Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Το 2025 εισήχθησαν 12.268 τόνοι και επανεξήχθησαν 8.560 τόνοι αλογίσιου κρέατος.
- Στα βελγικά σφαγεία θανατώθηκαν 1.662 ιπποειδή το ίδιο έτος.
- Τρεις ύποπτοι συνελήφθησαν τον Σεπτέμβριο του 2026 στο πλαίσιο έρευνας για διαβατήρια αλόγων.
- Η αρμόδια υπηρεσία αναφέρει συμμόρφωση 99,6% σε περισσότερα από 15.800 δείγματα ελέγχων για φαρμακευτικές ουσίες το 2025.
Η διεθνής διαδρομή του κρέατος
Παρά τη μειωμένη κατανάλωση, το Βέλγιο διατηρεί σημαντικό ρόλο στο διεθνές εμπόριο αλογίσιου κρέατος. Η ετήσια κατανάλωση αντιστοιχούσε το 2023 σε περίπου 700 γραμμάρια ανά κάτοικο. Παράλληλα, στη χώρα λειτουργούν εγκεκριμένα σφαγεία για άλογα, πόνι και άλλα ιπποειδή, χωρίς όμως να υπάρχει εκτροφή αλόγων ειδικά για κρεοπαραγωγή.
Ένα σημαντικό μέρος του κρέατος που διακινείται μέσω Βελγίου έρχεται από τη Νότια Αμερική, ιδίως την Αργεντινή. Άλογα που έχουν χρησιμοποιηθεί ως ζώα εργασίας σε αγροκτήματα μπορεί, στο τέλος της ζωής τους, να οδηγηθούν σε σφαγή και το κρέας τους να μεταφερθεί στην Ευρώπη. Το 2024 το Βέλγιο καταγράφηκε ως παγκόσμιος πρωταγωνιστής στις καθαρές εξαγωγές της τελωνειακής κατηγορίας HS 0205, η οποία περιλαμβάνει νωπό, διατηρημένο με απλή ψύξη ή κατεψυγμένο κρέας αλόγων, γαϊδουριών και ημιόνων.
Η εισαγωγή και επανεξαγωγή τόσο μεγάλων ποσοτήτων καθιστά δυσκολότερο τον ακριβή προσδιορισμό της προέλευσης ενός προϊόντος που φτάνει τελικά στον καταναλωτή. Δεν αρκεί, δηλαδή, να γνωρίζει κανείς τη χώρα από την οποία έφτασε ένα φορτίο σε ένα κατάστημα, εάν έχει προηγηθεί εμπορική διακίνηση μεταξύ περισσότερων χωρών.
Τα διαβατήρια αλόγων και η έρευνα για απάτη
Τον Σεπτέμβριο του 2026 συνελήφθησαν τρεις ύποπτοι στο πλαίσιο διεθνούς έρευνας για ενδεχόμενη παραποίηση διαβατηρίων αλόγων. Οι ερευνητές εξετάζουν περιπτώσεις στις οποίες άλογα ιππασίας ή αθλητικής χρήσης φέρονται να παρουσιάστηκαν ως κατάλληλα για σφαγή. Οι συλλήψεις δεν ισοδυναμούν με διαπίστωση ενοχής.
Το ζήτημα συνδέεται με τη διπλή ιδιότητα των αλόγων: μπορούν να θεωρούνται ζώα συντροφιάς, αναψυχής ή αθλητισμού, αλλά και ζώα που προορίζονται για κατανάλωση. Μέχρι το 2022, ο ιδιοκτήτης μπορούσε να αποκλείσει ένα άλογο από τη σφαγή για ιδεολογικούς λόγους, με σχετική οριστική καταχώριση στο διαβατήριό του. Πλέον ο αποκλεισμός δεν μπορεί να δηλώνεται μόνο για συναισθηματικούς λόγους, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι το ζώο οδηγείται υποχρεωτικά σε σφαγή: παραμένει δυνατή η επιλογή της ευθανασίας.
Η εκπρόσωπος της βελγικής Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Ασφάλειας της Τροφικής Αλυσίδας, Hélène Bonte, συνδέει την απάτη με οικονομικά κίνητρα. Ένα άλογο που μπορεί να εισέλθει στην τροφική αλυσίδα αποκτά μεγαλύτερη εμπορική αξία από ένα ζώο που έχει αποκλειστεί από αυτήν. Αν παραποιηθεί το διαβατήριο, μπορεί να χαθούν κρίσιμες πληροφορίες για προηγούμενη χορήγηση φαρμάκων ή ορμονικών θεραπειών, με συνέπειες για την αξιολόγηση της ασφάλειας του κρέατος.
Τι δείχνουν οι έλεγχοι ασφάλειας τροφίμων
Η αρμόδια βελγική υπηρεσία τονίζει ότι πραγματοποιεί καθημερινούς ελέγχους στην ταυτοποίηση, την καταγραφή και την ιχνηλασιμότητα ζώων, μαζί με δειγματοληψίες στην τροφική αλυσίδα. Σύμφωνα με την Bonte, από περισσότερα από 15.800 δείγματα που εξετάστηκαν για φαρμακευτικές ουσίες το 2025, το 99,6% ήταν συμμορφούμενο. Το στοιχείο παρουσιάζεται από την υπηρεσία ως ενθαρρυντικό για τους ελέγχους και δεν αποτελεί ποσοστό ειδικά για το αλογίσιο κρέας.
Οι επιθεωρήσεις καλύπτουν αγροτικές μονάδες, εκτροφείς και σφαγεία, ενώ ειδική ομάδα καταπολέμησης της απάτης ασχολείται και με υποθέσεις που αφορούν άλογα. Στην Αργεντινή, η εποπτική αρχή SENASA έχει την ευθύνη εφαρμογής των ευρωπαϊκών απαιτήσεων για τις σχετικές εξαγωγές.
Καταγγελίες για την ευζωία και διαφορετικές αξιολογήσεις
Η οργάνωση προστασίας ζώων GAIA έχει επισημάνει προβλήματα ιχνηλασιμότητας και συνθηκών διαβίωσης σε ορισμένες χώρες προέλευσης, ανάμεσά τους η Αργεντινή. Οργανώσεις ευζωίας καταγγέλλουν επίσης πολύωρες μεταφορές και ακατάλληλους χώρους συγκέντρωσης, που, σύμφωνα με τις ίδιες, προκαλούν ταλαιπωρία στα ζώα.
Από την άλλη πλευρά, εκθέσεις της πρωτοβουλίας Respectful Life, η οποία συνδέεται με τη βελγική ομοσπονδία βιομηχανίας κρέατος FEBEV, καταγράφουν βελτιώσεις σε εγκαταστάσεις, πρακτικές εργασίας και μηχανισμούς παρακολούθησης σφαγείων στην Αργεντινή, τη Βραζιλία και την Ουρουγουάη. Οι διαφορετικές αυτές αξιολογήσεις δεν αναιρούν τη σημασία του ελέγχου κάθε επιμέρους αλυσίδας προμήθειας.
Το ζήτημα έχει και άμεση σχέση με τη διατροφή. Πρόσφατη έρευνα της GAIA ανέφερε ότι σχεδόν ένα στα τρία εξετασθέντα σνακ σε βελγικά καταστήματα με τηγανητές πατάτες περιείχε αλογίσιο κρέας. Η πλήρης και αξιόπιστη καταγραφή της πορείας των ζώων και των προϊόντων τους παραμένει κρίσιμη τόσο για την ενημέρωση των καταναλωτών όσο και για την έγκαιρη αντιμετώπιση πιθανών προβλημάτων στην τροφική αλυσίδα.
