Φρανκφούρτη – Μπροστά σε μια οικολογική και οικονομική καταστροφή βρίσκεται η πόλη της Φρανκφούρτης, καθώς καλείται να προβεί σε ριζικές και επώδυνες λύσεις για τη διάσωση του Europagarten. Το πάρκο, που σχεδιάστηκε ως ο πράσινος πνεύμονας του Europaviertel, έχει μετατραπεί σε πεδίο νεκρών δέντρων λόγω σοβαρών κακοτεχνιών στον αρχικό σχεδιασμό και την υλοποίηση, με το κόστος αποκατάστασης να εκτιμάται πλέον άνω των εννέα εκατομμυρίων ευρώ.
Στην πρόσφατη συνεδρίαση της Επιτροπής Περιβάλλοντος του δημοτικού συμβουλίου, η ατμόσφαιρα ήταν βαριά. Η επικεφαλής της Υπηρεσίας Πρασίνου, Heike Appel, παρουσίασε μια δραματική εικόνα: Σχεδόν και τα 353 δέντρα του πάρκου έχουν υποστεί ανεπανόρθωτες βλάβες. Ήδη έχουν υλοτομηθεί 47 δέντρα, ενώ για την πρώτη φάση των διορθωτικών έργων απαιτείται η κοπή ακόμη 66 δέντρων στο εσωτερικό του πάρκου, με μόλις επτά να κρίνονται κατάλληλα για μεταφύτευση σε σημεία με υγιές έδαφος.
Το πρόβλημα του εδάφους και η «κληρονομιά» του εργολάβου
Η ρίζα του προβλήματος εντοπίζεται στη σύσταση του εδάφους. Ο κεντρικός χλοοτάπητας έχει κατασκευαστεί με τέτοιο τρόπο ώστε τα νερά της βροχής δεν αποστραγγίζονται, μετατρέποντας την έκταση σε λασπότοπο και οδηγώντας τα δέντρα σε σταδιακό μαρασμό. «Τα δέντρα πεθαίνουν το ένα μετά το άλλο», δήλωσε χαρακτηριστικά η Appel, τονίζοντας πως «με την παρούσα κατάσταση του εδάφους, κανένα δέντρο δεν μπορεί να ριζώσει».
Η κατάσταση αυτή αποτελεί το θλιβερό αποτέλεσμα μιας μακροχρόνιας διαμάχης. Το έργο υλοποιήθηκε από ιδιωτική εταιρεία για λογαριασμό επενδυτή, με τον Δήμο να βρίσκεται εκτός του εργοταξίου («στεκόμασταν έξω από τον φράχτη», ανέφερε η Appel) και την προτεραιότητα να έχει δοθεί τότε στην κατασκευή του μετρό (U-Bahn). Όταν έγιναν εμφανείς οι κακοτεχνίες –με τα παραμορφωμένα δέντρα και τα πλημμυρισμένα λιβάδια– ακολούθησε νομική διαμάχη που κατέληξε σε συμβιβασμό, προκειμένου να αποδοθεί ο χώρος στους πολίτες, έστω και σε αυτή την κατάσταση.
Αντιδράσεις και το χρονοδιάγραμμα της αποκατάστασης
Η απόφαση για «Tabula rasa», δηλαδή για πλήρη εκκαθάριση και επαναδημιουργία του τοπίου, προκάλεσε έντονες αντιδράσεις. Ο Tilo Schwichtenberg έκανε λόγο για «σφαγή δέντρων» (Baummassaker), ενώ εκπρόσωποι άλλων παρατάξεων, όπως ο Thomas Schlimme των Πρασίνων, χαρακτήρισαν την κατάσταση «τεράστια αποτυχία», αναγνωρίζοντας ωστόσο την αναγκαιότητα των μέτρων. Ο Julian Langner (FDP) εξέφρασε την απορία του για το αν θα μπορούσε να αποφευχθεί η ολική κατεδάφιση, όμως οι ειδικοί είναι κατηγορηματικοί.
Το σχέδιο δράσης προβλέπει την αφαίρεση των δέντρων και το φρεζάρισμα του εδάφους, το οποίο θα πρέπει να παραμείνει «σε ανάπαυση» για ένα ολόκληρο έτος ώστε να αναζωογονηθεί. Μόνο τότε θα μπορέσουν να φυτευτούν νέα δέντρα. Εάν το δημοτικό συμβούλιο εγκρίνει το έργο έως τα τέλη Φεβρουαρίου, οι εργασίες θα ξεκινήσουν άμεσα. Σε διαφορετική περίπτωση, οι κάτοικοι του Europaviertel θα χάσουν άλλη μια βλαστική περίοδο, βλέποντας το πάρκο τους να παραμένει εργοτάξιο.
