Αυστρία – Η κυβέρνηση σχεδιάζει να μηδενίσει δύο εισφορές υπέρ των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας το 2027, εξοικονομώντας περίπου 50 ευρώ ετησίως σε ένα νοικοκυριό με κατανάλωση 3.500 κιλοβατωρών.
Η ελάφρυνση, ωστόσο, θα αντισταθμίσει σχεδόν εξ ολοκλήρου μια άλλη επιβάρυνση: την επιστροφή του φόρου ηλεκτρικής ενέργειας στα προηγούμενα επίπεδα, που θα αυξήσει τον λογαριασμό του ίδιου νοικοκυριού κατά περίπου 49 ευρώ.
Η μείωση του φόρου ηλεκτρικής ενέργειας για τα νοικοκυριά, από 1,5 λεπτό σε 0,1 λεπτό ανά κιλοβατώρα, ισχύει για το 2026 και λήγει στο τέλος του έτους. Για να μη χαθεί η ελάφρυνση, η κυβέρνηση προτείνει την αναστολή τόσο της εισφοράς χρηματοδότησης της πράσινης ενέργειας, που ανέρχεται σε περίπου 25 ευρώ χωρίς ΦΠΑ για ένα μέσο νοικοκυριό, όσο και της πάγιας εισφοράς των 20 ευρώ.
Ο υπουργός Οικονομίας Wolfgang Hattmannsdorfer (ÖVP) ανακοίνωσε την πρόθεση της κυβέρνησης να ορίσει και τις δύο εισφορές στο μηδέν για το 2027. Ο εκπρόσωπος του SPÖ για θέματα ενέργειας Alois Schroll υποστήριξε ότι έτσι συνεχίζεται η στήριξη των νοικοκυριών. Χαρακτήρισε τη λύση δημοσιονομικά ουδέτερη, σε αντίθεση με την παράταση της μειωμένης φορολογίας ηλεκτρικής ενέργειας, για την οποία, όπως ανέφερε, θα χρειαζόταν να εξευρεθούν περίπου 500 εκατ. ευρώ.
Πόσο κερδίζουν οι επιχειρήσεις από την αναστολή
Το μέτρο δεν αφορά μόνο τους οικιακούς καταναλωτές. Το υπουργείο Οικονομίας παρουσίασε ως παράδειγμα ένα ξυλουργείο με ετήσια κατανάλωση 55.000 κιλοβατωρών και χρεώσιμη ισχύ 60 κιλοβάτ, το οποίο θα εξοικονομούσε περίπου 700 ευρώ μαζί με τον ΦΠΑ. Για μια χαρτοβιομηχανία με κατανάλωση 55 εκατ. κιλοβατωρών και χρεώσιμη ισχύ 12 μεγαβάτ, η εκτιμώμενη ελάφρυνση φτάνει τις 180.000 ευρώ.
Η επίδραση διαφοροποιείται ανάλογα με το μέγεθος και το κόστος λειτουργίας κάθε επιχείρησης. Η εταιρεία χαρτονιού και συσκευασιών Mayr-Melnhof υπολόγισε όφελος 160.000 έως 200.000 ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 0,1% των δαπανών της. Ο επικεφαλής της, Peter Oswald, δήλωσε ότι η εταιρεία εκτιμά την ελάφρυνση, αλλά το αποτέλεσμα είναι περιορισμένο.
Οι χονδρικές τιμές ανεβαίνουν και πιέζουν τους λογαριασμούς
Η συζήτηση για τις εισφορές διεξάγεται σε περίοδο έντονων διακυμάνσεων στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Παρότι ο Hattmannsdorfer ανέφερε ότι οι τιμές ρεύματος είχαν μειωθεί κατά περίπου 10%, στη χονδρική αγορά η μέση τιμή τον Οκτώβριο έφτασε τα 22 λεπτά ανά κιλοβατώρα, ενώ τον Νοέμβριο καταγράφηκαν βραχυπρόθεσμες αιχμές πάνω από τα 50 λεπτά.
