Ελβετία – Η καθημερινή ρουτίνα ανακούφισης από τους μυϊκούς πόνους μετατρέπεται σε μια απρόσμενη οικολογική απειλή για το υδάτινο οικοσύστημα της χώρας.
Η δραστική ουσία Diclofenac, η οποία αποτελεί το βασικό συστατικό σε ευρέως διαδεδομένες αναλγητικές αλοιφές όπως το Voltaren και το Ecofenac, καταγράφει τις υψηλότερες υπερβάσεις ορίων ασφαλείας στα λύματα. Κάθε φορά που οι πολίτες ξεπλένουν τα υπολείμματα της κρέμας στο ντους ή στον νιπτήρα, τεράστιες ποσότητες αυτού του χημικού παράγοντα καταλήγουν στα τοπικά ποτάμια, προκαλώντας ανεπανόρθωτες βλάβες στην υδρόβια ζωή. Το πρόβλημα έχει σημάνει συναγερμό στις περιβαλλοντικές αρχές, οι οποίες αναζητούν άμεσα δραστικές λύσεις.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Περισσότερο από 1,5 κιλό Diclofenac εντοπίζεται καθημερινά στα νερά του ποταμού Aare.
- Τα νεφρά και τα βράγχια των ψαριών υφίστανται σοβαρές βλάβες από τις χημικές ενώσεις.
- Συνολικά 440 εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων θα αναβαθμιστούν τεχνολογικά έως το 2050.
Η εκτεταμένη χρήση των συγκεκριμένων σκευασμάτων για την καταπολέμηση φλεγμονών, οιδημάτων και πυρετού έχει δημιουργήσει μια αόρατη περιβαλλοντική κρίση που πλήττει ιδιαίτερα τη μικροπανίδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησε το ινστιτούτο έρευνας υδάτων Eawag, οι σημαντικότερες συγκεντρώσεις του φαρμάκου εντοπίζονται στις μεσαίες και μεγάλες υδάτινες αρτηρίες του Mittelland και της περιοχής Jura. Οι εργαστηριακές αναλύσεις επιβεβαιώνουν πως η χημική σύνθεση του παυσίπονου διαταράσσει τη φυσιολογία των οργανισμών, καθιστώντας την άμεση παρέμβαση στον τρόπο διαχείρισης των αστικών λυμάτων απόλυτη προτεραιότητα για τις υπηρεσίες προστασίας του περιβάλλοντος.
Ο κίνδυνος για τα ψάρια: Πώς το Diclofenac καταστρέφει το οικοσύστημα
Η τοξικότητα της ουσίας αποτυπώνεται με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο στις μετρήσεις που πραγματοποιούνται στα νευραλγικά σημεία του υδάτινου δικτύου. Στην περιοχή του Brugg AG, τα νερά του ποταμού Aare δέχονται καθημερινά ένα τεράστιο χημικό φορτίο, το οποίο δημιουργεί ένα εξαιρετικά εχθρικό περιβάλλον για τα ενδημικά είδη. Ο Martin Märki, διευθυντικό στέλεχος στο εργαστήριο του καντονιού του Aargau, εξήγησε πως σε αυτά ακριβώς τα επίπεδα συγκέντρωσης προκαλούνται εκτεταμένες βλάβες στα νεφρά, τα βράγχια και το συκώτι των ψαριών που διαβιούν στην περιοχή.
Η μεταφορά του προβλήματος από το οικιακό φαρμακείο στο φυσικό περιβάλλον απαιτεί ριζική αλλαγή των καταναλωτικών συνηθειών προκειμένου να ανακοπεί η ρύπανση στην πηγή της. Οι ειδικοί συμβουλεύουν το κοινό να αφαιρεί τα υπολείμματα της αλοιφής αποκλειστικά με χαρτί και να τα απορρίπτει στα στερεά απορρίμματα αντί να τα ξεπλένει με άφθονο νερό. Με αυτόν τον απλό και ανέξοδο τρόπο προλαμβάνεται σε μεγάλο βαθμό η απευθείας μόλυνση των επιφανειακών υδάτων, παρέχοντας μια πολύτιμη ανάσα στο βεβαρυμένο σύστημα των ελβετικών ποταμών.
Το εθνικό σχέδιο αναβάθμισης: Νέα φίλτρα όζοντος για τα λύματα
Η εξουδετέρωση αυτών των ανθεκτικών οργανικών ενώσεων προϋποθέτει την εφαρμογή τεχνολογιών αιχμής, καθώς οι παραδοσιακοί βιολογικοί καθαρισμοί αδυνατούν να κατακρατήσουν πλήρως τη δραστική ουσία. Η ανάμειξη των λυμάτων με όζον αποτελεί την πλέον αποτελεσματική μέθοδο, η οποία ήδη εφαρμόζεται πιλοτικά στις υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις του Reinach AG. Ωστόσο, η υφιστάμενη υποδομή της χώρας κρίνεται ελλιπής, αφού μόλις 42 από τις συνολικά 700 μονάδες επεξεργασίας σε εθνικό επίπεδο διαθέτουν σήμερα το απαιτούμενο προηγμένο στάδιο καθαρισμού.
Ένα ειδικό εθνικό ταμείο, το οποίο τροφοδοτείται άμεσα από τα τέλη αποχέτευσης, αναλαμβάνει να χρηματοδοτήσει τον στρατηγικό εκσυγχρονισμό 440 επιλεγμένων εγκαταστάσεων μέχρι το έτος 2050. Εκπρόσωποι από το αρμόδιο Ομοσπονδιακό Γραφείο Περιβάλλοντος τόνισαν ότι ο προγραμματισμός μιας τέτοιας κλίμακας απαιτεί τεράστιο χρόνο. Προκειμένου μάλιστα η επέκταση να είναι οικολογικά λογική και οικονομικά αποδοτική, επισημαίνουν πως ο τεχνικός εκσυγχρονισμός θα πρέπει να ενσωματωθεί προσεκτικά στον φυσικό κύκλο ζωής των υφιστάμενων εγκαταστάσεων καθαρισμού.