Ευρωπαϊκή Ένωση – Έως 344.000 νέες θέσεις εργασίας θα μπορούσε να δημιουργήσει στην Ευρώπη έως το 2030 η ταχύτερη μετάβαση των μεγάλων εταιρικών στόλων σε ηλεκτρικά αυτοκίνητα, σύμφωνα με μελέτη του Ινστιτούτου Fraunhofer. Η συμφωνία του Γερμανού καγκελάριου Friedrich Merz και του Γάλλου προέδρου Emmanuel Macron για χαλάρωση των προτεινόμενων ευρωπαϊκών κανόνων θέτει, κατά την εκτίμηση της μελέτης, αυτό το αναπτυξιακό δυναμικό σε κίνδυνο.
Η Γερμανία εμφανίζεται ως η χώρα με το μεγαλύτερο δυνητικό όφελος: περίπου 134.000 από τις νέες θέσεις εργασίας και πρόσθετη οικονομική αξία έως 7,8 δισεκατομμύρια ευρώ. Οι υπολογισμοί αφορούν θέσεις που θα μπορούσαν να δημιουργηθούν εφόσον εφαρμοστούν οι προτεινόμενοι κανόνες, όχι ήδη υφιστάμενες θέσεις εργασίας που έχει αποφασιστεί να καταργηθούν.
Τα σημαντικότερα σε μία ματιά
- Η μελέτη του Fraunhofer εκτιμά τη δυνατότητα δημιουργίας περίπου 344.000 θέσεων στην Ευρώπη έως το 2030.
- Περίπου 134.000 νέες θέσεις και έως 7,8 δισ. ευρώ πρόσθετης αξίας αποδίδονται δυνητικά στη Γερμανία.
- Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε ηλεκτρικό μερίδιο τουλάχιστον 45% στα νέα εταιρικά αυτοκίνητα μεγάλων επιχειρήσεων, κατά μέσο όρο στην ΕΕ, το 2030.
Πού εντοπίζει η μελέτη το μεγαλύτερο όφελος για τη Γερμανία
Η ανάλυση του Fraunhofer πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της οργάνωσης Transport & Environment (T&E) και εξετάζει την επίδραση που θα είχε στην ευρωπαϊκή παραγωγή η επιτάχυνση της ηλεκτροκίνησης των εταιρικών οχημάτων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της, η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία θα μπορούσε να συγκεντρώσει μεγαλύτερο αριθμό πρόσθετων θέσεων απασχόλησης από οποιαδήποτε άλλη χώρα της ΕΕ.
Η επίδραση περιγράφεται αναλυτικά και για εγκαταστάσεις του ομίλου Volkswagen. Η μελέτη υπολογίζει έως 2.500 νέες θέσεις στο Ανόβερο, 3.900 στο Emden, 12.700 στο Zwickau και 6.300 στο Neckarsulm. Πρόκειται συνολικά για έως 25.400 δυνητικές νέες θέσεις στις τέσσερις τοποθεσίες που κατονομάζονται, υπό τις προϋποθέσεις του εξεταζόμενου σεναρίου.
Η ειδικός της T&E, Susanne Goetz, υποστηρίζει ότι το παράδειγμα της Volkswagen αναδεικνύει τις δυνατότητες της γερμανικής βιομηχανίας. Από τη δική της οπτική, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση θα έπρεπε να στηρίξει τις σχεδιαζόμενες ρυθμίσεις αντί να τις αποδυναμώσει προς όφελος των αυτοκινήτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης. Η ίδια επικρίνει τη γαλλογερμανική συμφωνία ως βραχυπρόθεσμη επιλογή.
Το 45% στα ηλεκτρικά εταιρικά αυτοκίνητα και η χαλάρωση των κανόνων
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υπό την πρόεδρο Ursula von der Leyen, είχε παρουσιάσει πριν από λίγους μήνες νομοθετικές προτάσεις για καθαρότερα εταιρικά οχήματα, συνδέοντας τη μετάβαση με την ενίσχυση της παραγωγής εντός της ΕΕ. Βασικό στοιχείο ήταν ο στόχος τουλάχιστον 45% των νέων αυτοκινήτων μεγάλων επιχειρήσεων να είναι ηλεκτρικά το 2030, υπολογιζόμενος ως ευρωπαϊκός μέσος όρος.