Ο υπουργός απέδωσε τις ανατιμήσεις στη χονδρική, μετά την έγκριση του νόμου για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας που η κυβέρνηση αποκαλεί «νόμο για φθηνό ρεύμα», σε γεωπολιτικές αναταράξεις. Ειδικοί προειδοποιούν ότι, εάν οι υψηλές χονδρικές τιμές διατηρηθούν για μεγάλο διάστημα, μπορεί να ακολουθήσουν νέες αυξήσεις στα οικιακά τιμολόγια.
Η υφυπουργός Elisabeth Zehetner (ÖVP) τόνισε ότι η κυβέρνηση εργάζεται και για τη μείωση των χρεώσεων δικτύου, οι οποίες αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τρίτο του λογαριασμού ενός νοικοκυριού. Η υφυπουργός Michaela Schmidt (SPÖ) εκτίμησε ότι η αναστολή των εισφορών θα βοηθήσει και στον περιορισμό του πληθωρισμού, ενώ η εκπρόσωπος ενέργειας των NEOS Karin Doppelbauer υποστήριξε πως τα αυξημένα έσοδα του συστήματος χρηματοδότησης επιτρέπουν την ελάφρυνση χωρίς περικοπές στην ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών.
Απαιτούνται ψήφοι της αντιπολίτευσης
Το κυβερνητικό σχέδιο δεν έχει ακόμη εγκριθεί από το Κοινοβούλιο. Για να πραγματοποιηθεί η αλλαγή στις εισφορές απαιτείται πλειοψηφία δύο τρίτων στο Εθνικό Συμβούλιο της Αυστρίας, επομένως τα κυβερνητικά κόμματα χρειάζονται τη στήριξη είτε της FPÖ είτε των Πρασίνων.
Η FPÖ επέκρινε τον υπουργό, με τον εκπρόσωπό της για θέματα ενέργειας Paul Hammerl να υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση δεν δικαιούται να πανηγυρίζει για την ελάφρυνση, ενώ οι τιμές παραμένουν υψηλές. Κατά την FPÖ, τα πλεονάσματα που επέτρεψαν την αναστολή των εισφορών προήλθαν ακριβώς από τις αυξημένες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
Θετικά υποδέχθηκαν την πρόταση το Οικονομικό Επιμελητήριο (WKÖ), ο Wirtschaftsbund, η Ένωση Βιομηχάνων (IV) και η συνομοσπονδία συνδικάτων (ÖGB). Ο γενικός γραμματέας του WKÖ Jochen Danninger ζήτησε επιπλέον παράταση του μειωμένου φόρου ηλεκτρικής ενέργειας. Η επικεφαλής οικονομολόγος του ÖGB Helene Schuberth επισήμανε ότι η αναστολή των εισφορών διατηρεί την ελάφρυνση μετά τη λήξη της φορολογικής μείωσης του 2026.
Η ένωση επιχειρήσεων ηλεκτρικής ενέργειας Oesterreichs Energie θεωρεί επίσης θετικό το μέτρο, με τη γενική γραμματέα Barbara Schmidt να υποστηρίζει ότι δεν εμποδίζει την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών. Από την πλευρά της, η ομοσπονδία Erneuerbare Energie Österreich (EEÖ) ζητά ταχύτερη επέκταση της πράσινης παραγωγής: σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, το 2025 επιτεύχθηκε μόλις το ένα τρίτο της αναγκαίας νέας ισχύος στην αιολική ενέργεια και περίπου το ένα δέκατο στην υδροηλεκτρική, ενώ υποχώρησε και η ανάπτυξη φωτοβολταϊκών παρά τη μεγάλη ζήτηση για ενισχύσεις. Η διευθύντριά της Martina Prechtl-Grundnig υπογράμμισε ότι η μακροπρόθεσμη μείωση του κόστους προϋποθέτει μεγαλύτερη ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών.
Πηγές πληροφοριών: Αυστριακό Υπουργείο Οικονομίας, Αυστριακό Οικονομικό Επιμελητήριο (WKÖ), ÖGB, Oesterreichs Energie, Erneuerbare Energie Österreich (EEÖ).