Γερμανία – Εκατόν τριάντα χρόνια μετά το πρώτο καταγεγραμμένο θανατηφόρο τροχαίο με θύμα πεζή στο Λονδίνο, η ασφάλεια των πεζών παραμένει ένα από τα κρισιμότερα ζητήματα στους δρόμους. Παρά τη ραγδαία τεχνολογική εξέλιξη και τους αυστηρούς κανόνες οδικής κυκλοφορίας, οχήματα μεγάλου όγκου όπως τα SUV και τα αθόρυβα ηλεκτρικά αυτοκίνητα δημιουργούν νέα δεδομένα. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τα στατιστικά του 2025 καταδεικνύουν την ανάγκη για περαιτέρω μέτρα προστασίας των πιο ευάλωτων ομάδων.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Περίπου 2.800 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στους γερμανικούς δρόμους το 2025.
- Σχεδόν τα δύο τρίτα των θανάτων σε αστικά κέντρα αφορούν πεζούς και ποδηλάτες.
- Οι πολίτες άνω των 65 ετών διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο με 58 θανάτους ανά εκατομμύριο κατοίκων.
Η πρώτη καταγεγραμμένη παράσυρση και η ιστορική εξέλιξη
Στις 17 Αυγούστου 1896 στο Λονδίνο, η 44χρονη Bridget Driscoll παρασύρθηκε θανάσιμα από ένα όχημα Roger-Benz που οδηγούσε ο Arthur Edsall. Αν και το όχημα κινούνταν με ταχύτητα βαδίσματος, η σύγκρουση απέβη μοιραία. Εκείνη την εποχή, στη Μεγάλη Βρετανία κυκλοφορούσαν ελάχιστα μηχανοκίνητα οχήματα, ενώ ο οδηγός δεν διέθετε καν επίσημη άδεια οδήγησης. Το τοπικό δικαστήριο χαρακτήρισε το περιστατικό ως απλό ατύχημα, χωρίς να αποδώσει αμέλεια. Ιστορικά, ωστόσο, το πρώτο θύμα μηχανοκίνητου οχήματος ήταν η Ιρλανδή επιστήμονας Mary Ward, η οποία σκοτώθηκε το 1869 πέφτοντας από ένα ατμοκίνητο όχημα.
Τα σημερινά δεδομένα σε παγκόσμιο και ευρωπαϊκό επίπεδο
Σήμερα, σχεδόν 1,2 εκατομμύρια άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους παγκοσμίως κάθε χρόνο σε τροχαία δυστυχήματα. Ο κίνδυνος είναι ιδιαίτερα αυξημένος σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. Σύμφωνα με τα στοιχεία του 2025, στην Ευρωπαϊκή Ένωση καταγράφηκαν περίπου 19.400 θάνατοι. Τα υψηλότερα ποσοστά εντοπίζονται σε χώρες όπως η Βουλγαρία, η Ρουμανία και η Κροατία, με περίπου 70 νεκρούς ανά εκατομμύριο κατοίκων, ενώ η Γερμανία κινείται περίπου στο μισό αυτού του δείκτη.
Η εικόνα στη Γερμανία και οι πιο ευάλωτες ομάδες
Το 2025 καταγράφηκαν στη Γερμανία περίπου 2.800 θάνατοι από τροχαία, αριθμός που αντιστοιχεί κατά μέσο όρο σε οκτώ θύματα ημερησίως. Αν και τα οχήματα έχουν γίνει δραστικά πιο ασφαλή σε σύγκριση με το 1999, όταν οι νεκροί άγγιζαν τους 7.800, το προφίλ των θυμάτων έχει μεταβληθεί. Εντός των αστικών κέντρων, σχεδόν τα δύο τρίτα των νεκρών είναι πλέον πεζοί και ποδηλάτες.
Οι πιο ευάλωτοι παραμένουν οι πολίτες άνω των 65 ετών, στους οποίους αναλογούν σχεδόν 58 θάνατοι ανά εκατομμύριο κατοίκων. Αντίθετα, ο αντίστοιχος δείκτης για παιδιά κάτω των 16 ετών περιορίζεται σε περίπου έξι, καταδεικνύοντας ότι οι ηλικιωμένοι κινδυνεύουν σχεδόν εννέα φορές περισσότερο. Κοινό χαρακτηριστικό και των δύο ηλικιακών ομάδων είναι ότι σχεδόν το 50% των θυμάτων τους κινούνταν πεζή ή με ποδήλατο τη στιγμή του δυστυχήματος.
Ο ρόλος των SUV και των ηλεκτρικών οχημάτων
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί στην επιστημονική κοινότητα η αυξημένη κυκλοφορία οχημάτων SUV. Ενώ γερμανική έρευνα του 2024 από το ίδρυμα Björn Steiger ανέφερε ότι δεν είναι πιο επικίνδυνα από άλλα αυτοκίνητα, νεότερη βρετανική μελέτη του 2025 κρούει τον κώδωνα του κινδύνου. Συγκεκριμένα, ο κίνδυνος θανάτου σε περίπτωση σύγκρουσης με SUV αυξάνεται κατά 44% για τους ενήλικες και εκτοξεύεται στο 130% για παιδιά κάτω των 10 ετών, λόγω της υψηλότερης ζώνης πρόσκρουσης και της περιορισμένης ορατότητας.
Παράλληλα, τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα, αν και συνολικά ασφαλή, εμφανίζουν αυξημένα ποσοστά ατυχημάτων με πεζούς κατά την εκκίνηση, την όπισθεν ή τις στροφές. Σύμφωνα με αναλύσεις ειδικών, ο τεχνητός ήχος προειδοποίησης, ο οποίος είναι υποχρεωτικός από το 2021 για τις χαμηλές ταχύτητες, συχνά δεν γίνεται εγκαίρως αντιληπτός από τους διερχόμενους πεζούς.