Βρυξέλλες – Σε έναν ασυνήθιστο συμβιβασμό προχωρά η Ευρωπαϊκή Ένωση, αποφασίζοντας να αποσύρει τις κυρώσεις εις βάρος δύο κορυφαίων Ρώσων ολιγαρχών.
Στόχος της κίνησης είναι να αποτραπεί η πλήρης κατάρρευση του πακέτου περιοριστικών μέτρων κατά της Μόσχας, λόγω του συστήματος λήψης αποφάσεων που απαιτεί απόλυτη ομοφωνία μεταξύ των κρατών-μελών.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Διαγράφονται από τη λίστα κυρώσεων οι ολιγάρχες Alischer Usmanow και Michail Fridman.
- Παρατείνονται για 36 μήνες τα μέτρα εναντίον περίπου 3.000 φυσικών και νομικών προσώπων.
- Σλοβακία, Γαλλία και Λουξεμβούργο άσκησαν καθοριστικές πιέσεις για την εξαίρεση των δύο επιχειρηματιών.
Ο κίνδυνος του βέτο και η ομοφωνία
Η ανάγκη ομοφωνίας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης έθεσε σε σοβαρό κίνδυνο την ανανέωση των ευρωπαϊκών κυρώσεων. Χωρίς την επίτευξη άμεσης συμφωνίας, η επιβολή περιοριστικών μέτρων απέναντι σε περίπου 3.000 πρόσωπα, ιδρύματα και ρωσικές εταιρείες θα έληγε άμεσα, προκαλώντας σοβαρούς τριγμούς στην ευρωπαϊκή εξωτερική πολιτική.
Τα πρόσωπα αυτά κατηγορούνται ότι υποστηρίζουν ενεργά τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία ή ότι αποκομίζουν τεράστια οφέλη από την πολιτική του Κρεμλίνου. Για να αποφευχθεί αυτή η ολική κατάρρευση, ξεκίνησε στις Βρυξέλλες μια διαδικασία λήψης απόφασης που επιτρέπει συγκεκριμένες, αλλά ηχηρές, εξαιρέσεις επιχειρηματιών από τη μαύρη λίστα.
Το διπλωματικό παρασκήνιο με Γαλλία και Λουξεμβούργο
Η εμπλοκή ξεκίνησε, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, όταν η Σλοβακία απαίτησε να αφαιρεθεί το όνομα του Alischer Usmanow από την ευρωπαϊκή λίστα των κυρώσεων. Η έκπληξη ήρθε λίγο αργότερα, όταν η Γαλλία συντάχθηκε επισήμως με το αίτημα της Μπρατισλάβας, αλλάζοντας ριζικά τα δεδομένα των διαπραγματεύσεων και εντείνοντας τις πιέσεις.
Αμέσως μετά, η κυβέρνηση του Λουξεμβούργου έθεσε ως δικό της όρο να διαγραφεί και ο Michail Fridman, εφόσον γινόταν δεκτή η εξαίρεση για τον πρώτο ολιγάρχη. Οι διπλωματικές αυτές πιέσεις κατέστησαν μονόδρομο την υποχώρηση των υπόλοιπων κρατών, καθώς η απουσία έστω και μίας ψήφου θα μπλόκαρε το σύνολο των περιοριστικών μέτρων.
Ισχυρότερες κυρώσεις για τα υπόλοιπα 3.000 πρόσωπα
Ως αντάλλαγμα για τη διαγραφή των δύο μεγιστάνων, οι Ευρωπαίοι ηγέτες συμφώνησαν σε μια σημαντική αλλαγή του χρονοδιαγράμματος για τα υπόλοιπα πρόσωπα της λίστας. Η νέα συμφωνία προβλέπει ότι οι κυρώσεις κατά των χιλιάδων άλλων υποστηρικτών του ρωσικού καθεστώτος θα παραταθούν αυτόματα για διάστημα 36 μηνών.
Μέχρι σήμερα, η διαδικασία απαιτούσε συνεχείς και επαναλαμβανόμενες ψηφοφορίες σε πολύ μικρότερα χρονικά διαστήματα, γεγονός που έδινε συχνά την ευκαιρία σε κράτη-μέλη να εργαλειοποιούν το βέτο τους εκβιάζοντας την ηγεσία της Ένωσης. Η κίνηση αυτή αναμένεται να προσφέρει πολύ μεγαλύτερη σταθερότητα στην ευρωπαϊκή στρατηγική τα επόμενα χρόνια απέναντι στη Μόσχα.
