Βάδη-Βυρτεμβέργη – Τέσσερις εβδομάδες μετά την έναρξη εφαρμογής του δικαιώματος ολοήμερης σχολικής φροντίδας για τα παιδιά της Α΄ Δημοτικού, ο εκπαιδευτικός φορέας Verband Bildung und Erziehung (VBE) προειδοποιεί για σοβαρούς κινδύνους στην ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών. Στο επίκεντρο βρίσκονται η επάρκεια του παιδαγωγικού προσωπικού και οι σχολικοί χώροι, ενώ οι δήμοι περιγράφουν μια σαφώς πιο θετική εικόνα για την έναρξη του νέου συστήματος.
Τι καταγράφει η έρευνα σε 749 διευθύνσεις σχολείων
Η κριτική του VBE βασίζεται σε μη αντιπροσωπευτική έρευνα με τη συμμετοχή 749 διευθύνσεων σχολείων του κρατιδίου. Τα τρία τέταρτα των ερωτηθέντων θεωρούν ότι, με τις σημερινές συνθήκες, δεν μπορεί να εξασφαλιστεί ολοήμερη φροντίδα υψηλής ποιότητας. Το 71% επισημαίνει την έλλειψη επαρκώς καταρτισμένου προσωπικού, ενώ το 63% κρίνει ανεπαρκείς τις διαθέσιμες σχολικές εγκαταστάσεις. Επειδή το δείγμα δεν είναι αντιπροσωπευτικό, τα ποσοστά εκφράζουν τις απαντήσεις των συμμετεχόντων και όχι κατ’ ανάγκην όλων των σχολείων της Βάδης-Βυρτεμβέργης.
Στην καθημερινή φροντίδα των παιδιών συμμετέχουν, εκτός από εκπαιδευτικούς και παιδαγωγικά καταρτισμένους επαγγελματίες, και άτομα που προέρχονται από άλλους επαγγελματικούς χώρους, εθελοντές, φοιτητές και ασκούμενοι. Ο πρόεδρος του VBE στο κρατίδιο, Gerhard Brand, υποστηρίζει ότι η θέσπιση του δικαιώματος δεν συνοδεύτηκε από τους αναγκαίους πόρους. Κατά την εκτίμησή του, η απλή επίβλεψη των παιδιών δεν αρκεί: η ολοήμερη παραμονή στο σχολείο πρέπει να περιλαμβάνει ουσιαστική παιδαγωγική υποστήριξη και να συμβάλλει στη μείωση των εκπαιδευτικών ανισοτήτων, όχι να περιορίζεται σε βοήθεια με τις εργασίες ή δραστηριότητες παιχνιδιού.
Για τον λόγο αυτό, ο Brand ζητεί να θεσπιστούν ελάχιστες απαιτήσεις προσόντων για το προσωπικό. Αναγνωρίζει ότι η διευκόλυνση των εργαζόμενων γονέων είναι αναγκαία, αλλά επιμένει πως η ανάπτυξη των παιδιών πρέπει να παραμείνει ο πρωταρχικός στόχος.
Οι δήμοι δηλώνουν ικανοποιημένοι από την έναρξη
Διαφορετική εκτίμηση παρουσιάζει ο Städtetag Baden-Württemberg, ο φορέας εκπροσώπησης των πόλεων του κρατιδίου. Ο αρμόδιος για θέματα εκπαίδευσης Norbert Brugger θεωρεί ότι οι δήμοι ανταποκρίνονται πολύ καλά στην εφαρμογή του νέου δικαιώματος, παρά το μεγάλο μέγεθος της υποχρέωσης. Όπως εξήγησε, οι πόλεις προετοιμάζονταν εντατικά σε συνεργασία με το υπουργείο Παιδείας του κρατιδίου από το 2021, όταν η Ομοσπονδιακή Βουλή αποφάσισε τη θεσμοθέτησή του.
Η υποχρέωση μπορεί να καλυφθεί είτε μέσω ολοήμερου σχολείου είτε με άλλες μορφές σχολικής φροντίδας. Ο υπουργός Παιδείας του κρατιδίου Andreas Jung (CDU) τονίζει τον ρόλο των ολοήμερων σχολείων, για τα οποία έχει ευθύνη το κρατίδιο. Σύμφωνα με το υπουργείο, από την έναρξη του σχολικού έτους 2026/2027 έχουν δημιουργηθεί περισσότερα από 100 νέα ολοήμερα σχολεία. Ο υπουργός διαβεβαιώνει επίσης ότι βρίσκεται σε στενή επικοινωνία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς μετά την έναρξη εφαρμογής του δικαιώματος.
Περισσότερα παιδιά τα επόμενα χρόνια, ανοιχτό το ζήτημα της χρηματοδότησης
Το δικαίωμα αφορά φέτος μόνο τους μαθητές της Α΄ Δημοτικού, αλλά κάθε επόμενο σχολικό έτος θα επεκτείνεται σε μία επιπλέον τάξη. Ο VBE προβλέπει ότι, όσο αυξάνεται ο αριθμός των δικαιούχων, θα εντείνονται οι ανάγκες για θέσεις και προσωπικό. Ο Brand εκτιμά ότι το επόμενο έτος θα χρειαστεί διπλάσιο προσωπικό, το μεθεπόμενο τριπλάσιο και στη συνέχεια τετραπλάσιο, παρουσιάζοντας την κλιμάκωση ως προειδοποίηση για τον μελλοντικό σχεδιασμό.
Παρά τη θετική αξιολόγηση της έναρξης, ο Städtetag διατυπώνει και ο ίδιος οικονομικές ενστάσεις. Ο Brugger επικρίνει την πρόθεση του κρατιδίου να μην προσαρμόσει τη χρηματοδοτική του στήριξη για τη φροντίδα στις μεγαλύτερες τάξεις στην αυξανόμενη ζήτηση. Θεωρεί ότι αυτή η στάση δεν συμβαδίζει με την επιδίωξη του υπουργού για μεγαλύτερη διάρκεια φροντίδας και παιδαγωγικής υποστήριξης. Προειδοποιεί πως, εάν δεν αλλάξει η χρηματοδοτική πολιτική, ενδέχεται να επιβαρυνθούν περισσότερο οικονομικά οι γονείς.
