Γερμανία – Ένα ευρύτατο πλέγμα δημοσιονομικών παρεμβάσεων στον τομέα της δημόσιας υγείας έρχεται να αναδιαμορφώσει πλήρως το τοπίο των παροχών, επιφέροντας άμεσες συνέπειες στα πορτοφόλια εκατομμυρίων πολιτών. Ο νέος σχεδιασμός που τέθηκε επί τάπητος στο Βερολίνο αποσκοπεί στη συγκράτηση των δαπανών, μεταφέροντας σημαντικό βάρος της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης απευθείας στους ασφαλισμένους. Η αρμόδια Υπουργός Υγείας Nina Warken παρουσίασε το πρώτο προσχέδιο νόμου, το οποίο προβλέπει εξοικονόμηση πόρων ύψους 19,6 δισεκατομμυρίων ευρώ για το επόμενο έτος, με απώτερο στόχο τα 42,8 δισεκατομμύρια ευρώ έως το 2030, προκειμένου να αποφευχθεί η κατακόρυφη αύξηση των μηνιαίων εισφορών.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Αύξηση της ίδιας συμμετοχής στα συνταγογραφούμενα φάρμακα έως και τα 15 ευρώ ανά συσκευασία.
- Μείωση του επιδόματος ασθενείας στο 65% του ακαθάριστου μισθού για περιπτώσεις μακροχρόνιας απουσίας.
- Επιβολή νέας εισφοράς 3,5% για την ασφαλιστική κάλυψη συζύγων χωρίς δικό τους εισόδημα από το 2028.
- Άνοδος του ανώτατου ορίου υπολογισμού εισφορών (Beitragsbemessungsgrenze), επιβαρύνοντας τα υψηλότερα εισοδήματα.
- Αφαίρεση των ομοιοπαθητικών θεραπειών από τον κατάλογο των αποζημιούμενων παροχών.
Ποιοι χάνουν από το νέο νομοσχέδιο: Αυξήσεις σε φάρμακα και νοσηλεία
Η βασική επιδίωξη του νέου νομοσχεδίου εστιάζει στον περιορισμό του κόστους για τα ταμεία ασφάλισης υγείας, κάτι που μεταφράζεται σε άμεσες ανατιμήσεις για τον τελικό χρήστη. Οι ασθενείς θα κληθούν να καταβάλουν υψηλότερα ποσά για την προμήθεια των φαρμάκων τους, καθώς η προβλεπόμενη συμμετοχή (Zuzahlung) αναπροσαρμόζεται. Ειδικότερα, το κόστος για τα συνταγογραφούμενα σκευάσματα θα ξεκινά πλέον από τα 7,50 ευρώ και θα αγγίζει έως και τα 15 ευρώ ανά κουτί, τη στιγμή που μέχρι σήμερα τα όρια κυμαίνονταν μεταξύ 5 και 10 ευρώ.
Παράλληλα, αυξάνεται αισθητά και η ημερήσια επιβάρυνση για όσους χρειάζονται ενδονοσοκομειακή περίθαλψη, αγγίζοντας πλέον τα 15 ευρώ ανά ημέρα νοσηλείας. Ωστόσο, διατηρείται το δίχτυ προστασίας για τα χαμηλότερα εισοδήματα. Το ανώτατο ετήσιο όριο επιβάρυνσης παραμένει σταθερό στο 2% του ακαθάριστου ετήσιου εισοδήματος, ή στο 1% για τους χρόνιους ασθενείς. Σε πρακτικό επίπεδο, ένας εργαζόμενος με ακαθάριστο εισόδημα 40.000 ευρώ δεν θα πληρώσει πάνω από 800 ευρώ ετησίως για φάρμακα, ενώ για ένα χρόνιο περιστατικό το πλαφόν ορίζεται στα 400 ευρώ τον χρόνο.
Ψαλίδι στο επίδομα ασθενείας: Οι νέοι κανόνες για τους εργαζομένους
Μία από τις πλέον καθοριστικές παρεμβάσεις του σχεδίου αφορά τους μισθωτούς που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υγείας και αναγκάζονται να απέχουν από την εργασία τους για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Το λεγόμενο επίδομα ασθενείας (Krankengeld), το οποίο καταβάλλεται μετά την έκτη εβδομάδα απουσίας, υφίσταται σημαντική περικοπή. Ενώ το ισχύον καθεστώς εξασφαλίζει στον εργαζόμενο το 70% των ακαθάριστων αποδοχών του για χρονικό διάστημα έως και 78 εβδομάδων, το νέο πλαίσιο ρίχνει το ποσοστό αναπλήρωσης στο 65% του μισθού.
