Βιέννη – Αρνητικά αντιμετωπίζει το 63% των συμμετεχόντων σε έρευνα τις έτοιμες προτάσεις φιλοδωρήματος που εμφανίζονται κατά την πληρωμή με κάρτα.
Σε ορισμένα καταστήματα εστίασης της Βιέννης, τα τερματικά POS προτείνουν ποσοστά από 5% έως 30%, προκαλώντας αντιδράσεις για τον τρόπο με τον οποίο καλούνται οι πελάτες να αφήσουν επιπλέον χρήματα.
Τι έδειξε η έρευνα για τα φιλοδωρήματα
Η έρευνα του ινστιτούτου Triple M Matzka πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή 500 ατόμων και καταγράφει σαφή δυσφορία απέναντι στη συγκεκριμένη πρακτική. Το 36% των ερωτηθέντων τη χαρακτηρίζει «πολύ κακή» και το 27% «μάλλον κακή», διαμορφώνοντας συνολικό ποσοστό αρνητικών απαντήσεων 63%. Αντίθετα, μόλις το 7% αξιολογεί την προτεινόμενη επιλογή φιλοδωρήματος ως «πολύ καλή».
Η αντίθεση γίνεται εντονότερη στους μεγαλύτερους σε ηλικία πελάτες. Στην ομάδα των συμμετεχόντων ηλικίας 50 ετών και άνω, το ποσοστό όσων απορρίπτουν τα προτεινόμενα ποσά φθάνει το 74%.
Οι επιλογές αυτές εμφανίζονται σε μια στιγμή κατά την οποία ο λογαριασμός έχει ήδη υπολογιστεί και ο πελάτης ετοιμάζεται να πληρώσει. Αντί να αποφασίσει ο ίδιος εξαρχής πόσα χρήματα θέλει να αφήσει, καλείται να αντιδράσει σε ποσοστά που έχει ορίσει προηγουμένως η επιχείρηση. Για ορισμένους πρόκειται για έναν εύκολο τρόπο να δώσουν φιλοδώρημα χωρίς μετρητά. Για άλλους αποτελεί ανεπιθύμητη πίεση.
Γιατί η Arbeiterkammer μιλά για χειριστική πρακτική
Το τμήμα προστασίας καταναλωτών του Εργατικού Επιμελητηρίου της Βιέννης (Arbeiterkammer Wien) είχε ήδη ασκήσει κριτική στις προκαθορισμένες επιλογές φιλοδωρήματος, χαρακτηρίζοντας τον τρόπο παρουσίασής τους χειριστική πρακτική.
Η παρουσία του προσωπικού δίπλα στον πελάτη κατά την πληρωμή μπορεί να κάνει δυσκολότερη την επιλογή μικρότερου ποσού ή την απόφαση να μη δοθεί καθόλου φιλοδώρημα. Η κριτική επομένως δεν αφορά υποχρεωτικά την παροχή φιλοδωρήματος, αλλά την πίεση που ενδέχεται να δημιουργείται από τον τρόπο με τον οποίο ζητείται.
Η Christina Matzka, από το ινστιτούτο Triple M, εξηγεί ότι οι πελάτες αισθάνονται πως περιορίζεται η ελευθερία επιλογής τους, ιδιαίτερα όταν ένα από τα προτεινόμενα ποσοστά είναι ήδη προεπιλεγμένο. Πρόσθετο προβληματισμό δημιουργούν προτάσεις που υπερβαίνουν το 10% ή ακόμη και το 15%, καθώς πολλοί τις θεωρούν υπερβολικές. Σε ορισμένους γεννιέται μάλιστα η απορία εάν οι εργαζόμενοι στην εστίαση αμείβονται επαρκώς.
Περισσότερες πληρωμές με κάρτα, εντονότερη συζήτηση
Η συζήτηση για τα ψηφιακά φιλοδωρήματα αποκτά μεγαλύτερη σημασία όσο οι πληρωμές χωρίς μετρητά γίνονται πιο συνηθισμένες. Στην Αυστρία, το δεύτερο τρίμηνο του 2025 καταγράφηκαν 929 εκατομμύρια πληρωμές, έναντι 721 εκατομμυρίων την αντίστοιχη περίοδο του 2023.
Η εξάπλωση των τερματικών πληρωμής σημαίνει ότι περισσότεροι πελάτες μπορεί να συναντούν αντίστοιχες επιλογές στην καθημερινότητά τους. Ωστόσο, τα αποτελέσματα της έρευνας δεν δείχνουν ότι η πλειονότητα απορρίπτει το φιλοδώρημα γενικά. Δείχνουν κυρίως ότι πολλοί επιθυμούν να αποφασίζουν οι ίδιοι το ποσό, χωρίς να τους παρουσιάζεται μια σειρά προκαθορισμένων ποσοστών τη στιγμή της εξόφλησης.
