Ολλανδία – Σε δυσθεώρητα ύψη σκαρφαλώνουν τα δικαστικά πρόστιμα που καλείται να καταβάλει η ολλανδική υπηρεσία μετανάστευσης (IND) εξαιτίας των δραματικών καθυστερήσεων στην εξέταση αιτήσεων ασύλου.
Μέσα στους πρώτους επτά μήνες του έτους, το κράτος έχει ήδη πληρώσει περίπου 99 εκατομμύρια ευρώ, ξεπερνώντας κατά πολύ το ρεκόρ των 79 εκατομμυρίων που είχε καταγραφεί ολόκληρο το προηγούμενο έτος.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Κόστος ρεκόρ: Καταβολή 99 εκατομμυρίων ευρώ σε μόλις 7 μήνες.
- Μηνιαία επιβάρυνση: Τα πρόστιμα αγγίζουν πλέον τα 14 εκατ. ευρώ τον μήνα.
- Ακραίες περιπτώσεις: Εννέα αιτούντες έλαβαν δικαστικές αποζημιώσεις άνω των 100.000 ευρώ.
Οι αριθμοί της κατάρρευσης και τα υπέρογκα ποσά
Τα στοιχεία που έφερε στο φως ο υπουργός Ασύλου, Bart van den Brink, μέσω γραπτής απάντησης στη Βουλή, αποτυπώνουν το μέγεθος του διοικητικού προβλήματος. Ενώ το 2024 τα πρόστιμα ανήλθαν σε 36,8 εκατ. ευρώ και το 2025 σε 79 εκατ. ευρώ, η τρέχουσα χρονιά καταγράφει πρωτοφανή νούμερα, με τη μηνιαία επιβάρυνση να ανέρχεται πλέον στα 14 εκατομμύρια ευρώ, έναντι 6,6 εκατ. πέρυσι. Παράλληλα, οι μεμονωμένες πληρωμές άνω των 3.000 ευρώ εκτοξεύτηκαν από 858 το 2023 σε 6.368 το 2025.
Βάσει της ολλανδικής νομοθεσίας, η υπηρεσία υποχρεούται να εκδίδει απόφαση εντός έξι μηνών. Όταν η προθεσμία εκπνέει, οι αιτούντες έχουν το δικαίωμα να προσφύγουν στη δικαιοσύνη. Τα δικαστήρια επιβάλλουν συνήθως ημερήσιο πρόστιμο 100 ευρώ με ανώτατο όριο τα 15.000 ευρώ. Σε ειδικές περιπτώσεις, η κύρωση μπορεί να φτάσει τα 250 ευρώ ημερησίως, με πλαφόν τα 37.500 ευρώ. Η δυνατότητα αλλεπάλληλων προσφυγών για όσο διάστημα εκκρεμεί η απόφαση, οδηγεί σε εκθετική αύξηση των επιδικασθέντων ποσών.
Πολιτικές αντιδράσεις και προσπάθεια κατάργησης
Οι αριθμοί των προσφυγών προκαλούν ίλιγγο, καθώς από τις αρχές του 2024 έως τον Μάιο του τρέχοντος έτους, περισσότερα από 143.000 άτομα κινήθηκαν νομικά κατά των καθυστερήσεων. Μάλιστα, μέχρι τα τέλη Ιουλίου, τα δικαστήρια είχαν επιδικάσει ποσά άνω των 80.000 ευρώ σε 46 μεμονωμένα άτομα. Η κατάσταση αυτή έχει προκαλέσει έντονες πολιτικές αντιδράσεις, με βουλευτές να κάνουν λόγο για ένα «πλήρως χρεοκοπημένο» σύστημα, το κόστος του οποίου επωμίζονται εξ ολοκλήρου οι φορολογούμενοι.
Η ίδια η διοίκηση της IND ζητά επιτακτικά την κατάργηση των προστίμων, υποστηρίζοντας ότι τα δικαστήρια αποσπούν πολύτιμους ανθρώπινους πόρους από την ουσιαστική διεκπεραίωση των φακέλων. Ένα σχετικό νομοσχέδιο, που προβλέπει την κατάργηση των δικαστικών κυρώσεων, εγκρίθηκε τον Ιούνιο από την Κάτω Βουλή και βρίσκεται πλέον στα χέρια της Γερουσίας. Πάντως, παλαιότερη απόπειρα κατάργησης το 2022 είχε ακυρωθεί από το Συμβούλιο της Επικρατείας, καθώς κρίθηκε ασύμβατη με το ευρωπαϊκό δίκαιο.