Ελλάδα – Σε καθεστώς αυστηρού και ενδελεχούς ελέγχου τίθεται πλέον η στρατολογική κατάσταση χιλιάδων πολιτών, έπειτα από την ενεργοποίηση του νέου πλαισίου από τα υπουργεία Εθνικής Άμυνας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Με την υπογραφή και τη δημοσίευση της νέας κοινής υπουργικής απόφασης στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, τίθεται σε ισχύ ένας αναβαθμισμένος και πιο σφιχτός μηχανισμός για τη βεβαίωση και την είσπραξη των σχετικών οφειλών που αφορούν τη στρατιωτική θητεία.
Η κεντρική διαφοροποίηση της νέας διαδικασίας εστιάζεται στη μεταφορά της ευθύνης στις αρμόδιες Δημόσιες Οικονομικές Υπηρεσίες καθώς και στο Κέντρο Βεβαίωσης και Είσπραξης.
Η πρακτική αυτή εξισώνει ουσιαστικά τα στρατολογικά πρόστιμα με τα υπόλοιπα ληξιπρόθεσμα χρέη προς το ελληνικό δημόσιο. Η συγκεκριμένη κανονιστική αλλαγή εναρμονίζεται με τον ευρύτερο στρατηγικό σχεδιασμό που αποτυπώνεται στον Χάρτη Μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη Νέα Εποχή, με πρωταρχικό στόχο την ταχύτερη διευθέτηση των ανοιχτών υποθέσεων.
Μέσα από το νέο ψηφιακό περιβάλλον των Ενόπλων Δυνάμεων, τα δεδομένα των υπόχρεων μεταφέρονται άμεσα στις φορολογικές αρχές, γεγονός που σημαίνει ότι οι οφειλέτες αντιμετωπίζουν πλέον τις άμεσες συνέπειες.
Οι κυρώσεις αφορούν ένα ευρύ φάσμα πολιτών, από εκείνους που αγνόησαν την αρχική πρόσκληση κατάταξης έως τους εφέδρους που δεν προσήλθαν όταν εκκλήθησαν για εκτέλεση υπηρεσίας.
Το αρμόδιο υπουργείο εκτιμά τον αριθμό των ανοιχτών μετώπων σε δεκάδες χιλιάδες, με το σύστημα να παρακολουθεί τις περιπτώσεις τόσο εντός όσο και εκτός των συνόρων της χώρας, καταργώντας και αντικαθιστώντας τις προηγούμενες ρυθμίσεις που είχαν θεσπιστεί το 2011 και το 2023.
Ο μηχανισμός επιβολής προστίμων και η αναγκαστική είσπραξη
Με την εφαρμογή των νέων διατάξεων, ορίζονται με απόλυτη σαφήνεια τα χρηματικά όρια των προστίμων, τα οποία διατηρούν αυστηρά προσωποπαγή χαρακτήρα σε κάθε περίπτωση.
Για τους πολίτες που κατατάσσονται επίσημα στην κατηγορία των ανυπότακτων, το χρηματικό ποσό καθορίζεται στο ύψος των 6.000 ευρώ. Ειδικότερα, για την ξεχωριστή κατηγορία των ανυπότακτων εφέδρων, η οικονομική κύρωση ανέρχεται στα 1.000 ευρώ.
Ιδιαίτερη και σαφώς πιο κλιμακωτή πρόβλεψη υπάρχει για τις υποθέσεις λιποταξίας, όπου το πρόστιμο ορίζεται στα 1.000 ευρώ για κάθε επιπλέον μήνα απουσίας.
Το συνολικό ανώτατο όριο για αυτούς τους παραβάτες αγγίζει και πάλι τα 6.000 ευρώ, ποσό που προστίθεται επιβαρυντικά στις όποιες ποινικές κυρώσεις προβλέπει ήδη ο Στρατιωτικός Ποινικός Κώδικας.
Σε περιστατικά όπου η λιποταξία διήρκεσε διάστημα μικρότερο του ενός μηνός, η ισχύουσα νομοθεσία ορίζει ότι το ποσό θα υπολογίζεται με αναλογικό τρόπο, λαμβάνοντας υπόψη τις ακριβείς ημέρες που διήρκεσε η απουσία από το στράτευμα.
Το νέο ψηφιακό περιβάλλον των Ενόπλων Δυνάμεων εξασφαλίζει πως η διαδικασία βεβαίωσης παραμένει διαφανής και απρόσκοπτη, χωρίς καθυστερήσεις στην κοινοποίηση της παράβασης.
Οι πολίτες καλούνται πλέον να ανταποκριθούν άμεσα στις στρατολογικές τους υποχρεώσεις, καθώς οι διοικητικές και οικονομικές επιπτώσεις συσσωρεύονται με γρήγορους ρυθμούς, θέτοντας σε άμεσο κίνδυνο την οικονομική τους σταθερότητα απέναντι στις φορολογικές αρχές της χώρας.
