Ελβετία – Μια σημαντική ανατροπή καταγράφεται στον τομέα των βιολογικών τροφίμων, με τους καταναλωτές να αναπροσαρμόζουν ριζικά τις αγοραστικές τους συνήθειες απέναντι στις μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ.
Σύμφωνα με τα επίσημα οικονομικά στοιχεία που δημοσιοποίησε την Τετάρτη η οργάνωση Bio Suisse, ο συνολικός τζίρος κατέρριψε κάθε προηγούμενο ρεκόρ, φτάνοντας τα 4,3 δισεκατομμύρια φράγκα. Την ίδια στιγμή, ωστόσο, διαμορφώνεται ένας νέος χάρτης ανταγωνισμού, καθώς παραδοσιακοί κολοσσοί όπως η Migros καταγράφουν απώλειες, επιτρέποντας στην ανταγωνίστρια Coop και σε μεγάλες εκπτωτικές αλυσίδες να διευρύνουν εντυπωσιακά το μερίδιό τους στην αγορά. Η στροφή αυτή των αγοραστών επανακαθορίζει τη στρατηγική του λιανεμπορίου.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Οι πωλήσεις βιολογικών προϊόντων άγγιξαν το ιστορικό υψηλό των 4,3 δισεκατομμυρίων φράγκων.
- Οι εκπτωτικές αλυσίδες ενίσχυσαν το μερίδιό τους, με τη Lidl να καταγράφει αύξηση πωλήσεων κατά 11%.
- Η βιομηχανία στοχεύει πλέον στην επέκταση των διαθέσιμων επιλογών εντός σιδηροδρομικών σταθμών.
Ο σκληρός ανταγωνισμός στα ράφια και η υποχώρηση της Migros
Η κυριαρχία των δύο μεγαλύτερων δικτύων λιανικής δοκιμάζεται έντονα, καθώς τα τελευταία δεδομένα αποτυπώνουν μια σαφή μετακίνηση του καταναλωτικού κοινού. Η Migros, η οποία προχώρησε το προηγούμενο διάστημα σε ευρεία αναδιάρθρωση του τμήματος των σούπερ μάρκετ, βρέθηκε αντιμέτωπη με πτώση των πωλήσεων της τάξης του 2%. Η συγκεκριμένη υποχώρηση αποδίδεται εν μέρει στην απόφαση της εταιρείας να εντάξει δεκάδες βιολογικούς κωδικούς στην κατηγορία των προϊόντων χαμηλού κόστους, μια κίνηση που τελικά απομάκρυνε ένα τμήμα των πιο απαιτητικών αγοραστών. Το συγκεκριμένο καταναλωτικό κοινό αναζήτησε εναλλακτικές επιλογές, στρεφόμενο μαζικά προς τις εκπτωτικές αλυσίδες.
Στον αντίποδα αυτής της εξέλιξης, η ανταγωνίστρια Coop κατάφερε να κεφαλαιοποιήσει τη συγκυρία, αυξάνοντας τον δικό της τζίρο στα βιολογικά κατά 4%. Ακόμα πιο εντυπωσιακή ήταν η δυναμική που ανέπτυξαν οι εκπτωτικοί όμιλοι, με την αλυσίδα Lidl να ανακοινώνει αύξηση πωλήσεων ύψους 11% στη συγκεκριμένη κατηγορία. Προκειμένου να ανακτήσει το χαμένο έδαφος, η διοίκηση της Migros επιχειρεί πλέον να εξορθολογίσει τον κατάλογό της. Ο Rolf Bernhard, συνδιευθύνων σύμβουλος της Bio Suisse, σημείωσε ότι η οργάνωση έχει ήδη υποδείξει στην αλυσίδα συγκεκριμένα κενά στην τρέχουσα διάταξη προϊόντων, επισημαίνοντας τις τεράστιες προοπτικές ανάπτυξης που υπάρχουν στις κατηγορίες του βιολογικού τυριού και του ψωμιού.
Τα ποσοστά κατανάλωσης και οι προτιμήσεις στα βιολογικά τρόφιμα
Η συνολική εικόνα της αγοράς αποδεικνύει την ισχυρή ανθεκτικότητα του κλάδου, καθώς η αύξηση του τζίρου κατά 2,8% προήλθε αποκλειστικά από τον μεγαλύτερο όγκο πωλήσεων και όχι από ανατιμήσεις. Αντίθετα, ο έντονος πόλεμος τιμών μεταξύ των σούπερ μάρκετ άσκησε πτωτική πίεση στο κόστος των προϊόντων στο ράφι. Η κατά κεφαλήν δαπάνη διαμορφώθηκε στα 468 φράγκα, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή προτίμηση των πολιτών στα πιστοποιημένα είδη διατροφής. Ανάμεσα στις εκατοντάδες επιλογές, τα βιολογικά αυγά διατηρούν την απόλυτη κυριαρχία, καταλαμβάνοντας μερίδιο αγοράς που αγγίζει το εντυπωσιακό 28%. Αμέσως μετά στη λίστα των προτιμήσεων ακολουθούν τα φρέσκα λαχανικά, οι σαλάτες και οι πατάτες.
