Αυστρία – Για δέκα κατηγορίες βρεφικών προϊόντων που μπορούν να θέσουν σε κίνδυνο την ασφάλεια βρεφών και μικρών παιδιών προειδοποιεί ο Σύλλογος Ενημέρωσης Καταναλωτών (Verein für Konsumenteninformation – VKI).
Πρόκειται για αντικείμενα που πωλούνται ως βοηθήματα για το τάισμα, τον ύπνο, το μπάνιο και την καθημερινή φροντίδα, αλλά η κατασκευή ή ο τρόπος χρήσης τους μπορεί να συνδέεται με ασφυξία, στραγγαλισμό, πνιγμό στο νερό ή σοβαρούς τραυματισμούς.
Η καταγραφή προέκυψε από συνεργασία οργανώσεων καταναλωτών με ειδικούς της ευρωπαϊκής οργάνωσης ANEC. Το βασικό μήνυμα προς τους γονείς είναι ότι η διάθεση ενός προϊόντος στην αγορά δεν αποτελεί από μόνη της εγγύηση ασφάλειας, ακόμη κι όταν αυτό διαφημίζεται ως ειδικά σχεδιασμένο για τις ανάγκες των βρεφών.
Βοηθήματα σίτισης και μπάνιου με κίνδυνο ασφυξίας ή πνιγμού
Στην πρώτη κατηγορία βρίσκονται τα μαξιλάρια αυτοτροφοδοσίας με μπιμπερό, τα οποία συγκρατούν το μπουκάλι ώστε το βρέφος να πίνει χωρίς να το κρατά κάποιος. Το γάλα, όμως, μπορεί να συνεχίσει να ρέει ακόμη και όταν το παιδί δεν καταπίνει, δημιουργώντας κίνδυνο ασφυξίας. Εάν το βοήθημα εφαρμόζει γύρω από τον λαιμό, προστίθεται κίνδυνος στραγγαλισμού. Τέτοια προϊόντα έχουν απαγορευτεί στον Καναδά, στην Αυστραλία και στην Ιρλανδία.
Οι βρεφικές θέσεις μπάνιου υποτίθεται ότι κρατούν το παιδί σταθερό μέσα στην μπανιέρα, αλλά μπορούν να ανατραπούν ή να επιτρέψουν στο κεφάλι του να βρεθεί κάτω από το νερό. Ο VKI επισημαίνει και έναν λιγότερο προφανή κίνδυνο: η παρουσία του καθίσματος μπορεί να δημιουργήσει στους γονείς εσφαλμένη αίσθηση ασφάλειας και να τους οδηγήσει να αφήσουν το βρέφος έστω και για λίγο χωρίς επίβλεψη.
Αντίστοιχες επιφυλάξεις διατυπώνονται για τα φουσκωτά σωσίβια-κολάρα λαιμού που προορίζονται να διατηρούν τα μωρά σε όρθια θέση μέσα στο νερό. Σύμφωνα με την προειδοποίηση, η χρήση τους συνδέεται με κίνδυνο πνιγμού ή ασφυξίας, ενώ μπορεί να ασκήσει επιβλαβή πίεση στον ευαίσθητο αυχένα του παιδιού.
Τρεις τύποι βοηθημάτων ύπνου που απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή
Οι σταθεροποιητές θέσης ύπνου έχουν σχεδιαστεί ώστε να εμποδίζουν το μωρό να γυρίζει σε άλλη στάση. Αν όμως μετακινηθεί το βοήθημα ή το παιδί βρεθεί σε ακατάλληλη θέση, υπάρχει κίνδυνος να παρεμποδιστεί η αναπνοή του. Η προειδοποίηση δεν αφορά τα ιατρικώς αναγκαία βοηθήματα τοποθέτησης που χρησιμοποιούνται με καθοδήγηση ειδικού.
Στον κατάλογο περιλαμβάνονται και οι βαρυτικοί βρεφικοί υπνόσακοι, στους οποίους προστίθεται βάρος με σκοπό να κοιμάται το παιδί πιο ήρεμα. Η επιπλέον πίεση μπορεί να επιβαρύνει την αναπνευστική και την καρδιακή λειτουργία, ενώ η μετατόπιση του υφάσματος πάνω από το στόμα ή τη μύτη δημιουργεί πρόσθετο κίνδυνο ασφυξίας.
Διαφορετικός είναι ο μηχανισμός κινδύνου στα σακουλάκια σφιχτού φασκιώματος, τα οποία περιορίζουν τις κινήσεις, ιδιαίτερα των χεριών. Εάν το βρέφος γυρίσει μπρούμυτα, μπορεί να δυσκολευτεί να επανέλθει σε άλλη θέση. Προβλήματα αναπνοής μπορεί επίσης να προκύψουν αν γλιστρήσει προς τα κάτω μέσα στο σακουλάκι.
Αιώρες και στράτες: Κίνδυνοι κατά την κίνηση
Οι λεγόμενες αισθητηριακές κούνιες, συνήθως κατασκευασμένες από μαλακά υφάσματα και αναρτημένες από ένα σημείο, αποτελούν ακόμη μία κατηγορία που επισημαίνουν οι οργανώσεις καταναλωτών. Κατά την αιώρηση ή την περιστροφή, το κεφάλι ή ο λαιμός του παιδιού μπορεί να παγιδευτεί στο ύφασμα ή σε κάποιο άνοιγμα, με ενδεχόμενες συνέπειες έως και απώλεια αισθήσεων ή θάνατο.
Στις βρεφικές στράτες με ρόδες, το παιδί μπορεί να κινηθεί πριν αποκτήσει την ικανότητα αυτόνομης βάδισης, αναπτύσσοντας ταχύτητα και φτάνοντας, για παράδειγμα, σε σκάλα. Μια πτώση μπορεί να προκαλέσει σοβαρό τραυματισμό. Οι ειδικοί επισημαίνουν ακόμη ότι οι στράτες μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά τη φυσική κινητική ανάπτυξη. Η πώλησή τους απαγορεύεται στον Καναδά.
Κολιέ οδοντοφυΐας και κορδέλες μαλλιών στον ίδιο κατάλογο
Τα κολιέ οδοντοφυΐας, είτε κατασκευάζονται από κεχριμπάρι, ξύλο, μάρμαρο ή σιλικόνη, ενέχουν κίνδυνο στραγγαλισμού όταν φοριούνται στον λαιμό μικρού παιδιού. Εάν σπάσει το κορδόνι, οι χάντρες μπορούν επιπλέον να αποκολληθούν και να καταποθούν. Η προειδοποίηση αφορά γενικότερα τα κολιέ που φορούν τα μικρά παιδιά, ανεξάρτητα από το υλικό τους.
Τη δεκάδα συμπληρώνουν οι κορδέλες μαλλιών με φιόγκους. Εάν μετακινηθούν, μπορούν να καλύψουν τη μύτη ή το στόμα του βρέφους και να δυσχεράνουν την αναπνοή, ιδίως όταν το παιδί δεν επιβλέπεται. Φιόγκοι, χάντρες και άλλα διακοσμητικά στοιχεία μπορούν επίσης να αποκολληθούν και να καταποθούν.
Ο VKI συνιστά στους γονείς να εξετάζουν τους κινδύνους πριν αγοράσουν ένα βρεφικό είδος, να αξιολογούν αν είναι πράγματι αναγκαίο και αν μπορεί να εκπληρώσει με ασφάλεια τον σκοπό του. Για προϊόντα των οποίων ο ίδιος ο σχεδιασμός δημιουργεί ιδιαίτερους κινδύνους, η σύσταση είναι να αποφεύγεται η χρήση τους.