Άμστερνταμ – Ο δήμος εξετάζει το ενδεχόμενο να απαγορεύσει συσκευασίες μιας χρήσης, από ποτήρια καφέ μέχρι δοχεία φαγητού, επιχειρώντας να περιορίσει μια κατηγορία απορριμμάτων που, σύμφωνα με τη δημοτική αρχή, αντιστοιχεί στο 30% των σκουπιδιών στην πόλη.
Προς το παρόν δεν έχει αποφασιστεί απαγόρευση· προηγείται έλεγχος των νομικών δυνατοτήτων και των πρακτικών προϋποθέσεων για την εφαρμογή ενός τέτοιου μέτρου.
Η συζήτηση αφορά συσκευασίες που χρησιμοποιούνται για ελάχιστο χρόνο και στη συνέχεια απορρίπτονται, ιδίως στον χώρο του καφέ και του γρήγορου φαγητού.
Για τη δημοτική αρχή, η αντιμετώπιση αυτών των απορριμμάτων συνδέεται τόσο με την καθαριότητα των δημόσιων χώρων όσο και με τη μείωση της χρήσης πλαστικών προϊόντων που παραμένουν στο περιβάλλον για πολύ μεγαλύτερο διάστημα από την πραγματική χρησιμότητά τους.
Το 30% των απορριμμάτων και το κόστος της κουλτούρας του «πετάω»
Η Lian Heinhuis, αρμόδια στην πόλη για τα απορρίμματα και την καθαριότητα, χαρακτήρισε τη ρύπανση από σκουπίδια επίμονο πρόβλημα που επιβαρύνει το Άμστερνταμ με κόστος εκατομμυρίων κάθε χρόνο. Στην ανακοίνωση του δήμου συνέδεσε το πρόβλημα με την κουλτούρα της γρήγορης απόρριψης προϊόντων, υποστηρίζοντας ότι η αντιμετώπισή του περνά από τον περιορισμό αυτής της συνήθειας.
Ο δήμος επισημαίνει ότι τα πλαστικά των συγκεκριμένων συσκευασιών χρειάζονται εκατοντάδες χρόνια για να αποσυντεθούν, εφόσον αποσυντεθούν πλήρως, και μπορούν να επιβαρύνουν για μεγάλο χρονικό διάστημα το έδαφος και τα υπόγεια ύδατα. Η αντίθεση που αναδεικνύει είναι χαρακτηριστική: κατά τη δική του εκτίμηση, ο μέσος χρόνος χρήσης αυτών των αντικειμένων είναι περίπου επτά λεπτά.
Γιατί η απαγόρευση δεν μπορεί να εφαρμοστεί χωρίς προϋποθέσεις
Για να διαπιστώσει τα περιθώρια δράσης του, ο δήμος ανέθεσε νομική μελέτη σχετικά με τα μέτρα που μπορεί να λάβει. Κατά την αξιολόγηση της CircuLaw, που παρέχει νομική πληροφόρηση για τη μετάβαση σε κυκλικά μοντέλα παραγωγής και κατανάλωσης, η απαγόρευση είναι νομικά εφικτή, αλλά μόνο εφόσον προηγουμένως έχουν αποδειχθεί ανεπαρκή λιγότερο περιοριστικά μέτρα.
Ακόμη και σε αυτή την περίπτωση, ένα μέτρο απαγόρευσης θεωρείται αποτελεσματικότερο όταν συνοδεύεται από επαρκή διαθεσιμότητα επαναχρησιμοποιούμενων συσκευασιών και από οργανωμένο, αξιόπιστο σύστημα επιστροφής τους. Η ύπαρξη εναλλακτικών λύσεων αποτελεί επομένως ουσιαστικό μέρος της συζήτησης και όχι απλώς μια μεταγενέστερη λεπτομέρεια εφαρμογής.
Ο δήμος σκοπεύει να συνεργαστεί με επαγγελματίες και κατοίκους για τη διερεύνηση των επιλογών του, εξετάζοντας παράλληλα εμπειρίες άλλων ευρωπαϊκών πόλεων. Ανάμεσα στα παραδείγματα βρίσκονται η Κοπεγχάγη και η Λισαβόνα, με τη δεύτερη να έχει ήδη εφαρμόσει απαγόρευση συσκευασιών μιας χρήσης. Προς το παρόν, στο Άμστερνταμ η πρωτοβουλία παραμένει στο στάδιο της εξέτασης.
