Βάδη-Βυρτεμβέργη – Ένα δυσθεώρητο οικονομικό σοκ επιφύλασσε η μεταρρύθμιση του φόρου ακινήτων για έναν πολίτη, ο οποίος καλείται πλέον να πληρώσει σχεδόν 40 φορές μεγαλύτερο ποσό για ένα αδόμητο λιβάδι. Η συγκεκριμένη υπόθεση ρίχνει φως στις τεράστιες στρεβλώσεις που καταγγέλλουν οι ιδιοκτήτες γύρω από τον νέο τρόπο υπολογισμού, πυροδοτώντας κύμα οργής και μαζικές νομικές προσφυγές σε ολόκληρο το κρατίδιο.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Εκτόξευση της ετήσιας χρέωσης από τα 87 ευρώ στα 3.500 ευρώ για αδόμητο οικόπεδο στο Freiburg.
- Περισσότερες από 1,4 εκατομμύρια ενστάσεις έχουν κατατεθεί στο υπουργείο Οικονομικών της Βάδης-Βυρτεμβέργης.
- Συνολικά 5,6 εκατομμύρια ιδιοκτήτες ακινήτων επηρεάζονται από το νέο μοντέλο υπολογισμού στο κρατίδιο.
Από τα 87 στα 3.500 ευρώ: Η περίπτωση του Freiburg
Ο Eugen Bleyler διαμένει με την οικογένειά του σε ένα διατηρητέο κτίριο στη συνοικία Wiehre στο Freiburg, το οποίο ανήκει στην οικογένειά του για περισσότερο από έναν αιώνα. Ενώ ο γενικός φόρος για το οίκημα έχει ήδη τετραπλασιαστεί βάσει του νέου Grundsteuer, η μεγαλύτερη δυσάρεστη έκπληξη αφορούσε ένα παρακείμενο, ανεκμετάλλευτο λιβάδι. Το τοπικό οικονομικό γραφείο προχώρησε σε μια ακραία αναπροσαρμογή της αξίας του, εκτινάσσοντας την ετήσια φορολογική επιβάρυνση από τα 87 ευρώ σε περίπου 3.500 ευρώ.
Η φορολογική αρχή χαρακτήρισε το συγκεκριμένο κομμάτι γης ως οικοδομήσιμο, παρά το γεγονός ότι, σύμφωνα με τον ιδιοκτήτη, στερείται στοιχειωδών υποδομών. Η έκταση είναι εγκλωβισμένη ανάμεσα σε γειτονικούς κήπους, χωρίς καμία οδική πρόσβαση και στερείται συνδέσεων με δίκτυα ύδρευσης, αποχέτευσης, φυσικού αερίου ή ηλεκτρικού ρεύματος. Ο ιδιοκτήτης έχει ήδη καταθέσει επίσημη ένσταση, προσκομίζοντας σχετική πραγματογνωμοσύνη εδώ και έξι μήνες, περιμένοντας ακόμη την ετυμηγορία των αρχών, γεγονός που του επιτρέπει προσωρινά να μην καταβάλει το υπέρογκο ποσό.
Το κριτήριο του “Bodenwert” και οι αντιδράσεις
Η αφετηρία του προβλήματος εντοπίζεται στο μοντέλο που επέλεξε το υπουργείο Οικονομικών της Βάδης-Βυρτεμβέργης, όπου καθοριστικό ρόλο παίζει πλέον η αντικειμενική αξία του εδάφους (Bodenwert). Με βάση αυτό το σύστημα, η φύση του κτίσματος που βρίσκεται στο οικόπεδο, είτε πρόκειται για πολυκατοικία είτε για μια απλή μονοκατοικία, έχει ελάχιστη έως μηδαμινή σημασία για τον τελικό υπολογισμό. Το υπουργείο υπεραμύνεται της επιλογής του, υποστηρίζοντας ότι έτσι απλοποιείται η διαδικασία και δημιουργούνται ισχυρά κίνητρα για την πραγματική αξιοποίηση της οικοδομήσιμης γης.
Ωστόσο, η δυσαρέσκεια των πολιτών αποτυπώνεται στον πρωτοφανή αριθμό προσφυγών, καθώς έχουν ήδη κατατεθεί περίπου 1,4 εκατομμύρια ενστάσεις. Ο Σύνδεσμος Φορολογουμένων (Bund der Steuerzahler) θεωρεί τη ρύθμιση προβληματική και έχει προσφύγει, μαζί με άλλους φορείς, στο Ομοσπονδιακό Οικονομικό Δικαστήριο. Η υπόθεση ενδέχεται μάλιστα να φτάσει μέχρι το Ομοσπονδιακό Συνταγματικό Δικαστήριο για τελικό έλεγχο νομιμότητας.
Επιπτώσεις σε 5,6 εκατομμύρια ιδιοκτήτες και ενοικιαστές
Η εφαρμογή του νέου νόμου επηρεάζει άμεσα περίπου 5,6 εκατομμύρια ιδιοκτήτες ακινήτων σε ολόκληρο το κρατίδιο, όμως οι επιπτώσεις δεν σταματούν εκεί. Το αυξημένο κόστος αναμένεται να μετακυλιστεί μαζικά και στους ενοικιαστές, καθώς η νομοθεσία επιτρέπει στους εκμισθωτές να ενσωματώνουν τον φόρο ακινήτων στα κοινόχρηστα λειτουργικά έξοδα (Nebenkosten), εντείνοντας το στεγαστικό πρόβλημα.
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα περισσότερα από τα υπόλοιπα γερμανικά κρατίδια έχουν υιοθετήσει το ομοσπονδιακό μοντέλο για τον υπολογισμό του φόρου. Σε αυτό το εναλλακτικό σύστημα, η τελική φορολογική επιβάρυνση διαμορφώνεται συνυπολογίζοντας όχι μόνο την αξία του οικοπέδου, αλλά και τα δυνητικά έσοδα από ενοίκια που θα μπορούσε να αποφέρει η εκάστοτε ιδιοκτησία, καθιστώντας τον υπολογισμό πιο αναλογικό.
