Ολλανδία – Ανησυχητική κάμψη καταγράφεται στο ποσοστό των πολιτών που απορρίπτουν κατηγορηματικά την ενδοοικογενειακή βία, σύμφωνα με νέα μακροχρόνια έρευνα του πανεπιστημίου του Άμστερνταμ (UvA) και του πανεπιστημίου του Tilburg.
Η αλλαγή των κοινωνικών αντιλήψεων, με τους νέους να εμφανίζονται πιο ελαστικοί απέναντι στην κακοποίηση, προκαλεί την άμεση παρέμβαση της κυβέρνησης και τη ραγδαία ενίσχυση των δομών υποστήριξης θυμάτων.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Μόλις το 84% των ερωτηθέντων φέτος θεωρεί αδικαιολόγητη τη βία, έναντι 87% το 2022.
- Ο οργανισμός Veilig Thuis δέχτηκε πάνω από 136.000 αναφορές κακοποίησης το περασμένο έτος.
- Η διαδικτυακή υπηρεσία υποστήριξης επεκτείνει πλέον τη λειτουργία της σε 24ωρη βάση.
Υποχώρηση των κοινωνικών αντιστάσεων απέναντι στη βία
Τα δεδομένα προέρχονται από το ολλανδικό σκέλος της παγκόσμιας μελέτης World Values Survey, η οποία εξέτασε τις απόψεις 2.500 ενηλίκων. Ενώ το 2012 το 88% των ερωτηθέντων δήλωνε ότι η άσκηση βίας κατά μιας συζύγου δεν μπορεί ποτέ να δικαιολογηθεί, το ποσοστό αυτό έπεσε στο 87% το 2022 και πλέον διαμορφώνεται λίγο πάνω από το 84%. Ο ερευνητής του UvA, Mark Boukes, επισήμανε ότι η τάση είναι σαφής, καθώς οι κοινωνικές αντιστάσεις απέναντι στο χτύπημα μιας γυναίκας δείχνουν να κάμπτονται σταδιακά.
Η δημογραφική ανάλυση της μελέτης αποκαλύπτει βαθιές γενεαλογικές διαφορές. Οι νεότεροι σε ηλικία πολίτες εμφανίζονται λιγότερο πρόθυμοι να απορρίψουν κατηγορηματικά την ενδοοικογενειακή βία σε σύγκριση με τις μεγαλύτερες γενιές. Αντίθετα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα άτομα που απολαμβάνουν μεγαλύτερη οικονομική ασφάλεια τείνουν να διατηρούν πιο προοδευτικές και ξεκάθαρες στάσεις απέναντι στο φαινόμενο.
Το αίσθημα ανασφάλειας και η επιρροή του διαδικτύου
Οι γυναίκες που συμμετείχαν στην έρευνα ανέφεραν αισθητή μείωση στο αίσθημα προσωπικής τους ασφάλειας, εκφράζοντας ιδιαίτερη ανησυχία για περιστατικά σεξουαλικής παρενόχλησης. Οι μελετητές συνδέουν αυτή την αλλαγή με πρόσφατα τραυματικά γεγονότα, όπως η δολοφονία της 17χρονης Lisa το 2025, αλλά και με την αυξανόμενη επιρροή του manosphere, ενός ακραίου διαδικτυακού κινήματος που προωθεί την εχθρότητα προς τις γυναίκες, στρέφοντας μερίδα του πληθυσμού προς πιο συντηρητικές απόψεις.
Η αρμόδια υφυπουργός για την πολιτική ισότητας των φύλων, Judith Tielen του κόμματος VVD, χαρακτήρισε τα ευρήματα της έρευνας «ανησυχητικά», τονίζοντας την ανάγκη για δραστικές παρεμβάσεις. Ήδη από τον περασμένο Ιούλιο, η κυβέρνηση διόρισε τον πρώτο εθνικό συντονιστή για τη βία κατά των γυναικών, ενώ έχει παραγγείλει ειδική έρευνα για τη διασπορά αφηγημάτων κατά της ισότητας των φύλων και τη σύνδεσή τους με ακραία διαδικτυακά κινήματα.
Ασφυκτική πίεση στις γραμμές υποστήριξης θυμάτων
Η δημοσιοποίηση της μελέτης συμπίπτει με την αναβάθμιση των υπηρεσιών του Veilig Thuis, του εθνικού κέντρου αναφορών για την ενδοοικογενειακή βία και την παιδική κακοποίηση. Η διαδικτυακή υπηρεσία συνομιλίας (chat), η οποία μέχρι πρότινος λειτουργούσε μόνο τις εργάσιμες ώρες, είναι πλέον διαθέσιμη σε 24ωρη βάση. Τον περασμένο Αύγουστο, η προσέλευση για παροχή συμβουλών τριπλασιάστηκε σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους, με τις περισσότερες επαφές να καταγράφονται πλέον εκτός του τυπικού ωραρίου γραφείου.
Ο γιατρός Elijah Sanches, ο οποίος στελεχώνει την υπηρεσία, ανέφερε ότι παρατηρούνται αιχμές στην κίνηση όταν ο κόσμος επιστρέφει από την εργασία του, καθώς και αργά το βράδυ, γύρω στις 11 μ.μ. Ο οργανισμός, που πέρυσι δέχθηκε 136.000 αναφορές, αγωνίζεται να ανταποκριθεί στη νομική υποχρέωση αξιολόγησης κινδύνου εντός πέντε ημερών. Η νέα 24ωρη δομή συνομιλίας αναμένεται να λειτουργήσει ως φίλτρο, παρέχοντας άμεσες συμβουλές και εξοικονομώντας πολύτιμο χρόνο για τη διερεύνηση των πιο σοβαρών και επειγουσών περιπτώσεων.