Βρανδεμβούργο – Τα δικαστήρια του γερμανικού κρατιδίου καταγράφουν αυξανόμενη εισροή δικογράφων και αιτήσεων που, σύμφωνα με δικαστικούς εκπροσώπους, έχουν συνταχθεί με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Η πίεση είναι ιδιαίτερα αισθητή στα κοινωνικά δικαστήρια: οι επείγουσες διαδικασίες υπερδιπλασιάστηκαν έως τον Οκτώβριο σε σύγκριση με το αντίστοιχο περσινό διάστημα, ενώ οι κύριες προσφυγές αυξήθηκαν κατά 20%.
Τα στοιχεία αυτά προέρχονται από το υπουργείο Δικαιοσύνης του Βρανδεμβούργου, το οποίο διευκρινίζει ότι δεν υπάρχει χωριστή στατιστική καταγραφή για τα έγγραφα που δημιουργούνται με AI. Επομένως, η αύξηση των δικαστικών υποθέσεων δεν μπορεί να αποδοθεί εξ ολοκλήρου στην τεχνητή νοημοσύνη με βάση τους διαθέσιμους αριθμούς.
Περισσότερα έγγραφα και επείγουσες αιτήσεις στα κοινωνικά δικαστήρια
Την ίδια τάση επισημαίνει η περιφερειακή ένωση του Γερμανικού Συνδέσμου Δικαστών (Deutscher Richterbund). Ο συμπρόεδρός της στο Βρανδεμβούργο, Stephan Kirschnick, αναφέρει ότι στο Κοινωνικό Δικαστήριο του Πότσνταμ είχαν κατατεθεί μέχρι τον Οκτώβριο 25% περισσότερα έγγραφα σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του προηγούμενου έτους. Οι επείγουσες διαδικασίες στο ίδιο δικαστήριο αυξήθηκαν κατά 75%.
Η εικόνα στο Πότσνταμ δεν πρέπει να συγχέεται με τα συνολικά στοιχεία του κρατιδίου: το 75% αφορά το συγκεκριμένο δικαστήριο, ενώ ο υπερδιπλασιασμός των επειγουσών διαδικασιών αναφέρεται συνολικά στα κοινωνικά δικαστήρια του Βρανδεμβούργου.
Κατά τον Kirschnick, πολλά από τα νέα έγγραφα παρουσιάζουν χαρακτηριστικά που παραπέμπουν σε παραγωγή από συστήματα AI. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η ιδιαίτερη μορφοποίησή τους, η μεγάλη έκτασή τους και νομικά επιχειρήματα τα οποία έμπειροι νομικοί θεωρούν αβάσιμα ή άσχετα με την υπόθεση.
Ο δικαστικός εκπρόσωπος εκτιμά επίσης ότι η αύξηση των επειγουσών αιτήσεων ενδέχεται να σχετίζεται με συμβουλές από ευρέως προσβάσιμα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, τα οποία μπορεί να προτείνουν στους πολίτες να καταθέτουν, παράλληλα με την κύρια προσφυγή, και αίτηση προσωρινής δικαστικής προστασίας. Πρόκειται για εκτίμησή του και όχι για αποτέλεσμα ειδικής στατιστικής έρευνας.
Προτάσεις για τέλη και όρια στην έκταση των δικογράφων
Η επιβάρυνση δεν αφορά μόνο τους δικαστές. Οι επείγουσες διαδικασίες έχουν κατά κανόνα προτεραιότητα εξέτασης και απαιτούν χρόνο τόσο από τα δικαστήρια όσο και από τους φορείς που εμπλέκονται στις υποθέσεις. Ο Kirschnick προειδοποιεί ότι, με το σημερινό προσωπικό, ο όγκος αυτός των διαδικασιών είναι πλέον εξαιρετικά δύσκολο να αντιμετωπιστεί.
Στον χώρο της Δικαιοσύνης συζητούνται ήδη πιθανοί τρόποι περιορισμού της επιβάρυνσης, όπως η επιβολή τέλους στις επείγουσες διαδικασίες ή ο περιορισμός της έκτασης των γραπτών υπομνημάτων. Πρόκειται για προτάσεις υπό συζήτηση και όχι για κανόνες που έχουν τεθεί σε ισχύ.
Διαφωνία για τον ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης στη Δικαιοσύνη
Ο Γερμανικός Σύνδεσμος Δικαστών απορρίπτει την ιδέα τα δικαστήρια να αντιμετωπίσουν τον αυξανόμενο όγκο εγγράφων χρησιμοποιώντας την AI για να λαμβάνουν ταχύτερα δικαστικές αποφάσεις. Ο Kirschnick υπογραμμίζει ότι οι αποφάσεις αυτές απαιτούν ανθρώπινη κρίση και δεν θεωρεί χρήσιμο να αντιπαρατεθεί «AI εναντίον AI».
Τα δικαστήρια του Βρανδεμβούργου χρησιμοποιούν ήδη διάφορα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης σε επιμέρους λειτουργίες τους. Ο υπουργός Δικαιοσύνης του κρατιδίου, Benjamin Grimm (SPD), δήλωσε την Πέμπτη 19 Νοεμβρίου, στο περιθώριο της διάσκεψης των υπουργών Δικαιοσύνης στο Αμβούργο, ότι η χρήση τέτοιων εργαλείων θα συνεχιστεί και θα διευρυνθεί.
Στη διάσκεψη συζητήθηκε και η αύξηση των δικογράφων που συντάσσονται με AI. Ο Grimm υποστήριξε ότι χρειάζεται αντίδραση όταν κάποιος κατακλύζει το σύστημα με κάθε είδους αιτήσεις σε βαθμό που να δημιουργούνται ενδείξεις καταχρηστικής συμπεριφοράς. Δεν θεωρεί, όμως, ότι μια γενικευμένη περιοριστική απάντηση θα ήταν η κατάλληλη λύση.
Ο υπουργός αναγνωρίζει και μια θετική πλευρά στη δυνατότητα των πολιτών να χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη για να κατανοούν καλύτερα τη νομική τους θέση. Η συζήτηση, επομένως, επικεντρώνεται στη διάκριση ανάμεσα στη διευκόλυνση πρόσβασης στη δικαιοσύνη και στην επιβάρυνση των δικαστηρίων από υπερβολικό αριθμό ή έκταση αιτήσεων.
Πηγές πληροφοριών: Υπουργείο Δικαιοσύνης Βρανδεμβούργου, Deutscher Richterbund, Benjamin Grimm.