Τη φιλοδοξία να καταστεί ο κεντρικός κόμβος της Ευρώπης για τις νυχτερινές μετακινήσεις, συνδυάζοντας σιδηρόδρομο και οδικές μεταφορές, εκφράζει η πόλη της Ζυρίχης μέσω μιας νέας στρατηγικής μελέτης.
Το σχέδιο, που εκπονήθηκε από τη δημοτική αρχή σε συνεργασία με τον οργανισμό τουρισμού της πόλης, φέρει τον τίτλο «Nachtsprung Zürich 2024» και στοχεύει στην αναδιαμόρφωση του ταξιδιωτικού χάρτη της ηπείρου.
Η πρωτοβουλία αυτή έρχεται σε μια περίοδο που τα στοιχεία για τις ταξιδιωτικές συνήθειες των κατοίκων προκαλούν προβληματισμό.
Η πρόσφατη έκθεση για την προστασία του κλίματος, που δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο, κατέδειξε ότι η λεγόμενη «ντροπή της πτήσης» (flight shame) δεν έχει επηρεάσει ουσιαστικά τη συμπεριφορά των πολιτών.
Σύμφωνα με τα δεδομένα του 2024, κάθε κάτοικος της Ζυρίχης πραγματοποίησε κατά μέσο όρο 2,5 αεροπορικά ταξίδια, με μόλις το ένα έκτο των συνολικών χιλιομέτρων να αφορά επαγγελματικούς λόγους.
Αναξιοποίητη επιθυμία και τεχνικά εμπόδια
Παρά την υψηλή χρήση των αερομεταφορών, η μελέτη αποκαλύπτει μια ισχυρή λανθάνουσα ζήτηση για εναλλακτικούς τρόπους μετακίνησης.
Το 62% των Ελβετών δηλώνει πρόθυμο να χρησιμοποιήσει νυχτερινά τρένα για τα ταξίδια του.
Ωστόσο, η πραγματικότητα απέχει από την πρόθεση, κυρίως λόγω των οργανωτικών δυσκολιών.
Οι συντάκτες της έκθεσης επισημαίνουν ότι το σημερινό σύστημα απαιτεί «μια υγιή δόση πραγματισμού» από τους ταξιδιώτες, καθώς οι διαδικασίες από την κράτηση μέχρι την άφιξη σπανίως εξελίσσονται ομαλά, αν και παρατηρείται μια σταδιακή βελτίωση.
Η κεντρική γεωγραφική θέση της Ζυρίχης στην καρδιά της Ευρώπης θεωρείται το βασικό πλεονέκτημα για την υλοποίηση του οράματος.
Η μελέτη εστιάζει σε προορισμούς που βρίσκονται σε ακτίνα έως και 1.500 χιλιομέτρων, καλύπτοντας σημαντικές μητροπόλεις όπως το Βερολίνο, η Βιέννη και η Βαρκελώνη.
Στόχος είναι η δημιουργία ενός βιώσιμου μοντέλου ανακάλυψης της Ευρώπης, το οποίο θα προσφέρει μια αξιόπιστη εναλλακτική λύση απέναντι στο αεροπλάνο.
Το σχέδιο «Jumbo» και ο ρόλος των λεωφορείων
Για να καλυφθεί η αυξημένη ζήτηση και να καταστεί το μέσο ανταγωνιστικό, η μελέτη προτείνει ριζικές αλλαγές στη χωρητικότητα των συρμών.
Ενώ τα σημερινά νυχτερινά τρένα μπορούν να φιλοξενήσουν περίπου 250 άτομα, προτείνεται η υιοθέτηση ενός «Jumbo-Concept».
Πρόκειται για συρμούς που θα έχουν τη δυνατότητα μεταφοράς έως και 1.500 επιβατών σε ένα μόνο δρομολόγιο.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι αυτό δεν αποτελεί σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά μια τεχνικά εφικτή λύση που μπορεί να εφαρμοστεί άμεσα.
Παράλληλα, το σχέδιο δεν περιορίζεται μόνο στις ράγες. Αναγνωρίζοντας ότι το σιδηροδρομικό δίκτυο δεν μπορεί να καλύψει κάθε πιθανό προορισμό με την ίδια αποτελεσματικότητα, προτείνεται η συμπληρωματική χρήση νυχτερινών λεωφορείων.
Τα λεωφορεία θα αναλάβουν τη σύνδεση με περιοχές που δεν κρίνονται ελκυστικές ή βιώσιμες για απευθείας σιδηροδρομική σύνδεση.
Ο συνδυασμός τρένου και λεωφορείου φιλοδοξεί να δημιουργήσει ένα πυκνό και ολοκληρωμένο δίκτυο νυχτερινών μεταφορών, με τη Ζυρίχη να λειτουργεί ως η πύλη εξόδου και εισόδου για ολόκληρη την Ευρώπη.
