Την υιοθέτηση ενός μοντέλου που παραπέμπει άμεσα στην ελληνική εμπειρία «το καλάθι του νοικοκυριού» εξετάζουν στο Βερολίνο, καθώς η ακρίβεια στα ράφια των γερμανικών σούπερ μάρκετ παραμένει αγκάθι για τους καταναλωτές. Το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD) προωθεί ένα νέο πακέτο μέτρων, το οποίο φιλοδοξεί να φέρει μειώσεις σε βασικά είδη διατροφής, στρέφοντας το βλέμμα στις πρακτικές που εφαρμόστηκαν στην Ελλάδα.
Το «Deutschland-Korb» και η ελληνική συνταγή
Στο επίκεντρο της πρότασης βρίσκεται η δημιουργία ενός «Καλαθιού της Γερμανίας» (Deutschland-Korb). Σύμφωνα με έγγραφο που έφερε στο φως το ARD-Hauptstadtstudio, το σχέδιο προβλέπει ότι οι μεγάλες αλυσίδες λιανικής θα κληθούν να διαθέτουν εθελοντικά φθηνότερα συγκεκριμένα βασικά αγαθά που παράγονται στη χώρα.
Η γερμανική πλευρά αναγνωρίζει ρητά το ελληνικό προηγούμενο ως οδηγό. Όπως επισημαίνεται, στην Ελλάδα η κυβέρνηση ήρθε σε συμφωνία με τον σύνδεσμο των σούπερ μάρκετ, οδηγώντας στη μείωση τιμών σε περισσότερα από 2.000 προϊόντα. Το μέτρο αυτό κάλυψε ευρύ φάσμα αναγκών, από αλεύρι και γαλακτοκομικά μέχρι αλλαντικά και απορρυπαντικά, δημιουργώντας ένα πλαίσιο προστασίας για τα νοικοκυριά που τώρα το SPD επιθυμεί να μεταφέρει στη γερμανική πραγματικότητα μέσω της οδού της εθελοντικής συμμόρφωσης των εμπόρων.
Ράλι τιμών και «κρυφές» αυξήσεις
Η ανάγκη για παρέμβαση υπαγορεύεται από τα επίσημα στοιχεία. Βάσει των δεδομένων της Ομοσπονδιακής Στατιστικής Υπηρεσίας, το κόστος των τροφίμων στη Γερμανία έχει εκτοξευθεί, καταγράφοντας αύξηση που υπερβαίνει το 35% από το 2020. Προϊόντα καθημερινής χρήσης, όπως φρούτα, λαχανικά, σοκολάτες και κιμάς, έχουν δει τις τιμές τους να ανεβαίνουν δραματικά, επιβαρύνοντας σημαντικά τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Πέραν των ονομαστικών τιμών, το πακέτο μέτρων στοχεύει και στις πρακτικές συγκαλυμμένης ακρίβειας. Ο αναπληρωτής επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας του SPD, Esra Limbacher, θέτει ως προτεραιότητα την αντιμετώπιση του φαινομένου όπου οι κατασκευαστές μειώνουν την ποσότητα στη συσκευασία διατηρώντας την ίδια τιμή (shrinkflation). Η πρακτική αυτή, που ουσιαστικά αποτελεί έμμεση ανατίμηση, βρίσκεται πλέον στο στόχαστρο των προτεινόμενων ρυθμίσεων.
Το πολιτικό παρασκήνιο και ο ΦΠΑ
Η κινητικότητα αυτή έρχεται σε συνέχεια των προεκλογικών δεσμεύσεων του SPD για συγκράτηση του κόστους ζωής. Ωστόσο, η αρχική επιδίωξη του κόμματος για μείωση του ΦΠΑ στα τρόφιμα δεν προχώρησε, καθώς συνάντησε την αντίσταση της Ένωσης (CDU/CSU) κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων για τον σχηματισμό της κυβέρνησης συνεργασίας. Μη μπορώντας να επιβάλουν τη φορολογική ελάφρυνση, οι Σοσιαλδημοκρατες στρέφονται τώρα σε εναλλακτικές λύσεις πίεσης προς την αγορά.