Ο πρόεδρος της Bio Suisse, Urs Brändli, εξήγησε τη συγκεκριμένη τάση υπογραμμίζοντας τις απαιτήσεις του σύγχρονου αγοραστή. «Πολλούς πελάτες τούς πείθει η γεύση, καθώς και το γεγονός ότι οι κότες έχουν ελευθερία κινήσεων και λαμβάνουν βιώσιμες ζωοτροφές», ανέφερε χαρακτηριστικά το κορυφαίο στέλεχος. Ο στρατηγικός στόχος της οργάνωσης παραμένει η αύξηση του συνολικού μεριδίου των βιολογικών τροφίμων στην εγχώρια αγορά από το τρέχον 12,3% στο 15%. Παρότι η χώρα βρίσκεται ήδη στην κορυφή της παγκόσμιας κατάταξης, η επίτευξη αυτού του εξαιρετικά φιλόδοξου στόχου προϋποθέτει την αδιάλειπτη δέσμευση των δύο βασικών λιανεμπόρων, τους οποίους η βιομηχανία θεωρεί ως τον απόλυτο κινητήριο μοχλό της ελβετικής αγοράς.
Η διείσδυση στη γαστρονομία και το στοίχημα της ενδιάμεσης μάζας
Η εξεύρεση νέων καναλιών διανομής αποτελεί βασική προτεραιότητα για τη διοίκηση της Bio Suisse, η οποία αναζητά διεξόδους πέρα από τα παραδοσιακά σημεία πώλησης. Οι χώροι μαζικής εστίασης και ο τομέας των έτοιμων γευμάτων συγκεντρώνουν πλέον το μεγαλύτερο επενδυτικό ενδιαφέρον. Ειδικότερα, οι σιδηροδρομικοί σταθμοί της χώρας αποτελούν έναν ανεκμετάλλευτο στόχο, καθώς το επιβατικό κοινό στερείται ουσιαστικών επιλογών γρήγορου βιολογικού φαγητού κατά τη διάρκεια των μετακινήσεων. Η είσοδος σε αυτούς τους χώρους υψηλής διέλευσης αναμένεται να λειτουργήσει πολλαπλασιαστικά για την αναγνωρισιμότητα των προϊόντων, φέρνοντας τις βιώσιμες επιλογές πιο κοντά στον καθημερινό ταξιδιώτη.
Παράλληλα, οι αναλυτές της αγοράς εστιάζουν στην αλλαγή της καταναλωτικής ψυχολογίας. Σύμφωνα με τα δεδομένα της βιομηχανίας, μόλις το 20% των πολιτών πραγματοποιεί απολύτως συνειδητές αγορές, ενώ ένα ισόποσο 20% αδιαφορεί πλήρως για την προέλευση της τροφής του. Το μεγάλο στοίχημα εντοπίζεται στην ενδιάμεση «αμφίθυμη μάζα», η οποία διστάζει να προσεγγίσει τα βιολογικά ράφια κυρίως λόγω της αυξημένης τιμολογιακής πολιτικής. Για να υπερβεί αυτό το εμπόδιο, η βιομηχανία αναπροσαρμόζει τη ρητορική της, προβάλλοντας τα μακροπρόθεσμα οφέλη για τη δημόσια υγεία, τη γονιμότητα του εδάφους και την προστασία της βιοποικιλότητας, προωθώντας το μήνυμα ότι η επιπλέον χρέωση αποτελεί ουσιαστική επένδυση και όχι απλό κόστος.
Ο φόβος του πληθωρισμού και η θωράκιση απέναντι στις κρίσεις
Η πορεία προς την περαιτέρω επέκταση της αγοράς, ωστόσο, απειλείται έμμεσα από το ρευστό γεωπολιτικό περιβάλλον, το οποίο δύναται να πυροδοτήσει νέο κύμα ανατιμήσεων. Η πιθανότητα μιας γενικευμένης κρίσης στη Μέση Ανατολή και η ένταση με το Ιράν εγκυμονούν κινδύνους για την εισαγωγή πληθωριστικών πιέσεων στην ελβετική οικονομία. Μια ενδεχόμενη αύξηση στις τιμές καταναλωτή αναμένεται να αποτρέψει την είσοδο νέων πελατών στην κατηγορία των βιολογικών τροφίμων, επαναφέροντας μνήμες από την απότομη πτώση του τζίρου που σημειώθηκε το 2022, αμέσως μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, όταν οι αγοραστές περιόρισαν δραστικά τα έξοδά τους.
Κατά την περίοδο εκείνη, ο κλάδος υπέστη σημαντικούς κραδασμούς, οι οποίοι οδήγησαν σε ένα εκτεταμένο ξεκαθάρισμα της αγοράς. Η πτώχευση του δικτύου Reformhaus και η απόφαση της Migros να βάλει λουκέτο στα καταστήματα της γερμανικής αλυσίδας Alnatura στην Ελβετία, αποτέλεσαν τις πιο ηχηρές συνέπειες της οικονομικής αβεβαιότητας. Παρά το δύσκολο παρελθόν, ο Urs Brändli εμφανίζεται απόλυτα καθησυχαστικός. Αξιολογώντας την πορεία των τελευταίων δεκαπέντε ετών, ο πρόεδρος της Bio Suisse τονίζει ότι η αγορά έχει αποδείξει την ικανότητά της να ανακάμπτει γρήγορα, καταγράφοντας σταθερή μακροπρόθεσμη ανάπτυξη ανεξάρτητα από τις παγκόσμιες κρίσεις και τους πολέμους.