Επιπρόσθετα, οι περικοπές δεν περιορίζονται μόνο στα επιδόματα διαβίωσης, αλλά επεκτείνονται και στις οδοντιατρικές παροχές. Η κρατική επιδότηση για τις εργασίες προσθετικής και κατασκευής οδοντοστοιχιών αναμένεται να μειωθεί κατά 10%, αναγκάζοντας τους πολίτες να καλύψουν τη διαφορά από ίδιους πόρους. Σε μια αντίστοιχη κίνηση περιστολής δαπανών, το νομοσχέδιο αφαιρεί πλήρως την ομοιοπαθητική και τα σχετικά σκευάσματα από τις καλυπτόμενες θεραπείες των ταμείων, εξασφαλίζοντας έτσι ένα πρόσθετο δημοσιονομικό όφελος ύψους πέντε δισεκατομμυρίων ευρώ.
Ανατροπή στην οικογενειακή ασφάλιση: Ποιοι σύζυγοι θα πληρώνουν
Το παραδοσιακό μοντέλο της δωρεάν οικογενειακής ασφάλισης μπαίνει επίσης στο μικροσκόπιο των κυβερνητικών αλλαγών. Από το 2028, η αυτόματη συνταξιοδότηση και ιατροφαρμακευτική κάλυψη των συζύγων χωρίς προσωπικό εισόδημα παύει να είναι εντελώς ανέξοδη. Οι κεντρικοί άξονες του σχεδίου προβλέπουν μια νέα εισφορά της τάξης του 3,5% επί των εισοδημάτων του εργαζόμενου συζύγου για τη συνέχιση της κάλυψης. Από το συγκεκριμένο μέτρο εξαιρούνται κατηγορηματικά τα ανήλικα τέκνα, τα οποία παραμένουν απολύτως δωρεάν, καθώς και οι οικογένειες που φροντίζουν άτομα με αναπηρία ή περιπτώσεις αυξημένων αναγκών φροντίδας.
Την ίδια στιγμή, οι υψηλόμισθοι εργαζόμενοι θα κληθούν να βάλουν πιο βαθιά το χέρι στην τσέπη. Το όριο υπολογισμού των εισφορών (Beitragsbemessungsgrenze) πρόκειται να αυξηθεί εφάπαξ κατά περίπου 300 ευρώ μέσα στο 2027. Αυτό σημαίνει ότι το πλαφόν ανεβαίνει από τα 5.812,50 στα 6.112,50 ευρώ μηνιαίως, υποχρεώνοντας όσους αμείβονται με υψηλότερους μισθούς να καταβάλλουν ασφαλιστικές κρατήσεις για μεγαλύτερο μέρος του συνολικού τους εισοδήματος.
Πιέσεις σε γιατρούς και φαρμακευτικές: Οι μεγάλες περικοπές
Η εξυγίανση του συστήματος δεν εξαντλείται στους ασφαλισμένους, αλλά αγγίζει άμεσα και τους παρόχους υπηρεσιών υγείας. Τα νοσοκομεία καλούνται να συμβάλουν στην προσπάθεια περιορισμού του κόστους κατά 5,1 δισεκατομμύρια ευρώ. Τα εργαλεία για την επίτευξη αυτού του στόχου περιλαμβάνουν αυστηρότερους ελέγχους χρεώσεων, επιβολή πλαφόν στις αυξήσεις των νοσηλίων και περικοπές στα κονδύλια της νοσηλευτικής φροντίδας.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και τα μέτρα για τον ιατρικό κλάδο, ο οποίος καλείται να εξοικονομήσει 2,7 δισεκατομμύρια ευρώ, κυρίως μέσα από τον περιορισμό των ειδικών αποζημιώσεων και την επιβράδυνση της αύξησης των ιατρικών αμοιβών. Από την πλευρά της, η φαρμακευτική βιομηχανία υποχρεούται να προσφέρει μεγαλύτερες εκπτώσεις και να υπαχθεί σε αυστηρότερους κανόνες τιμολόγησης, αποφέροντας όφελος 1,9 δισεκατομμυρίων ευρώ. Έντονο παρασκήνιο καταγράφηκε πάντως στο κυβερνητικό στρατόπεδο γύρω από τους δικαιούχους του Bürgergeld. Ενώ κατατέθηκε πρόταση ώστε το κράτος να αναλάβει εξ ολοκλήρου το ιατρικό τους κόστος ελαφρύνοντας τα ταμεία κατά 12 δισεκατομμύρια ευρώ, ο Υπουργός Οικονομικών Lars Klingbeil απέρριψε το ενδεχόμενο, διατηρώντας το βάρος της χρηματοδότησης στο γενικό σύστημα των ασφαλισμένων.
