Στουτγάρδη – Σε μια προσπάθεια να περιορίσει τον τεράστιο όγκο αποβλήτων που παράγονται από τις κατεδαφίσεις και τις ανακαινίσεις κτιρίων, το κρατίδιο της Βάδης-Βυρτεμβέργης ενεργοποιεί ένα νέο χρηματοδοτικό εργαλείο. Στόχος του προγράμματος είναι να ενθαρρύνει τους ιδιοκτήτες ακινήτων και τις κατασκευαστικές εταιρείες να διατηρούν τα δομικά στοιχεία σε χρήση, αντί να τα απορρίπτουν ως μπάζα.
Το Υπουργείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και Στέγασης, υπό την ηγεσία της Nicole Razavi (CDU), ανακοίνωσε τη διάθεση μισού εκατομμυρίου ευρώ για την υποστήριξη πιλοτικών έργων που εστιάζουν στην επαναχρησιμοποίηση ή την περαιτέρω αξιοποίηση δομικών υλικών.
Το πρόβλημα των «νέων» ερειπίων
Η πρωτοβουλία αυτή βασίζεται εν μέρει στα ευρήματα του ερευνητικού έργου «LoLaRE» (Long-Lasting Real Estate), το οποίο εκπονήθηκε από το Τεχνικό Πανεπιστήμιο της Δρέσδης υπό τον καθηγητή Jens Otto. Η μελέτη ανέλυσε δεδομένα κατεδαφίσεων από το 2007 έως το 2021 και κατέληξε σε ένα ανησυχητικό συμπέρασμα: πολλά κτίρια κατεδαφίζονται ενώ είναι ακόμη σχετικά καινούργια. Βασική αιτία για αυτό το φαινόμενο είναι ο αρχικός σχεδιασμός τους, ο οποίος συχνά δεν επιτρέπει την αλλαγή χρήσης χωρίς δυσανάλογα μεγάλο κόστος ή τεχνική δυσκολία. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το κτίριο γραφείων και εμπορικής χρήσης στην οδό Eberhardstraße της Στουτγάρδης.
Στροφή στα φέροντα στοιχεία
Η νέα επιδότηση εστιάζει κυρίως στη διάσωση και επανένταξη στον κατασκευαστικό κύκλο των φερόντων στοιχείων ενός κτιρίου. Αυτά περιλαμβάνουν χαλύβδινες δοκούς, ξύλινα δοκάρια ή τμήματα σκυροδέματος. Η υπουργός Nicole Razavi δήλωσε πως στόχος της πολιτικής ηγεσίας είναι να διαδώσει την πρακτική της επαναχρησιμοποίησης σε ευρύτερη κλίμακα, αναδεικνύοντας τις δυνατότητες που υπάρχουν και ενθαρρύνοντας τη μίμηση τέτοιων πρακτικών από την αγορά.
Παραδείγματα εφαρμογής στη Στουτγάρδη
Η πρακτική αυτή δεν είναι εντελώς άγνωστη στην πρωτεύουσα του κρατιδίου. Στο σημείο όπου βρισκόταν το παλιό πολυώροφο γκαράζ της εταιρείας Breuninger, απέναντι από την Eberhardstraße, κατασκευάζεται πλέον ένας νέος κόμβος κινητικότητας (Mobilitätshub). Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του αρχιτεκτονικού γραφείου haascookzemmrichSTUDIO2025, τμήματα της παλιάς κατασκευής διατηρήθηκαν, ενώ άλλα στοιχεία που αφαιρέθηκαν αποθηκεύτηκαν προσωρινά για να χρησιμοποιηθούν σε διαφορετικές τοποθεσίες. Παρόμοια λογική εφαρμόζεται και στο μεγάλο εργοτάξιο του Schlossgartenquartier κοντά στον κεντρικό σιδηροδρομικό σταθμό, όπου μεμονωμένα τμήματα ανακυκλώνονται και επαναχρησιμοποιούνται.
Οι όροι και οι προθεσμίες
Το πρόγραμμα απευθύνεται τόσο σε ιδιώτες όσο και σε δημόσιους φορείς υλοποίησης έργων. Βασική προϋπόθεση για την έγκριση της χρηματοδότησης είναι η ποσότητα και ο αριθμός των επαναχρησιμοποιούμενων υλικών να έχουν ουσιαστικό αντίκτυπο στο συνολικό έργο. Επιπλέον, ενθαρρύνεται η χρήση υφιστάμενων τεχνικών οδηγιών και προτύπων (όπως DIN SPEC).
Η διαδικασία υποβολής προτάσεων χωρίζεται σε δύο φάσεις:
- Η προθεσμία για τον πρώτο κύκλο υποβολής σχεδίων λήγει στις 31 Μαρτίου 2026.
- Παράλληλα, τρέχει ένας δεύτερος κύκλος, με την προθεσμία υποβολής να ορίζεται για τις 30 Ιουνίου 2026.
Μετά την αξιολόγηση των αρχικών σχεδίων, το υπουργείο θα καλέσει τους επιλεγμένους φορείς να υποβάλουν επίσημη αίτηση χρηματοδότησης. Για την τεχνική υποστήριξη του εγχειρήματος, έχει ήδη εκπονηθεί ειδικός οδηγός για την επαναχρησιμοποίηση φερόντων στοιχείων από χάλυβα και ξύλο, σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Καρλσρούης (KIT).