Η διαδικασία βεβαίωσης χρεών από τις στρατολογικές υπηρεσίες
Η διοικητική διαδικασία εκκινεί με επίσημη απόφαση του Διευθυντή της εκάστοτε αρμόδιας Στρατολογικής Υπηρεσίας, ο οποίος αναλαμβάνει να συντάξει τον σχετικό χρηματικό κατάλογο της παράβασης.
Στο έγγραφο της απόφασης που κοινοποιείται απευθείας στον ενδιαφερόμενο παραβάτη, ενσωματώνονται υποχρεωτικά τα αναλυτικά ληξιαρχικά στοιχεία του ατόμου, ο ατομικός του στρατιωτικός αριθμός, η νομική βάση επιβολής, καθώς και ο Αριθμός Φορολογικού Μητρώου.
Στη συνέχεια, ο φάκελος προωθείται στον μηχανισμό της φορολογικής διοίκησης, δηλαδή στις κατά τόπους ΔΟΥ ή στο ΚΕΒΕΙΣ.
Με αυτήν την κίνηση, το ποσό καταβάλλεται πλέον υπέρ του αναλυτικού λογαριασμού εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού. Το γεγονός αυτό ενεργοποιεί άμεσα τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων, ανοίγοντας τον δρόμο για τη λήψη μέτρων αναγκαστικής είσπραξης από το κράτος.
Παράλληλα, για την αντιμετώπιση του φαινομένου της μη κατοχής ΑΦΜ από ορισμένους παραβάτες, έχει προβλεφθεί και ενεργοποιηθεί μια ειδική διαδικασία αυτόματης απόδοσης από τις αρχές.
Η συγκεκριμένη δικλείδα ασφαλείας εξασφαλίζει ότι το ποσό θα βεβαιωθεί κανονικά και θα προχωρήσει η διαδικασία είσπραξής του, ολοκληρώνοντας τον κύκλο επιβολής της οφειλής χωρίς καμία νομική διέξοδο ή τεχνική εξαίρεση.
Με αυτόν τον τρόπο, αποτρέπεται η παράκαμψη των κυρώσεων μέσω γραφειοκρατικών κωλυμάτων, εξασφαλίζοντας την ταυτόχρονη εφαρμογή του νόμου σε όσους δεν έχουν τακτοποιήσει εγκαίρως τις βασικές στρατολογικές τους υποχρεώσεις.
Οι χιλιάδες εκκρεμείς υποθέσεις και οι λόγοι διακοπής
Ο όγκος των ανοιχτών υποθέσεων που καλούνται να διαχειριστούν σε αυτή τη φάση οι αρμόδιες αρχές είναι ιδιαίτερα μεγάλος, καθώς, σύμφωνα με τα επίσημα καταγεγραμμένα στοιχεία, ο συνολικός αριθμός τους αγγίζει τις 37.700.
Αναλύοντας περαιτέρω αυτό το νούμερο, προκύπτει ρητά ότι οι 20.300 υποθέσεις αφορούν πολίτες που βρίσκονται εντός των ελληνικών συνόρων, ενώ οι υπόλοιπες 17.400 υποθέσεις αφορούν άτομα που διαμένουν μόνιμα ή προσωρινά στο εξωτερικό.
Το υφιστάμενο πλαίσιο ρυθμίζει και τους ενδεδειγμένους τρόπους ακύρωσης των προστίμων, ειδικά σε περιπτώσεις όπου η ανυποταξία τακτοποιηθεί, εάν διαπιστωθεί νομικά ότι το ποσό επιβλήθηκε εσφαλμένα χωρίς αιτία, ή εάν επέλθει ο θάνατος του υπόχρεου.
Η κείμενη νομοθεσία ορίζει αυστηρές και συγκεκριμένες προϋποθέσεις για την οριστική διακοπή της ανυποταξίας. Η βασική χρονική προϋπόθεση είναι η συμπλήρωση του 45ου έτους της ηλικίας του εκάστοτε υπόχρεου, ενώ για τους ανυπότακτους εφέδρους το ηλικιακό όριο μετατίθεται στο 60ό έτος.
Επιπρόσθετα, η κατάσταση της ανυποταξίας διακόπτεται άμεσα με την παρουσίαση στις Ένοπλες Δυνάμεις για κατάταξη, τη σύλληψη για το συγκεκριμένο αδίκημα, ή την εμφάνιση σε επίσημη στρατιωτική ή προξενική αρχή.
Η εν λόγω διαδικασία παύει επίσης να υφίσταται εάν ο πολίτης κριθεί ακατάλληλος προς στράτευση λόγω θεμάτων υγείας ή εάν χορηγηθεί αναβολή για τον ίδιο λόγο.
Αντίστοιχη διακοπή καταγράφεται κατά την έναρξη κράτησης σε σωφρονιστικό ίδρυμα, την έναρξη παρακολούθησης πιστοποιημένου προγράμματος απεξάρτησης από ναρκωτικές ουσίες, ή την κατάταξη σε τακτικές δυνάμεις ξένου κράτους.
Στην τελευταία περίπτωση, η διακοπή και η αναστολή της ποινικής δίωξης ισχύουν ρητά, εφόσον υπάρχει ήδη χορηγηθείσα νόμιμη αναβολή κατάταξης.
