Γερμανία – Δύο ολόκληρα χρόνια έχουν περάσει από τη στιγμή που τέθηκε σε εφαρμογή το νομοσχέδιο για τη μερική νομιμοποίηση της κάνναβης στη χώρα, με τα πρώτα επιστημονικά δεδομένα να ρίχνουν φως στις πραγματικές επιπτώσεις του μέτρου.
Η νομοθεσία, η οποία ψηφίστηκε την πρώτη ημέρα του Απριλίου του 2024 υπό την καθοδήγηση της κυβέρνησης του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος, επέτρεψε επίσημα τη χρήση της ουσίας για ψυχαγωγικούς σκοπούς σε άτομα που έχουν συμπληρώσει το δέκατο όγδοο έτος της ηλικίας τους.
Οι ρυθμίσεις του νόμου προσφέρουν τη δυνατότητα στους πολίτες να καλλιεργούν νόμιμα μέχρι και τρία φυτά στον ιδιωτικό τους χώρο, αποκλειστικά για προσωπική χρήση.
Παράλληλα, θεσπίστηκαν αυστηρά όρια όσον αφορά την κατοχή, τα οποία ορίζονται στα πενήντα γραμμάρια εντός της οικίας και στα είκοσι πέντε γραμμάρια στους δημόσιους χώρους.
Παρά το χρονικό διάστημα που έχει μεσολαβήσει, το θέμα συνεχίζει να προκαλεί έντονες συζητήσεις στο εσωτερικό της χώρας, καθώς τα ευρήματα των μελετών παρουσιάζουν μια εξαιρετικά σύνθετη εικόνα που τροφοδοτεί με επιχειρήματα τόσο τους υπέρμαχους όσο και τους σφοδρούς πολέμιους της μεταρρύθμισης.
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία σχεδιάστηκε με κύριο γνώμονα τη ρύθμιση μιας ήδη εκτεταμένης πρακτικής εντός του ενήλικου πληθυσμού, ενώ κεντρικός στόχος παρέμεινε η δραστική μείωση της λειτουργίας των παράνομων δικτύων διακίνησης.
Σήμερα, η συζήτηση επικεντρώνεται στο κατά πόσο αυτοί οι αρχικοί στόχοι έχουν επιτευχθεί ή αν αντίθετα προέκυψαν νέοι κίνδυνοι για τη δημόσια υγεία.
Οι πολιτικές αντιδράσεις και η επιβάρυνση των αρχών
Τα ευρήματα μιας συνεχιζόμενης έρευνας που διεξάγεται από τρία μεγάλα γερμανικά ακαδημαϊκά ιδρύματα φέρνουν στο προσκήνιο τα πρώτα στατιστικά στοιχεία γύρω από τη χρήση.
Σύμφωνα με εκπροσώπους του κυβερνώντος κόμματος, δεν υπάρχουν μέχρι αυτή τη στιγμή ενδείξεις που να επιβεβαιώνουν τους φόβους για κατακόρυφη αύξηση της κατανάλωσης.
Αντιθέτως, υπογραμμίζεται πως καταγράφεται μια τάση μείωσης στη χρήση από πλευράς των νεότερων ηλικιακών ομάδων, ενώ θετικό αντίκτυπο φέρεται να έχει η μεταρρύθμιση και στη λειτουργία των διωκτικών αρχών, μειώνοντας αισθητά τον φόρτο εργασίας για την αστυνομία και το δικαστικό σύστημα.
Στον αντίποδα αυτής της οπτικής, εκπρόσωποι της Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης χαρακτηρίζουν το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο ως αποτυχημένο.
Επισημαίνουν με έμφαση πως παρατηρείται σημαντική υποχώρηση στα προγράμματα που αφορούν την πρόληψη για τους ανηλίκους, γεγονός που κρίνουν ως άμεσο κίνδυνο για τη νεολαία.
Την ίδια στιγμή, στελέχη της Χριστιανοκοινωνικής Ένωσης τονίζουν πως η εγκληματικότητα ενισχύεται και υποστηρίζουν ότι η παράνομη αγορά διατηρεί τη δυναμική της, υπενθυμίζοντας παράλληλα την προεκλογική τους δέσμευση για άμεση κατάργηση του συγκεκριμένου νόμου, η οποία προσέκρουσε στις ισορροπίες του κυβερνητικού συνασπισμού.
Το πεδίο της πολιτικής σύγκρουσης παραμένει ενεργό, ενώ οι τελικές αποφάσεις για το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσουν εκτενώς τις αρμόδιες αρχές.
Η εικόνα της μαύρης αγοράς και η ιατρική χρήση
Παρά τις επικρίσεις, η μελέτη των ερευνητών, όπως δηλώνει και σχετικός εγκληματολόγος του Πανεπιστημίου του Τίμπινγκεν, δείχνει ότι η σταδιακή αύξηση της προμήθειας μέσα από τα νόμιμα κανάλια οδηγεί σε αντίστοιχη συρρίκνωση της παράνομης διακίνησης.
Ετησίως, η ζήτηση υπολογίζεται πως κυμαίνεται μεταξύ εξακοσίων εβδομήντα και οκτακοσίων είκοσι τριών τόνων, με τον αριθμό των πολιτών που κάνουν περιστασιακή χρήση να προσεγγίζει τα πέντε εκατομμύρια.
Ένα σημαντικό εμπόδιο που αναδεικνύεται ωστόσο, είναι η δυσκολία λειτουργίας των μη κερδοσκοπικών συλλόγων οι οποίοι είναι επιφορτισμένοι με τη διάθεση της ουσίας.
Λόγω των περίπλοκων και χρονοβόρων διαδικασιών αδειοδότησης, μόλις ένα ελάχιστο ποσοστό της τάξης του 3,5% των καταναλωτών εξυπηρετήθηκε από αυτούς τους φορείς κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους.
Οι αναλυτές προτείνουν την άμεση απλοποίηση αυτών των γραφειοκρατικών περιορισμών, προκειμένου να χτυπηθεί περαιτέρω η μαύρη αγορά.
Εκτός όμως από την ψυχαγωγική χρήση, η χώρα έχει καταγράψει τεράστια άνοδο και στον ιατρικό τομέα, μετατρεπόμενη στη μεγαλύτερη αγορά σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ενδεικτικό είναι το γεγονός πως οι εισαγωγές σημείωσαν άνοδο που άγγιξε το διακόσια τοις εκατό, φτάνοντας τους διακόσιους τόνους, με τους χρήστες να αξιοποιούν συχνά τις ηλεκτρονικές συνταγογραφήσεις.
Η κυβέρνηση μελετά πλέον την εφαρμογή νέων περιορισμών στα διαδικτυακά φαρμακεία, ενώ το οριστικό πόρισμα της έρευνας, το οποίο θα καθορίσει την τελική τύχη του νόμου, αναμένεται να παραδοθεί τον Απρίλιο του 2028.