Η συγκεκριμένη αγορά θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς τα εταιρικά αυτοκίνητα αντιπροσωπεύουν σχεδόν τα δύο τρίτα των πωλήσεων νέων οχημάτων στην Ευρώπη. Η αύξηση του ηλεκτρικού μεριδίου σε αυτό το τμήμα της αγοράς παρουσιάζεται ως βασικός τρόπος επιτάχυνσης της ζήτησης για ηλεκτρικά αυτοκίνητα και ενίσχυσης της ευρωπαϊκής παραγωγής.
Ο Merz και ο Macron συμφώνησαν την προηγούμενη εβδομάδα να επιδιώξουν αισθητά πιο ευέλικτους κανόνες από εκείνους που πρότεινε η Επιτροπή. Στο κοινό τους κείμενο αναφέρουν ότι η πρόταση για τους εταιρικούς στόλους πρέπει να παρέχει μεγαλύτερη ευελιξία. Η πολιτική συμφωνία αφορά συνεπώς την κατεύθυνση των προτεινόμενων ρυθμίσεων και δεν ταυτίζεται με ήδη εφαρμοσμένη νομοθετική αλλαγή.
Η διαφωνία για το «Made in Europe» και τα κρατικά κίνητρα
Η ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής αποτέλεσε άλλο ένα σημείο διαπραγμάτευσης μεταξύ Βερολίνου και Παρισιού. Η Γαλλία ήθελε η ευρωπαϊκή προέλευση των ηλεκτρικών οχημάτων να αποτελεί προϋπόθεση για ένα ευρύ φάσμα κρατικών φορολογικών και οικονομικών πλεονεκτημάτων. Η τελική συνεννόηση των δύο ηγετών περιορίζει την υποχρεωτική εφαρμογή του κριτηρίου «Made in Europe» σε δημόσια προγράμματα επιδοτήσεων, όπως τα περιβαλλοντικά πριμ.
Η γαλλική πρόταση είχε ευρύτερο πεδίο: θα συνέδεε την ευρωπαϊκή προέλευση και με την έκπτωση του ΦΠΑ εισροών, τις δυνατότητες φορολογικής απόσβεσης, τον φόρο οχημάτων και τη φορολογική μεταχείριση των εταιρικών αυτοκινήτων. Η επιδίωξη ήταν να δοθεί μεγαλύτερη ώθηση στη ζήτηση για ηλεκτρικά οχήματα που παράγονται στην ΕΕ.
Οι μπαταρίες ως δεύτερη πηγή βιομηχανικής απασχόλησης
Οι απαιτήσεις ευρωπαϊκής προέλευσης θα μπορούσαν, σύμφωνα με τη μελέτη, να επηρεάσουν και το πού δημιουργείται η αξία στην αλυσίδα παραγωγής μπαταριών. Αν και περίπου οι μισές μπαταρίες ηλεκτρικών αυτοκινήτων συναρμολογούνται ήδη στην Ευρώπη, μόνο μικρό μέρος των επιμέρους εξαρτημάτων τους κατασκευάζεται εκεί.
Αυστηρότερα κριτήρια τοπικής παραγωγής θα μπορούσαν κατά τους συντάκτες της μελέτης να ευνοήσουν την επέκταση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας μπαταριών και να αυξήσουν τις ευκαιρίες απασχόλησης, ιδιαίτερα στη Γερμανία. Ωστόσο, η συμφωνία Merz–Macron προβλέπει αρχικά μια περιορισμένη απαίτηση: μόλις το 10% των μπαταριών να περιέχει τρία βασικά εξαρτήματα κατασκευασμένα στην Ευρώπη.
Το χάσμα ανάμεσα στο σενάριο της μελέτης και στις πιο χαλαρές προτάσεις των δύο κυβερνήσεων βρίσκεται στον πυρήνα της διαφωνίας. Οι 344.000 νέες θέσεις αποτελούν υπολογισμένο δυνητικό όφελος από ταχύτερη μετάβαση και ενισχυμένη ευρωπαϊκή παραγωγή, ενώ η πραγματική επίδραση στην απασχόληση θα εξαρτηθεί από τους κανόνες που τελικά θα υιοθετηθούν.