Βέλγιο – Αρκετές χιλιάδες άνθρωποι διαδήλωσαν την Κυριακή το απόγευμα στις Βρυξέλλες, διαμαρτυρόμενοι για την αύξηση των αμυντικών δαπανών και τις περικοπές σε κοινωνικούς τομείς.
Η κινητοποίηση έφερε στο προσκήνιο τη διαφωνία δεκάδων βελγικών και ευρωπαϊκών οργανώσεων με τις δημοσιονομικές προτεραιότητες της κυβέρνησης, καθώς οι συμμετέχοντες ζητούν περισσότερους πόρους για την κοινωνική προστασία, την υγεία και την εκπαίδευση.
Η πορεία πραγματοποιήθηκε με κεντρικό σύνθημα «Ο πολεμικός πυρετός καταστρέφει, η κοινωνική πρόνοια προστατεύει». Στους διοργανωτές περιλαμβάνονταν οι Vrede vzw, Beweging.net, 11.11.11, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις ABVV/FGTB και ACV/CSC, καθώς και η Hart boven Hard. Οι φορείς αυτοί υποστηρίζουν ότι στο Βέλγιο και στην Ευρώπη η προετοιμασία για στρατιωτικές συγκρούσεις αποκτά ολοένα μεγαλύτερο βάρος, την ώρα που οι κοινωνικές ανάγκες παραμένουν πιεστικές.
Η αύξηση των στρατιωτικών δαπανών στο επίκεντρο της διαμαρτυρίας
Στην κοινή τους τοποθέτηση, οι διοργανωτές αναφέρουν ότι η βελγική κυβέρνηση αύξησε το 2025 τις στρατιωτικές δαπάνες στο 2% του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος. Σύμφωνα με τους ίδιους, η μεταβολή αυτή αντιστοιχεί σε αύξηση 59% των αμυντικών δαπανών από το 2024 στο 2025, ενώ για το σύνολο της κοινοβουλευτικής περιόδου υπολογίζουν πρόσθετες στρατιωτικές δαπάνες ύψους 28,4 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Τα συγκεκριμένα ποσά και οι συγκρίσεις αποτελούν στοιχεία που επικαλούνται οι διαδηλωτές για να στηρίξουν τις διεκδικήσεις τους. Με βάση αυτά, αμφισβητούν την επιλογή ενίσχυσης των εξοπλισμών όταν, όπως καταγγέλλουν, περικόπτονται κοινωνικές δαπάνες και οι πολίτες καλούνται να αποδεχθούν περιορισμούς σε άλλες δημόσιες υπηρεσίες.
Η κριτική τους δεν περιορίζεται στο ύψος του στρατιωτικού προϋπολογισμού. Εκφράζουν επίσης την άποψη ότι το διεθνές δίκαιο και η πολυμερής συνεργασία παραμερίζονται προς όφελος της ισχύος, ενώ οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής επιτείνουν την ανάγκη για δημόσιες επενδύσεις και διεθνή συντονισμό.
Ποιους κοινωνικούς τομείς ζητούν να ενισχυθούν
Οι οργανώσεις συνδέουν την αντίθεσή τους στη στρατιωτικοποίηση με συγκεκριμένα πεδία κοινωνικής πολιτικής: την υγειονομική περίθαλψη, την εκπαίδευση, την απασχόληση και την κοινωνική ασφάλιση. Ζητούν ακόμη να μη μειωθούν οι διαθέσιμοι πόροι για την οικοδόμηση της ειρήνης, τη διεθνή συνεργασία, τη βιώσιμη ενεργειακή μετάβαση και την αντιμετώπιση των κλιματικών ανισοτήτων.
Κατά τους διαδηλωτές, εργαζόμενοι και οικογένειες επωμίζονται το κόστος αυτών των επιλογών. Ιδιαίτερα επικριτικοί εμφανίζονται απέναντι στον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζονται οι δημοσιονομικές αποφάσεις: υποστηρίζουν ότι οι κοινωνικές περικοπές χαρακτηρίζονται επανειλημμένα αναγκαίες, ενώ για τις πρόσθετες στρατιωτικές δαπάνες εγκρίνονται δισεκατομμύρια χωρίς την αντίστοιχη δημόσια συζήτηση.
Στο πλευρό των νέων που αντιδρούν στη στρατιωτικοποίηση
Ξεχωριστή θέση στα αιτήματα της πορείας είχε η υποστήριξη προς νέους που αντιτίθενται στη στρατιωτική θητεία και στην αυξανόμενη παρουσία της στρατιωτικής λογικής στην εκπαίδευση. Οι διοργανωτές περιγράφουν αυτή την κατεύθυνση ως επιβολή μιας «κουλτούρας πολέμου» και υποστηρίζουν ότι δεν απαντά στις πραγματικές δυσκολίες που αντιμετωπίζει η νεότερη γενιά.
Επικαλούνται την οικονομική ανασφάλεια, τις κοινωνικές ανισότητες και την κλιματική κρίση για να εξηγήσουν γιατί θεωρούν απαραίτητες διαφορετικές προτεραιότητες. Αντί της ενθάρρυνσης της στρατιωτικής συμμετοχής ως τρόπου αναζήτησης προσωπικού σκοπού, ζητούν ενίσχυση των πολιτικών και κοινωνικών εναλλακτικών, με έμφαση στην ειρήνη, τη διπλωματία και την κοινωνική ασφάλεια.