Ελβετία – Η ομοσπονδιακή υπηρεσία οδών εξετάζει την εγκατάσταση φωτεινών σηματοδοτών σε περισσότερες από 120 εισόδους αυτοκινητοδρόμων, με στόχο να περιορίσει τη συμφόρηση και τα ατυχήματα κατά την είσοδο των οχημάτων.
Το σχέδιο προβλέπει ελεγχόμενη ροή προς τους αυτοκινητοδρόμους, αλλά ενδέχεται να προκαλέσει μεγαλύτερες ουρές στους γύρω τοπικούς δρόμους.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Πάνω από 120 θέσεις εξετάζονται, ενώ 15 ανάλογα συστήματα λειτουργούν ήδη.
- Στην περιοχή της Βασιλείας αξιολογούνται 19 εγκαταστάσεις.
- Το 2025 καταγράφηκαν 68.040 ώρες κυκλοφοριακής συμφόρησης, περίπου 20% περισσότερες από το 2024.
- Δεν υπάρχει ακόμη δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα για τα νέα έργα.
Πώς θα λειτουργούν τα φανάρια στις εισόδους
Το μέτρο, γνωστό ως ρύθμιση της εισερχόμενης κυκλοφορίας, χρησιμοποιεί φανάρια στις ράμπες πρόσβασης, ώστε τα οχήματα να μην εισέρχονται όλα μαζί στον αυτοκινητόδρομο. Με τη σταδιακή διοχέτευσή τους, οι αρχές επιδιώκουν να διατηρήσουν ομαλότερη τη ροή στην κύρια οδική αρτηρία και να μειώσουν τα ατυχήματα στις εισόδους.
Η ομοσπονδιακή υπηρεσία οδών ASTRA αναζητά τρόπους να αξιοποιήσει καλύτερα το υφιστάμενο οδικό δίκτυο, μετά την απόρριψη της πρότασης επέκτασης των εθνικών οδών. Δεκαπέντε τέτοιες εγκαταστάσεις λειτουργούν ήδη, μεταξύ άλλων στις περιοχές της Βέρνης, της Ζυρίχης και του καντονιού Αργκάου.
Πάνω από 120 θέσεις στο μικροσκόπιο
Οι περισσότερες από τις πιθανές νέες θέσεις βρίσκονται γύρω από τη Ζυρίχη, τη Βασιλεία και στη δυτική Ελβετία. Μόνο στην ευρύτερη περιοχή της Βασιλείας εξετάζονται 19 συστήματα. Η αξιολόγησή τους δεν σημαίνει ότι έχει ληφθεί απόφαση εγκατάστασης σε όλες αυτές τις εισόδους.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ASTRA, το 2025 οι ώρες συμφόρησης στο ελβετικό δίκτυο αυτοκινητοδρόμων έφτασαν τις 68.040, αυξημένες κατά περίπου 20% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα έντονο στις μεγάλες αστικές συγκεντρώσεις και στο ελβετικό κεντρικό οροπέδιο, όπου πολλές ταυτόχρονες είσοδοι οχημάτων επιβραδύνουν την κυκλοφορία.
Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση επικαλείται εμπειρίες από τη Γερμανία και την Ολλανδία, όπου αντίστοιχες ρυθμίσεις έχουν, σε ορισμένες περιπτώσεις, αυξήσει την ικανότητα εξυπηρέτησης των εισόδων έως 5%, με παράλληλη μείωση της συμφόρησης και των ατυχημάτων κατά την είσοδο.
Λιγότερη κίνηση στον αυτοκινητόδρομο, περισσότερη στις γειτονιές;
Η βασική ένσταση είναι ότι τα οχήματα που περιμένουν στο φανάρι ενδέχεται να σχηματίζουν ουρές έξω από τον αυτοκινητόδρομο, επιβαρύνοντας δρόμους των καντονιών και των δήμων. Σύμφωνα με την εφημερίδα SonntagsZeitung, εσωτερικό σημείωμα της ASTRA από συνάντηση στα τέλη Ιανουαρίου 2025 προβλέπει ότι τέτοια συστήματα μπορεί να υλοποιούνται ακόμη και όταν προκαλούν μποτιλιάρισμα στο τοπικό δίκτυο.
Η εκπρόσωπος της ASTRA, Sarina Keusch, αναγνώρισε ότι υπάρχει σύγκρουση στόχων. Η υπηρεσία θεωρεί το συγκεκριμένο μέτρο το μοναδικό εργαλείο με το οποίο μπορεί να ελέγχεται άμεσα η ροή οχημάτων που εισέρχονται στους αυτοκινητοδρόμους, παρότι η αναμονή μπορεί να μεταφερθεί σε άλλους δρόμους.
Η επιφύλαξη δεν περιορίζεται στους οδηγούς. Ο Σύνδεσμος Ελβετικών Πόλεων προειδοποιεί ότι η μετατόπιση της κίνησης στις κατοικημένες περιοχές μπορεί να επιβαρύνει πεζούς και ποδηλάτες και να επηρεάσει την οδική ασφάλεια. Το καντόνι Basel-Stadt αντιμετωπίζει θετικά τις παρεμβάσεις για καλύτερη κυκλοφορία, αλλά ανησυχεί για τις ουρές μέσα στην πόλη. Το καντόνι Schaffhausen ζητά κοινό σχεδιασμό με τις περιφερειακές και δημοτικές αρχές.
Οι αντιδράσεις και το επόμενο βήμα
Η βουλευτής των Πρασίνων Franziska Ryser θεωρεί τη ρύθμιση της κυκλοφορίας χρήσιμη όσο η ουρά παραμένει στη ράμπα εισόδου, αλλά προβληματική αν επεκτείνεται στους τοπικούς δρόμους. Ο βουλευτής του FDP και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της TCS Peter Schilliger υποστηρίζει τη στοχευμένη χρήση τέτοιων συστημάτων σε ώρες υψηλής κίνησης, δίνοντας προτεραιότητα στον ρόλο των αυτοκινητοδρόμων.
Η λειτουργία υπάρχουσας εγκατάστασης στον αυτοκινητόδρομο A1 κοντά στο Kirchberg της Βέρνης δείχνει πόσο λεπτή είναι η ισορροπία: αν το φανάρι συγκρατεί πολλά οχήματα, δημιουργείται ουρά στην πρόσβαση· αν επιτρέπει την είσοδο υπερβολικά πολλών, επιβραδύνεται ξανά ο αυτοκινητόδρομος.
Παράλληλα με τα φανάρια, η ASTRA εξετάζει σε 24 τμήματα του δικτύου τη δυνατότητα προσωρινής χρήσης της λωρίδας έκτακτης ανάγκης κατά τις ώρες αιχμής. Τα επιμέρους έργα προβλέπεται να προχωρήσουν σταδιακά τα επόμενα χρόνια, χωρίς μέχρι στιγμής δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα. Η υπηρεσία δηλώνει ότι τα καντόνια και οι δήμοι θα συμμετέχουν όταν οι αρχικές αξιολογήσεις μετατρέπονται σε συγκεκριμένα έργα.