Γερμανία – Μια ενδεχόμενη συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν θα μπορούσε να προσφέρει σημαντική ανακούφιση στη διεθνή αγορά πετρελαίου, ωστόσο οι καταναλωτές δεν θα δουν άμεση μείωση στις τιμές των πρατηρίων.
Παρά τις προσδοκίες για φθηνότερη βενζίνη και πετρέλαιο κίνησης, μια σειρά από επιβαρυντικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της λήξης της κρατικής επιδότησης στα καύσιμα, μεταθέτουν την πραγματική αποκλιμάκωση για τους επόμενους μήνες.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Η κρατική έκπτωση στα καύσιμα (Tankrabatt) λήγει στα τέλη Ιουνίου, αντισταθμίζοντας εν μέρει την πτώση των τιμών.
- Υπάρχουν φήμες ότι η Τεχεράνη ενδέχεται να επιβάλει διόδια για τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ.
- Η επιστροφή των τιμών στα προπολεμικά επίπεδα στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία θα διαρκέσει αρκετούς μήνες.
Γιατί καθυστερούν να πέσουν οι τιμές στα πρατήρια
Ο Αμερικανός Πρόεδρος Donald Trump έχει δηλώσει επανειλημμένα τις τελευταίες εβδομάδες ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται κοντά σε μια ιστορική συμφωνία με το Ιράν. Εάν η συμφωνία ευδοκιμήσει και ανοίξουν ξανά τα Στενά του Ορμούζ για την εμπορική ναυτιλία, ο αντίκτυπος στην τιμή του αργού πετρελαίου αναμένεται να είναι άμεσος. Παρόλα αυτά, η τιμή του αργού αποτελεί μόνο ένα κλάσμα του τελικού κόστους που πληρώνει ο οδηγός, καθώς συνυπολογίζονται η ισοτιμία του δολαρίου, οι φόροι και τα περιθώρια κέρδους των εταιρειών ορυκτελαίων.
Στην αγορά καυσίμων παρατηρείται συχνά το φαινόμενο «ρουκέτας και φτερού», το οποίο επικρίνεται έντονα τόσο από την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Ανταγωνισμού (Bundeskartellamt) όσο και από τη γερμανική λέσχη αυτοκινήτου ADAC. Σύμφωνα με αυτόν τον μηχανισμό, όταν οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου αυξάνονται, τα πρατήρια ανεβάζουν τις τιμές κατακόρυφα σαν ρουκέτα. Αντίθετα, όταν το κόστος του αργού μειώνεται, οι τιμές στις αντλίες πέφτουν εξαιρετικά αργά, σαν ένα φτερό που αιωρείται, διατηρώντας τα κέρδη των εταιρειών σε υψηλά επίπεδα.
Η λήξη της έκπτωσης και τα νέα δεδομένα στη ναυτιλία
Ένας επιπλέον παράγοντας που θα επηρεάσει τις τσέπες των οδηγών είναι η λήξη του μέτρου της κρατικής έκπτωσης (Tankrabatt) στα τέλη Ιουνίου. Η κατάργηση της επιδότησης αναμένεται να απορροφήσει σε μεγάλο βαθμό την όποια θετική επίδραση προκύψει από τη μείωση της διεθνούς τιμής του πετρελαίου. Παράλληλα, κυκλοφορούν φήμες στις αγορές ότι το καθεστώς της Τεχεράνης εξετάζει το ενδεχόμενο επιβολής μιας μορφής διοδίων για τα πλοία που θα διαπλέουν τα Στενά του Ορμούζ, προσθέτοντας έναν εντελώς νέο παράγοντα κόστους στις διεθνείς μεταφορές.
Ακόμη και αν η θαλάσσια οδός ανοίξει άμεσα, η ομαλοποίηση του εμπορίου πετρελαίου απαιτεί χρόνο. Σύμφωνα με τον ειδικό σε θέματα αγοράς ενέργειας Steffen Bukold, η διαδικασία θα είναι μακρά και επίπονη, καθώς υπάρχουν πλοία που παρέμεναν αγκυροβολημένα για καιρό και διυλιστήρια ή πετρελαιοπηγές που έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές. Οι ναυτιλιακές εταιρείες πρέπει να αναδιοργανώσουν τα δρομολόγιά τους, ενώ πολλά πλοία εξακολουθούν να ακολουθούν τη μακρύτερη διαδρομή γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας για να αποφύγουν τις επιθέσεις των ανταρτών Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα.
Ο ρόλος των αποθεμάτων και ο αντίκτυπος στα σούπερ μάρκετ
Ο Πρόεδρος της γερμανικής κεντρικής τράπεζας Bundesbank, Joachim Nagel, ανέφερε πρόσφατα ότι θα χρειαστούν μήνες για να εξομαλυνθεί η προσφορά πετρελαίου. Παράλληλα, εξήγησε ότι το υψηλό ενεργειακό κόστος θα συνεχίσει να αντικατοπτρίζεται στις τιμές καταναλωτή. Η τρέχουσα σχετική συγκράτηση των τιμών του πετρελαίου οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι χώρες όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα άντλησαν τα στρατηγικά τους αποθέματα. Όταν οι τιμές πέσουν, αυτά τα κράτη θα σπεύσουν να αναπληρώσουν τα αποθέματά τους, αυξάνοντας ξανά την παγκόσμια ζήτηση και, κατ’ επέκταση, τις τιμές.
Η αποκλιμάκωση στο κόστος της ενέργειας θα ωφελήσει σταδιακά και την ευρύτερη οικονομία, από τις μεταφορικές εταιρείες μέχρι τα ράφια των σούπερ μάρκετ. Ωστόσο, αυτή η ανακούφιση θα έρθει με χρονοκαθυστέρηση. Οι έμποροι λιανικής διαθέτουν αποθέματα που αγοράστηκαν με υψηλότερο κόστος, ενώ τα μακροπρόθεσμα συμβόλαια προμήθειας βασίζονται στις αυξημένες ενεργειακές τιμές των προηγούμενων μηνών. Ειδικά για βιομηχανικά κέντρα όπως το κρατίδιο της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας, το οποίο βασίζεται στη χημική βιομηχανία και σε προϊόντα πετρελαιοειδών όπως τα λιπάσματα και τα πλαστικά, ο δρόμος προς την πλήρη ομαλοποίηση της αγοράς παραμένει μακρύς.