Βέλγιο – Με προσωρινό προϋπολογισμό θα ξεκινήσει το 2027 το Βέλγιο, καθώς τα κόμματα της ομοσπονδιακής κυβέρνησης δεν κατάφεραν να συμφωνήσουν στα μέτρα για τη μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος.
Ο πρωθυπουργός Bart De Wever χαρακτήρισε την εξέλιξη «τρομερή αποτυχία» για την κυβέρνησή του, ενώ εκκρεμεί η απόφαση του βασιλιά Philippe για την παραίτηση που υπέβαλε ο ίδιος.
Οι κυβερνητικοί εταίροι διαπραγματεύονταν επί περίπου δύο μήνες ένα δημοσιονομικό πακέτο με στόχο τη μείωση του ελλείμματος κατά 10 δισ. ευρώ έως το 2029. Καθώς δεν κατέληξαν σε συμφωνία, το κράτος θα λειτουργήσει για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά με το σύστημα των προσωρινών δωδεκατημορίων, δηλαδή με μηνιαίο όριο δαπανών ίσο με το ένα δωδέκατο των ετήσιων δαπανών του προηγούμενου έτους.
Η παραίτηση του πρωθυπουργού και η απόφαση του βασιλιά
Ο De Wever είχε υποβάλει την παραίτησή του στον βασιλιά τη Δευτέρα, μετά το αδιέξοδο των συνομιλιών. Ο Philippe δεν έλαβε αμέσως απόφαση, αλλά πραγματοποίησε διαβουλεύσεις με τους επικεφαλής των κυβερνητικών κομμάτων, τις οποίες ολοκλήρωσε το μεσημέρι της Πέμπτης.
Ο βασιλιάς πρόκειται να συναντήσει τον πρωθυπουργό την Παρασκευή και να αποφασίσει εάν θα αποδεχθεί την παραίτηση ή θα παραχωρήσει περισσότερο χρόνο στην κυβέρνηση για να βρει συμφωνία. Μιλώντας στο κοινοβούλιο την Πέμπτη, ο De Wever δεν προεξόφλησε την έκβαση της συνάντησης, σημειώνοντας μόνο ότι οι εξελίξεις θα φανούν τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες.
Λιγότερο από έναν μήνα νωρίτερα, ο ίδιος είχε απορρίψει κατηγορηματικά το ενδεχόμενο νέου προσωρινού προϋπολογισμού, επικαλούμενος τη σοβαρότητα της δημοσιονομικής κατάστασης και τις εξελίξεις στις χρηματοπιστωτικές αγορές.
Η προειδοποίηση για το δημόσιο χρέος
Ο Βέλγος πρωθυπουργός επιμένει στην ανάγκη συμφωνίας για πολυετή δημοσιονομική πορεία. Επικαλούμενος αξιολόγηση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, υποστήριξε ότι η κυβέρνησή του έχει ήδη κάνει σημαντική δουλειά, αλλά τα μέχρι τώρα μέτρα δεν επαρκούν. Προειδοποίησε μάλιστα για βραχυπρόθεσμο κίνδυνο επιτάχυνσης της αύξησης του χρέους λόγω των τόκων.
Κατά τον De Wever, η αντιμετώπιση των προβλημάτων απαιτεί δύσκολες αποφάσεις και εγκατάλειψη των προηγούμενων πρακτικών δημοσιονομικής διαχείρισης. Δήλωσε ότι επιθυμεί να παραμείνει πρωθυπουργός μόνο μιας κυβέρνησης που θα θέτει αυτόν τον στόχο σε προτεραιότητα.
Το καθεστώς των προσωρινών δωδεκατημορίων είχε εφαρμοστεί και για τρεις μήνες στις αρχές του 2026. Η προηγούμενη συμφωνία για τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό είχε επιτευχθεί μόλις στα τέλη Νοεμβρίου 2025.
Πίεση από την αντιπολίτευση και διαφωνίες για τις εκλογές
Ο επικεφαλής του γαλλόφωνου φιλελεύθερου MR, Georges-Louis Bouchez, απέρριψε το ενδεχόμενο κυβερνητικής κατάρρευσης, χαρακτηρίζοντας τις εκλογές τη χειρότερη επιλογή για τη χώρα και υποστηρίζοντας ότι όλοι οι κυβερνητικοί εταίροι θέλουν να συνεχίσουν.
Από την αντιπολίτευση, ο σοσιαλιστής Paul Magnette (PS) κατηγόρησε τον πρωθυπουργό ότι αδυνατεί να προσφέρει ελπίδα και πολιτικό όραμα. Η Sarah Schlitz (Ecolo-Groen), αναφερόμενη στα αποτελέσματα των αμερικανικών εκλογών, υποστήριξε ότι μια ενδιάμεση εκλογική αναμέτρηση θα στερούσε από την κυβερνητική συμμαχία την πλειοψηφία της και ότι ο De Wever δεν έχει άλλη επιλογή παρά να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις.
Ο μοναδικός βουλευτής του DéFI, François De Smet, διερωτήθηκε πότε θα τελειώσει αυτή η «φάρσα», καταλογίζοντας κόστος για τη χώρα στην αδράνεια και στις προσωπικές αντιπαραθέσεις της κυβέρνησης.
Νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα, το φλαμανδικό φιλελεύθερο κόμμα Anders είχε προτείνει στο Les Engagés τη συγκρότηση εναλλακτικής κυβερνητικής πλειοψηφίας, αλλά η πρόταση απορρίφθηκε. Στη συνεδρίαση της Πέμπτης, ο βουλευτής του Anders Kjell Van der Elst δήλωσε ότι το κόμμα του προσφέρει στήριξη στην κυβέρνηση, κατηγορώντας παράλληλα τον De Wever πως εγκαταλείπει την προσπάθεια σε κρίσιμη στιγμή.