Γερμανία – Εκατοντάδες υποθέσεις πιθανών παραβιάσεων της σεξουαλικής αυτοδιάθεσης έχουν καταγραφεί στις γερμανικές ένοπλες δυνάμεις, ενώ μια έρευνα για περιστατικά που δεν καταγγέλλονται επισήμως αναδεικνύει την έκταση του προβλήματος. Το υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι 724 υποθέσεις διαβιβάστηκαν στις εισαγγελικές αρχές την περίοδο 2023–2025. Ο υπουργός Άμυνας Boris Pistorius (SPD) προχωρά στη δημιουργία ειδικής γραμμής υποστήριξης για στρατιωτικούς που αντιμετωπίζουν τέτοια περιστατικά.
Οι 724 καταγραφές αφορούν πιθανές παραβιάσεις και όχι ισάριθμες δικαστικά διαπιστωμένες πράξεις. Σύμφωνα με το γερμανικό υπουργείο Άμυνας, τα περιστατικά αναφέρθηκαν από στρατιωτικούς που είχαν υπάρξει θύματα ή μάρτυρες συμπεριφορών σεξουαλικού χαρακτήρα. Εκπρόσωπος του υπουργείου διευκρίνισε ότι τέτοιες συμπεριφορές μπορούν να παραβιάζουν τις στρατιωτικές υποχρεώσεις ακόμη και όταν δεν στοιχειοθετείται ποινικό αδίκημα.
Οι πειθαρχικές διαδικασίες και ο φόβος αντιποίνων
Διαφορετική εικόνα της θεσμικής αντιμετώπισης δίνουν οι πειθαρχικές υποθέσεις: από το 2024 έως το 2026, η αρμόδια στρατιωτική πειθαρχική εισαγγελική υπηρεσία κίνησε 452 διαδικασίες για σεξουαλικά ανάρμοστη συμπεριφορά. Μέχρι τις 4 Νοεμβρίου 2026 είχαν ολοκληρωθεί τελεσίδικα 163 από αυτές, ενώ σε 84 περιπτώσεις η διαδικασία περατώθηκε με αρχειοθέτηση ή παύση. Τα στοιχεία αυτά δεν ταυτίζονται με τις 724 υποθέσεις που διαβιβάστηκαν στις εισαγγελικές αρχές, καθώς αφορούν διαφορετική περίοδο και διαφορετικές διαδικασίες.
Η πραγματική έκταση του προβλήματος μπορεί να είναι μεγαλύτερη από όσα καταγράφονται επισήμως. Ένα από τα εμπόδια στην αναφορά περιστατικών είναι ο φόβος αντιποίνων, ιδιαίτερα όταν η καταγγελία αφορά ανώτερο στην υπηρεσιακή ιεραρχία. Ο κοινοβουλευτικός υφυπουργός Sebastian Hartmann (SPD) αναγνώρισε ότι η σεξουαλικά ανάρμοστη συμπεριφορά δεν καταγγέλλεται πάντοτε.
Γραμμή HELP χωρίς μεσολάβηση προϊσταμένων
Η νέα γραμμή HELP δίνει στους στρατιωτικούς τη δυνατότητα να ζητήσουν αρχική συμβουλευτική υποστήριξη ή να αναφέρουν περιστατικό χωρίς να χρειάζεται να απευθυνθούν πρώτα στον άμεσο προϊστάμενό τους. Σύμφωνα με εσωτερική οδηγία του στρατηγού Carsten Breuer, την οποία επικαλείται το Spiegel, η γραμμή είναι προσβάσιμη από την 1η Νοεμβρίου 2026.
Η ονομασία HELP αντιστοιχεί σε παροχή βοήθειας, αρχική συμβουλευτική, καθοδήγηση προς τις κατάλληλες υπηρεσίες και υποστήριξη πρόληψης. Η υπηρεσία δημιουργήθηκε στο Κέντρο Εσωτερικής Ηγεσίας των γερμανικών ενόπλων δυνάμεων, με πρόβλεψη για 24ωρη διαθεσιμότητα. Η εσωτερική οδηγία υπογραμμίζει την ανάγκη έγκαιρης και διακριτικής πρόσβασης σε βοήθεια εκτός της στρατιωτικής ιεραρχίας.
Τι δείχνει η μελέτη για τις μη καταγγελλόμενες περιπτώσεις
Το Κέντρο Στρατιωτικής Ιστορίας και Κοινωνικών Επιστημών της Bundeswehr ανέθεσε μελέτη για περιστατικά που δεν εμφανίζονται στις επίσημες καταγγελίες, ζητώντας από στρατιωτικούς να περιγράψουν προσωπικές εμπειρίες. Από τις 25.000 γυναίκες στρατιωτικούς στις οποίες απευθύνθηκε η έρευνα, ανταποκρίθηκε το 17%. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν για τη μελέτη, μεγάλο μέρος όσων απάντησαν ανέφερε εμπειρίες παρεμβατικής ή ανάρμοστης συμπεριφοράς.
Το ποσοστό 17% εκφράζει τη συμμετοχή στην έρευνα, όχι το ποσοστό των γυναικών που υπέστησαν παρενόχληση. Η εικόνα που προκύπτει από τις απαντήσεις ενισχύει, ωστόσο, την ανησυχία ότι οι επίσημες αναφορές δεν αποτυπώνουν όλες τις εμπειρίες των στρατιωτικών.
Στη δημόσια συζήτηση έχουν προστεθεί καταγγελίες από τις στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο Zweibrücken της Ρηνανίας-Παλατινάτου και στο Weißenfels της Σαξονίας-Άνχαλτ, όπου έχουν αναφερθεί ζητήματα ακροδεξιού εξτρεμισμού, σεξουαλικών παραβιάσεων και χρήσης ναρκωτικών. Ο Pistorius σχεδιάζει να παρουσιάσει τη μελέτη στην επόμενη συνεδρίαση της Επιτροπής Άμυνας της Bundestag, την Τετάρτη.
Πηγές πληροφοριών: Ομοσπονδιακό Υπουργείο Άμυνας της Γερμανίας, Κέντρο Στρατιωτικής Ιστορίας και Κοινωνικών Επιστημών της Bundeswehr.
