Γερμανία – Περισσότεροι από 33.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους εξαιτίας ακραίων καιρικών φαινομένων στη Γερμανία την περίοδο 1996-2025, ενώ οι άμεσες υλικές ζημιές έφτασαν τα 133 δισ. δολάρια, σύμφωνα με τον νέο Δείκτη Κλιματικού Κινδύνου της οργάνωσης Germanwatch. Η χώρα κατατάσσεται στην 34η θέση μεταξύ 174 κρατών ως προς τις επιπτώσεις των καιρικών καταστροφών σε βάθος τριακονταετίας.
Η μελέτη παρουσιάστηκε με αφορμή την κλιματική διάσκεψη COP31 στην Αττάλεια της Τουρκίας και καταγράφει τις ανθρώπινες και οικονομικές συνέπειες από φαινόμενα όπως οι καύσωνες, οι ξηρασίες, οι καταιγίδες και οι πλημμύρες. Η Γερμανία βρίσκεται στο πρώτο τέταρτο των χωρών που επλήγησαν περισσότερο στη μακροχρόνια κατάταξη, αν και για το 2025 καταλαμβάνει την 48η θέση.
Οι καύσωνες προκαλούν τους περισσότερους θανάτους στη Γερμανία
Η Vera Künzel, συντάκτρια της ανάλυσης, επισημαίνει ότι οι καύσωνες συνδέονται με τους περισσότερους θανάτους από ακραία καιρικά φαινόμενα στη Γερμανία. Αντίθετα, οι μεγαλύτερες υλικές καταστροφές προκύπτουν από τις σφοδρές καταιγίδες και τις πλημμύρες.
Οι καταγεγραμμένες ζημιές της τριακονταετίας ανέρχονται σε 133 δισ. δολάρια σε τιμές προσαρμοσμένες στον πληθωρισμό, ποσό που η μελέτη αντιστοιχίζει σε περίπου 120 δισ. ευρώ. Σε αυτό δεν περιλαμβάνονται οι ευρύτερες επακόλουθες απώλειες για την οικονομία, επομένως το συγκεκριμένο ποσό δεν αποτυπώνει κάθε οικονομική συνέπεια των καταστροφών.
Ο δείκτης λαμβάνει υπόψη αριθμούς θανάτων, πληγέντων και οικονομικών ζημιών. Δεν εξετάζει μόνο τα απόλυτα μεγέθη, αλλά τα συσχετίζει και με τον πληθυσμό ή την οικονομική ισχύ κάθε χώρας, ώστε να αποτυπώνεται η σχετική βαρύτητα των ακραίων φαινομένων.
Πάνω από 900.000 θάνατοι και ζημιές 4,7 τρισ. δολαρίων παγκοσμίως
Η παγκόσμια εικόνα για τα έτη 1996 έως 2025 είναι ακόμη βαρύτερη. Σύμφωνα με τη Germanwatch, τα ακραία καιρικά φαινόμενα συνδέονται με περισσότερους από 900.000 θανάτους και οικονομικές ζημιές που φτάνουν τα 4,7 τρισ. δολάρια, με προσαρμογή στον πληθωρισμό.
Η ανάλυση υπολογίζει επίσης σε 5,5 δισ. τους πληγέντες παγκοσμίως κατά την ίδια περίοδο, περιλαμβάνοντας ανθρώπους που, μεταξύ άλλων, έμειναν χωρίς στέγη ή αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τον τόπο τους εξαιτίας των καταστροφών.
Στις πρώτες θέσεις της μακροχρόνιας κατάταξης βρίσκονται η νησιωτική χώρα Ντομίνικα στην Καραϊβική, η Μιανμάρ και η Ονδούρα. Οι χώρες αυτές επλήγησαν από ιδιαίτερα καταστροφικές καταιγίδες, συχνά περισσότερες από μία φορές. Στη Ντομίνικα, ένας τυφώνας το 2017 προκάλεσε, σύμφωνα με την έκθεση, ζημιές ύψους 1,9 δισ. δολαρίων, σχεδόν τριπλάσιες από το ετήσιο ακαθάριστο εγχώριο προϊόν της χώρας.
Η Ελλάδα και άλλες ευρωπαϊκές χώρες στην πρώτη εικοσάδα
Η έκθεση δείχνει ότι οι σοβαρές συνέπειες των ακραίων καιρικών φαινομένων δεν περιορίζονται σε περιοχές εκτός Ευρώπης. Η Ελλάδα, η Ιταλία, η Γαλλία και η Ισπανία βρίσκονται μεταξύ των 20 χωρών που έχουν πληγεί περισσότερο, σύμφωνα με τη σχετική κατάταξη.
Η Germanwatch εκτιμά ότι, εξαιτίας των έντονων καυσώνων, των δασικών πυρκαγιών και των πλημμυρών που καταγράφηκαν φέτος στην Ευρώπη, οι συγκεκριμένες χώρες θα μπορούσαν να βρεθούν ακόμη ψηλότερα στην επόμενη έκδοση του δείκτη. Πρόκειται για εκτίμηση της οργάνωσης και όχι για ήδη διαμορφωμένη κατάταξη.
Η Lisa Schultheiß, επίσης συντάκτρια της μελέτης, ζητά από τις χώρες που φέρουν τη μεγαλύτερη ευθύνη για την κλιματική κρίση να συνεισφέρουν αναλογικά περισσότερο τόσο στην προσαρμογή όσο και στην αντιμετώπιση των απωλειών και ζημιών.
Τι μπορεί και τι δεν μπορεί να αποδείξει ο δείκτης
Η Germanwatch διευκρινίζει ότι δεν μπορεί να υπολογιστεί ποιο ακριβώς μέρος των καταγεγραμμένων ζημιών οφείλεται στην κλιματική αλλαγή. Η έκθεση αποτυπώνει τις συνέπειες των ακραίων καιρικών φαινομένων, χωρίς να αποδίδει αυτομάτως κάθε συγκεκριμένη καταστροφή στην υπερθέρμανση του πλανήτη. Η ευρύτερη επιστημονική διαπίστωση ότι η κλιματική αλλαγή ενισχύει τη συχνότητα και την ένταση ακραίων φαινομένων αποτελεί διαφορετικό ζήτημα.
Οι συντάκτες αναγνωρίζουν επίσης σοβαρά κενά στα διαθέσιμα δεδομένα. Οι μετεωρολογικοί σταθμοί δεν κατανέμονται ομοιόμορφα σε όλο τον κόσμο, ενώ η έρευνα για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής συγκεντρώνεται συχνότερα στις πλουσιότερες χώρες. Σε σημαντική βάση δεδομένων, για παράδειγμα, καταγράφονται ελάχιστοι καύσωνες στην υποσαχάρια Αφρική.
Για να περιορίσουν αυτή την ανισορροπία, οι ερευνητές συνεκτιμούν το επίπεδο ανάπτυξης των χωρών. Παρά τη διόρθωση, η οργάνωση θεωρεί πιθανό ότι οι πραγματικές επιπτώσεις στις χώρες του λεγόμενου Παγκόσμιου Νότου είναι ακόμη μεγαλύτερες από εκείνες που δείχνει η κατάταξη.
Πηγές πληροφοριών: Germanwatch.