Γερμανία – Νέο νομοθετικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση του ξεπλύματος χρήματος και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας ετοιμάζει το ομοσπονδιακό Υπουργείο Οικονομικών. Το σχέδιο προβλέπει εφαρμογή ευρωπαϊκών κανόνων από τις 10 Ιουλίου 2027, μεταξύ των οποίων και όριο 10.000 ευρώ στις εμπορικές πληρωμές με μετρητά, με εξαίρεση τις συναλλαγές μεταξύ ιδιωτών.
Το προσχέδιο του υπουργείου, που περιήλθε στο Reuters τη Δευτέρα, βρίσκεται ακόμη σε εσωτερική κυβερνητική διαβούλευση. Σκοπός είναι να ενσωματωθεί το ευρωπαϊκό πακέτο κατά του ξεπλύματος χρήματος χωρίς πρόσθετες εθνικές αποκλίσεις και να συμπληρωθεί το ήδη παρουσιασμένο κυβερνητικό σχέδιο δράσης κατά της φορολογικής και οικονομικής εγκληματικότητας.
Αντικατάσταση του νόμου του 2017
Το υπουργείο, το οποίο ελέγχεται από το SPD, σχεδιάζει την κατάργηση του ισχύοντος γερμανικού νόμου κατά του ξεπλύματος χρήματος του 2017 την 10η Ιουλίου 2027. Την ίδια ημερομηνία θα τον αντικαταστήσει, εφόσον εγκριθεί, νέος νόμος που θα καλύπτει τόσο τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες όσο και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας.
Παράλληλα προγραμματίζονται τροποποιήσεις στον νόμο περί πιστωτικών ιδρυμάτων (Kreditwesengesetz) και στον νόμο που διέπει την Ομοσπονδιακή Εγκληματολογική Υπηρεσία (Bundeskriminalamtgesetz). Οι προτάσεις ακολουθούν το ευρωπαϊκό πακέτο του τέλους Μαΐου 2024, το οποίο περιλαμβάνει δύο οδηγίες και δύο κανονισμούς και έχει προγραμματιστεί να εφαρμόζεται στα 27 κράτη-μέλη από τις 10 Ιουλίου 2027.
Περισσότερος έλεγχος σε εταιρείες, λογαριασμούς και ακίνητα
Στη γερμανική εποπτική αρχή χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών BaFin, με έδρα τη Βόννη, προβλέπεται να δημιουργηθεί κεντρικό γραφείο συντονισμού των ελέγχων για ξέπλυμα χρήματος. Ταυτόχρονα, η μονάδα χρηματοοικονομικών πληροφοριών (FIU), που εξετάζει ύποπτες χρηματοοικονομικές συναλλαγές, προορίζεται να αποκτήσει περισσότερες εξουσίες.
Το σχέδιο επιδιώκει επίσης μεγαλύτερη διαφάνεια για τα πρόσωπα που βρίσκονται πίσω από εταιρείες, οργανώσεις και ιδρύματα. Από τον Ιούλιο του 2029 προβλέπεται η λειτουργία κεντρικού σημείου πρόσβασης σε πληροφορίες για ακίνητα, ιδιαίτερα για τις ανάγκες των διωκτικών αρχών. Επιπλέον, οι διαδικασίες αναζήτησης στοιχείων τραπεζικών λογαριασμών θα συνδεθούν καλύτερα μεταξύ των χωρών της ΕΕ.
Το όριο μετρητών και οι υποχρεώσεις των επιχειρήσεων
Οι ευρωπαϊκοί κανόνες καθορίζουν ποιες επιχειρήσεις οφείλουν να λαμβάνουν μέτρα πρόληψης, όπως η επαλήθευση της ταυτότητας των πελατών και η αναφορά ύποπτων συναλλαγών. Εισάγεται επίσης ενιαίο ανώτατο όριο 10.000 ευρώ για πληρωμές με μετρητά στον εμπορικό τομέα.
Η διάκριση είναι ουσιαστική: το συγκεκριμένο ευρωπαϊκό πλαφόν δεν αφορά αγοραπωλησίες αποκλειστικά μεταξύ ιδιωτών. Η προτεινόμενη ρύθμιση δεν έχει ακόμη ολοκληρώσει τη γερμανική νομοθετική διαδικασία, συνεπώς δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ήδη εφαρμοσμένη αλλαγή.
Το οικονομικό κόστος και η πίεση για αυστηρότερη εποπτεία
Η Ομοσπονδιακή Εγκληματολογική Υπηρεσία (BKA) υπολογίζει τη ζημιά από το ξέπλυμα χρήματος το 2025 σε 1,5 δισεκατομμύριο ευρώ, αν και η πραγματική κλίμακα εκτιμάται ότι είναι σημαντικά μεγαλύτερη. Κυβερνητικές πηγές επισημαίνουν ότι οι πρακτικές ξεπλύματος γίνονται ολοένα πιο επαγγελματικές και ψηφιακές, δυσχεραίνοντας έρευνες που συχνά έχουν διεθνή διάσταση.
Για την υλοποίηση των αλλαγών υπολογίζονται πρόσθετες δαπάνες του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού ύψους περίπου 157 εκατομμυρίων ευρώ συνολικά για την περίοδο 2027–2030. Στη BaFin σχεδιάζεται η δημιουργία 32 νέων θέσεων πλήρους απασχόλησης για τις πρόσθετες αρμοδιότητες.
Σύμφωνα με πρόσωπα που γνωρίζουν τις κυβερνητικές διεργασίες, στόχος είναι το υπουργικό συμβούλιο να δώσει την έγκρισή του στο νομοσχέδιο πριν από το τέλος του 2026. Πρόκειται προς το παρόν για αναμενόμενο χρονοδιάγραμμα και όχι για ήδη ληφθείσα απόφαση.
Πηγές πληροφοριών: Ομοσπονδιακό Υπουργείο Οικονομικών της Γερμανίας, Bundeskriminalamt (BKA).