Ντίσελντορφ – Αντιμέτωπη με μια ανησυχητική πραγματικότητα βρίσκεται η γερμανική κοινή γνώμη στο κρατίδιο της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας, καθώς τα επίσημα στοιχεία δείχνουν μια δραματική αύξηση της τάξης του 80% στα καταγεγραμμένα περιστατικά βίας εντός των παιδικών σταθμών (Kitas). Συνολικά 4.718 περιπτώσεις αναφέρθηκαν στις αρμόδιες υπηρεσίες προστασίας ανηλίκων κατά το περασμένο έτος, αριθμός που προκαλεί προβληματισμό για την ασφάλεια και την παιδαγωγική διαδικασία στις προσχολικές δομές της πολυπληθέστερης περιοχής της Γερμανίας.
Τα στοιχεία ήρθαν στο φως μέσω απάντησης της κυβέρνησης του κρατιδίου σε κοινοβουλευτική ερώτηση της αντιπολίτευσης του SPD και αποκαλύπτουν μια σύνθετη εικόνα. Από το σύνολο των αναφορών, περισσότερες από 1.600 περιπτώσεις αφορούν βίαιη συμπεριφορά ενηλίκων –κυρίως προσωπικού– εναντίον μικρών παιδιών. Ωστόσο, τη μερίδα του λέοντος στα περιστατικά κατέχουν οι συγκρούσεις μεταξύ των ίδιων των ανηλίκων, καθώς καταγράφηκαν σχεδόν διπλάσιες περιπτώσεις βίας όπου δράστες ήταν παιδιά εναντίον άλλων παιδιών. Η δημοσιοποίηση των στοιχείων, που έγινε αρχικά γνωστή μέσω του τύπου της Κολωνίας, έχει ανοίξει εκ νέου τη συζήτηση για την επάρκεια των μέτρων προστασίας και την ποιότητα της επιτήρησης στις δομές.
Η ερμηνεία των αριθμών και η αντίδραση του Υπουργείου
Η αρμόδια Υπουργός Οικογένειας της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας, Verena Schäffer, επιχείρησε να δώσει μια ερμηνευτική διάσταση στα αποθαρρυντικά αυτά νούμερα, συνδέοντάς τα με την αυξημένη επαγρύπνηση και όχι απαραίτητα με μια ανεξέλεγκτη έκρηξη βίας. Σύμφωνα με την Υπουργό, η αύξηση των καταγραφών αποτελεί απόδειξη ότι περισσότερες υποθέσεις βγαίνουν πλέον στο «φως» και δεν παραμένουν αόρατες πίσω από κλειστές πόρτες. Η πολιτική ηγεσία υποστηρίζει ότι τόσο η κοινωνία όσο και οι θεσμοί έχουν γίνει πιο ευαίσθητοι, κοιτάζοντας πλέον με μεγαλύτερη προσοχή τι συμβαίνει εντός των τειχών των παιδικών σταθμών.
Από το 2021, η ύπαρξη ενός ολοκληρωμένου σχεδίου προστασίας από τη βία είναι υποχρεωτική για όλους τους παιδικούς σταθμούς στο κρατίδιο. Οι φορείς λειτουργίας των Kitas οφείλουν να καταθέτουν αυτά τα σχέδια στις τοπικές υπηρεσίες ανηλίκων, οι οποίες έχουν την αρμοδιότητα να παρεμβαίνουν και να ελέγχουν τις δομές όταν προκύπτει σχετική αφορμή. Η υποχρέωση αναφοράς κάθε περιστατικού που θέτει σε κίνδυνο την ευημερία του παιδιού θεωρείται κρίσιμος μηχανισμός διαφάνειας, που όμως πλέον αποκαλύπτει το μέγεθος του προβλήματος.
Σωματική βία και μορφές κακομεταχείρισης
Η κατηγοριοποίηση των περιστατικών από τις υπηρεσίες προστασίας περιλαμβάνει τη σεξουαλική, τη σωματική και την ψυχολογική βία, με τη σωματική βία να κυριαρχεί στα στατιστικά ευρήματα. Συγκεκριμένα, το περασμένο έτος καταγράφηκαν 2.481 περιστατικά σωματικής βίας μεταξύ παιδιών, αριθμός διπλάσιος σε σχέση με το 2024, όπου είχαν σημειωθεί 1.238 περιπτώσεις. Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εικόνα που αφορά τους ενήλικες: τα περιστατικά σωματικής βίας από προσωπικό προς παιδιά σχεδόν τριπλασιάστηκαν, φτάνοντας τα 1.084 έναντι μόλις 390 το 2024.
Πέρα από τα προφανή χτυπήματα, η έννοια της βίας σε αυτό το πλαίσιο είναι ευρύτερη. Σύμφωνα με μελέτη του Πανεπιστημίου του Gießen για λογαριασμό του Ιδρύματος Bertelsmann, η οποία εξέτασε τη συμπεριφορά χιλιάδων επαγγελματιών, η κακομεταχείριση μπορεί να λαμβάνει πολλές μορφές. Σε αυτές περιλαμβάνονται ο εξευτελισμός, ο αποκλεισμός παιδιών από ομάδες, η πρόκληση φόβου, η άρνηση παροχής παρηγοριάς σε στιγμές ανάγκης, αλλά και πιο άμεσες παρεμβάσεις όπως το βίαιο τράβηγμα, η ανεπαρκής σωματική φροντίδα ή η παραμέληση του καθήκοντος επίβλεψης, που αφήνει τα παιδιά εκτεθειμένα σε κινδύνους.
