Ολλανδία – Ως απόλυτα αναγκαία υπερασπίστηκε ο πρώην πρωθυπουργός Mark Rutte την επιβολή της νυχτερινής απαγόρευσης κυκλοφορίας και το κλείσιμο των σχολείων κατά τη διάρκεια της πανδημίας.
Καταθέτοντας στην κοινοβουλευτική εξεταστική επιτροπή για τη διαχείριση της υγειονομικής κρίσης, ξεκαθάρισε πως τα δραστικά μέτρα απέτρεψαν την κατάρρευση του συστήματος υγείας, παρά τις σφοδρές κοινωνικές αντιδράσεις και τις διαφωνίες στο εσωτερικό της τότε κυβέρνησης.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Κλείσιμο Σχολείων: Το τρίτο εθνικό lockdown επιβλήθηκε τον Δεκέμβριο του 2021 λόγω της ταχείας εξάπλωσης της μετάλλαξης Δέλτα.
- Κοινωνικός Αντίκτυπος: Το 35% των πολιτών αξιολογεί την απαγόρευση κυκλοφορίας ως το πιο σκληρό μέτρο της πανδημίας.
- Εσωτερική Σύγκρουση: Καταγράφηκε έντονη διαφωνία με τον υπουργό Υγείας Hugo de Jonge σχετικά με την υποχρεωτικότητα των εμβολιασμών.
Η μάχη για την αποτροπή του «μαύρου σεναρίου»
Κατηγορηματικός εμφανίστηκε ο Mark Rutte ενώπιον της επιτροπής, απορρίπτοντας κάθε κριτική για την τρίμηνη απαγόρευση κυκλοφορίας στα τέλη του 2021. Ο πρώην πρωθυπουργός υποστήριξε πως δεν υπήρχε απολύτως καμία άλλη εναλλακτική λύση για να συγκρατηθεί η διασπορά του κορωνοϊού και να αποτραπεί η πλήρης κατάρρευση των νοσοκομείων. Η συγκεκριμένη τοποθέτηση έρχεται ως απάντηση σε προηγούμενους μάρτυρες, όπως ο επικεφαλής των περιφερειακών συμβουλίων ασφαλείας Hubert Bruls, ο οποίος είχε αμφισβητήσει ανοιχτά την αποτελεσματικότητα του μέτρου.
Το lockdown προκάλεσε έντονους κοινωνικούς τριγμούς, πυροδοτώντας ταραχές σε πολλές ολλανδικές πόλεις. Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση του δικτύου RTL, περισσότεροι από ένας στους τρεις πολίτες εξακολουθούν να θεωρούν την απαγόρευση κυκλοφορίας ως τον πιο σκληρό περιορισμό της πανδημικής περιόδου. Παρόλα αυτά, η ηγεσία της χώρας έκρινε ότι οι περιορισμοί συνιστούσαν το μοναδικό ανάχωμα απέναντι στο αποκαλούμενο «μαύρο σενάριο» για το σύστημα υγείας.
Το παρασκήνιο για τα σχολεία και οι παραλλαγές του ιού
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην αμφιλεγόμενη απόφαση να κλείσουν τα σχολεία για τρίτη φορά τον Δεκέμβριο του 2021, καθώς η παραλλαγή Δέλτα εξαπλωνόταν ταχύτατα από τη Μεγάλη Βρετανία. Η κίνηση αυτή προκάλεσε εσωτερικές τριβές, με τον τότε υπουργό Παιδείας Arie Slob να εκφράζει ανοιχτά την αντίθεσή του. Ο Mark Rutte υπεραμύνθηκε της επιλογής, τονίζοντας πως τα επιδημιολογικά δεδομένα της περιόδου δεν άφηναν κανένα περιθώριο εφησυχασμού.
Η δυναμική της υγειονομικής κρίσης άλλαξε δραματικά με την εμφάνιση της παραλλαγής Όμικρον. Ο πρώην πρωθυπουργός περιέγραψε μια κατάσταση ακραίας αβεβαιότητας, επισημαίνοντας πως αν η νέα και εξαιρετικά μεταδοτική παραλλαγή προκαλούσε τη σοβαρή νόσηση που προκαλούσε η Δέλτα, η χώρα θα βίωνε μια πρωτοφανή υγειονομική τραγωδία.
Η διαφωνία για τα εμβόλια και οι ατομικές ευθύνες
Η εξεταστική διαδικασία έφερε στο φως τις σοβαρές διαστάσεις απόψεων μεταξύ του πρωθυπουργού και του υπουργού Υγείας Hugo de Jonge σχετικά με την εμβολιαστική στρατηγική. Ο Mark Rutte υποστήριζε σταθερά ότι ο εμβολιασμός έπρεπε να παραμείνει αυστηρά ατομική επιλογή, παρότι ο ίδιος ήταν διατεθειμένος να εμβολιαστεί δημόσια για να δώσει το παράδειγμα. Αντίθετα, ο αρμόδιος υπουργός πίεζε για πιο επιθετική κρατική παρέμβαση προκειμένου να αυξηθούν τα ποσοστά ανοσίας.
Κλείνοντας την κατάθεσή του, ο πρώην επικεφαλής της ολλανδικής κυβέρνησης μετέφερε το βάρος στην ατομική ευθύνη των πολιτών. Ξεκαθάρισε πως τα δρακόντεια μέτρα δεν θα ήταν απαραίτητα αν το σύνολο του πληθυσμού τηρούσε ευλαβικά τους βασικούς κανόνες υγιεινής που είχαν ανακοινωθεί από τον Μάρτιο του 2020. Η τήρηση αποστάσεων, ο καλός αερισμός των χώρων και η αποφυγή χειραψιών θα αρκούσαν θεωρητικά για να κρατήσουν την πανδημία υπό έλεγχο, αποτρέποντας την ανάγκη για αναστολή των πολιτικών ελευθεριών.