράλογες.
Οι ισχυρισμοί για την Danfoss και το κενό τεχνικών αποδείξεων
Στο επίκεντρο της έρευνας έχουν βρεθεί και αναρτήσεις των φιλορωσικών ομάδων NoName057(16) και Z-Pentest Alliance, οι οποίες υποστήριξαν ότι παραβίασαν την Danfoss, δανέζικη πολυεθνική που προμηθεύει τεχνολογίες ψύξης. Οι αναρτήσεις προκάλεσαν υποψίες για πιθανή σύνδεση με τα περιστατικά στην Ολλανδία, αλλά δεν επιβεβαιώνουν ότι οι ομάδες πραγματοποίησαν τις συγκεκριμένες επιθέσεις.
Εκπρόσωπος της γαλλικής εταιρείας κυβερνοάμυνας Sekoia ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχουν έως τώρα τεχνικά αποδεικτικά στοιχεία που να υποδεικνύουν συμμετοχή ρωσόφωνων ομάδων. Η εταιρεία αντιμετωπίζει με επιφύλαξη την επίκληση ευθύνης από τη NoName057, επισημαίνοντας ότι η ομάδα είναι κυρίως γνωστή για επιθέσεις άρνησης υπηρεσίας (DDoS) και έχει ιστορικό ανακριβών ισχυρισμών.
Σε ξεχωριστή ανάλυσή της, η Sekoia περιγράφει δραστηριότητα σάρωσης ψηφιακών συστημάτων πριν από δεύτερο κύμα κυβερνοεπιθέσεων, με στόχους στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ και ιδιαίτερη έμφαση στην Ουκρανία. Καταγράφει επίσης παραβίαση ιστοτόπου ακροδεξιού κινήματος στην Τσεχία, σε πλαίσιο προηγούμενης στόχευσης ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων. Τα στοιχεία αυτά δεν τεκμηριώνουν από μόνα τους ποιος βρίσκεται πίσω από την επίθεση στα ψυγεία.
Ο φόβος για πιο κρίσιμες υποδομές
Για τους δύο πρώην εργαζομένους της AIVD, η σημασία των περιστατικών δεν περιορίζεται στις θερμοκρασίες των καταψυκτών. Ο Vijver εκτιμά ότι στρατηγικός στόχος της ρωσικής δολιοφθοράς είναι η αποδυνάμωση ευρωπαϊκών χωρών μέσω της διατάραξης υποδομών, ενώ ο Bosch προειδοποιεί ότι η αναζήτηση ευπαθειών σε συστήματα ψύξης θα μπορούσε να προμηνύει απόπειρες εναντίον πιο ευαίσθητων εγκαταστάσεων, όπως νοσοκομεία.
Οι ολλανδικές υπηρεσίες πληροφοριών AIVD και MIVD είχαν προειδοποιήσει σε κοινή έκθεση του Φεβρουαρίου 2026 ότι ενέργειες ρωσικής δολιοφθοράς θα μπορούσαν να προκαλέσουν πραγματική ζημιά στην Ολλανδία.
Πηγές πληροφοριών: AIVD, MIVD, Sekoia.
