Γερμανία – Το πλαφόν στις τιμές της βενζίνης και του ντίζελ, που σχεδιάζει να θεσπίσει η γερμανική κυβέρνηση, θα μπορεί να ενεργοποιείται μόνο υπό αυστηρές προϋποθέσεις και για περιορισμένο χρονικό διάστημα. Το πρώτο σχέδιο νόμου του υπουργείου Οικονομίας προβλέπει παρέμβαση έπειτα από τρεις διαδοχικές εβδομάδες ασυνήθιστα μεγάλων αυξήσεων σε σύγκριση με τα υπόλοιπα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προκαλώντας ήδη αντιδράσεις από το SPD.
Η ομοσπονδιακή υπουργός Οικονομίας Katherina Reiche (CDU) είχε εκφράσει την αντίθεσή της στο μέτρο, όμως ο κυβερνητικός συνασπισμός έχει συμφωνήσει να προχωρήσει στην προετοιμασία του. Το κείμενο του σχεδίου για τον νόμο ανώτατων τιμών καυσίμων (Kraftstoffhöchstpreisgesetz), που έχει περιέλθει και στο ARD-Hauptstadtstudio, περιγράφει έναν μηχανισμό έκτακτης ανάγκης, όχι ένα μόνιμο όριο στις τιμές των πρατηρίων.
Τα σημαντικότερα σε μία ματιά
- Το πλαφόν προβλέπεται μόνο εφόσον οι αυξήσεις στα καύσιμα ξεπερνούν επί τρεις συνεχόμενες εβδομάδες κατά περισσότερες από πέντε ποσοστιαίες μονάδες τον μέσο όρο των άλλων χωρών της ΕΕ.
- Η ισχύς του δεν θα υπερβαίνει τους τρεις μήνες και θα μπορεί να ανασταλεί αν απειληθεί ο εφοδιασμός.
- Το σχέδιο βρίσκεται στην πρώτη φάση κυβερνητικής διαβούλευσης και δεν αποτελεί ακόμη εφαρμοσμένο μέτρο.
Πότε θα ενεργοποιείται το πλαφόν στις τιμές των καυσίμων
Σύμφωνα με το σχέδιο, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση θα αποκτά τη δυνατότητα να ορίζει με κανονιστική πράξη ανώτατη τιμή πώλησης καυσίμων στα δημόσια πρατήρια, ως μέτρο για την αντιμετώπιση μιας εξαιρετικά σοβαρής κρίσης. Απαραίτητη προϋπόθεση θα είναι οι αυξήσεις των τιμών τόσο της βενζίνης όσο και του ντίζελ να υπερβαίνουν, σε καθεμία από τρεις συνεχόμενες εβδομάδες, κατά περισσότερες από πέντε ποσοστιαίες μονάδες τη μέση αύξηση που καταγράφεται στα υπόλοιπα κράτη της ΕΕ.
Για τον υπολογισμό προβλέπεται να χρησιμοποιούνται στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ο μηχανισμός, εφόσον ενεργοποιηθεί, θα ισχύει για έως τρεις μήνες. Το σχέδιο επιτρέπει επίσης την αναστολή του εάν διαφαίνεται κίνδυνος για την ασφάλεια του εφοδιασμού και δίνει στα ομόσπονδα κρατίδια τη δυνατότητα να καθορίζουν διαφορετικές ανώτατες τιμές, ανάλογα με τις τοπικές συνθήκες.
Το υπουργείο προειδοποιεί ότι ένα υπερβολικά χαμηλό πλαφόν θα μπορούσε να καταστήσει οικονομικά ασύμφορη την παράδοση καυσίμων, να αποθαρρύνει τις εισαγωγές και να προκαλέσει ελλείψεις. Γι’ αυτό, όπως εξήγησαν εκπρόσωποί του στο πρακτορείο dpa, ακόμη και με κρατικό περιορισμό της τιμής πρέπει να παραμένει οικονομικά βιώσιμη η τροφοδοσία της αγοράς.
Το SPD ζητά ταχύτερη παρέμβαση
Η πρωθυπουργός του Ζάαρλαντ Anke Rehlinger (SPD) άσκησε έντονη κριτική, χαρακτηρίζοντας την πρόταση ουσιαστικά «νόμο αποτροπής του πλαφόν». Μιλώντας στην εφημερίδα Tagesspiegel, υποστήριξε ότι η αναμονή τριών εβδομάδων με υπερβολικές αυξήσεις πριν από οποιαδήποτε παρέμβαση δεν προσφέρει πραγματική βοήθεια στους καταναλωτές.
Ο εκπρόσωπος του SPD για την οικονομική πολιτική στην Bundestag, Sebastian Roloff, ζήτησε βελτιώσεις στο σχέδιο, λέγοντας ότι δεν ανταποκρίνεται στη συμφωνία των κυβερνητικών εταίρων. Κατά τον ίδιο, απαιτείται μηχανισμός που θα ανακουφίζει έγκαιρα νοικοκυριά και επιχειρήσεις από τις αυξημένες τιμές στα καύσιμα.
Τι προβλέπει το χρονοδιάγραμμα της κυβέρνησης
Στα μέσα Σεπτεμβρίου 2026, οι επικεφαλής του συνασπισμού CDU/CSU και SPD είχαν συμφωνήσει να ξεκινήσουν συνομιλίες με τον κλάδο πετρελαιοειδών, με στόχο την καθιέρωση πλαφόν το αργότερο έως την 1η Ιανουαρίου 2027, κατά το πρότυπο του Λουξεμβούργου ή του Βελγίου.
Η υφιστάμενη έκπτωση στα καύσιμα (Tankrabatt) προβλέπεται να λήξει στο τέλος Δεκεμβρίου. Το νέο σχέδιο αποκλείει την παράτασή της, επικαλούμενο την κατάσταση του κρατικού προϋπολογισμού. Η Reiche είχε ήδη προειδοποιήσει τον Σεπτέμβριο ότι ένα πλαφόν θα μπορούσε να αποδυναμώσει τις μεσαίες επιχειρήσεις διύλισης.
Το νομοσχέδιο βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της αρχικής εσωτερικής συνεννόησης της ομοσπονδιακής κυβέρνησης (Frühkoordinierung). Επομένως, οι προτεινόμενοι όροι δεν έχουν εγκριθεί οριστικά και δεν ισχύει ακόμη ανώτατη τιμή καυσίμων βάσει αυτού του σχεδίου.
Πηγές πληροφοριών: Ομοσπονδιακό Υπουργείο Οικονομίας της Γερμανίας, Ευρωπαϊκή Επιτροπή.