Καντόνι του Βω – Ένα πρωτοφανές ζήτημα ηθικής και λειτουργίας της δημοκρατίας έχει ανακύψει στην Ελβετία, μετά την καταγγελία νεαρού πολιτικού για τις συνήθειες των συναδέλφων του εν ώρα εργασίας.
Ο 24χρονος βουλευτής των Πρασίνων, Oleg Gafner, κατέθεσε επίσημη πρόταση για τη θεσμοθέτηση ορίου κατανάλωσης αλκοόλ για τα μέλη του κοινοβουλίου, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις σε μια περιοχή όπου η οινοποιία αποτελεί παράδοση.
Η αφορμή για την πρωτοβουλία του Gafner δόθηκε από ένα περιστατικό που βίωσε ο ίδιος στο κυλικείο του κοινοβουλίου στο Καντόνι του Βω. Σύμφωνα με την περιγραφή του, όταν επισκέφθηκε τον χώρο για να πάρει έναν καφέ στις 10:30 το πρωί, παρατήρησε δύο τραπέζια γεμάτα με βουλευτές να καταναλώνουν κρασί.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, σε κάθε τραπέζι κάθονταν έξι με επτά άτομα, ενώ μπροστά τους υπήρχαν πολλές φιάλες κρασιού.
Ο ίδιος σημείωσε πως οι παρευρισκόμενοι δεν συζητούσαν για πολιτικά θέματα, παρόλο που εκείνη την ώρα αμείβονταν με την αποζημίωση της συνεδρίασης.
Το περιστατικό αυτό, σε συνδυασμό με άλλες εμπειρίες του εντός του κοινοβουλίου, οδήγησε τον Gafner στη σύνταξη μιας πρότασης που αναμένεται να κατατεθεί επίσημα την Τρίτη.
Το αίτημά του είναι σαφές: να θεσπιστεί ανώτατο όριο αλκοόλ για τους βουλευτές του καντονιού, αντίστοιχο με αυτό που ισχύει για την οδήγηση, δηλαδή 0,5 χιλιοστά (promille).
Στόχος η ευαισθητοποίηση και όχι οι κυρώσεις
Η πρόταση του Oleg Gafner, η οποία αναδείχθηκε αρχικά από το δίκτυο RTS, αποτελεί καινοτομία για τα ελβετικά δεδομένα, καθώς κανένα άλλο κοινοβούλιο καντονιού δεν διαθέτει παρόμοιο κανονισμό.
Ακόμα και σε ομοσπονδιακό επίπεδο, οι βουλευτές δεν υπόκεινται σε τυπικούς περιορισμούς κατανάλωσης αλκοόλ, με το εστιατόριο του Ομοσπονδιακού Μεγάρου στη Βέρνη να σερβίρει κανονικά μπύρα και κρασί.
Ωστόσο, ο νεαρός πολιτικός διευκρινίζει ότι σκοπός του δεν είναι η επιβολή αστυνομικών μέτρων ή η δημιουργία κάποιου ελεγκτικού μηχανισμού εντός της Βουλής.
Ο Gafner δεν ζητά ελέγχους με αλκοολόμετρα ούτε κυρώσεις για τους παραβάτες. Βασική του επιδίωξη είναι να ανοίξει ένας ουσιαστικός διάλογος και να προκαλέσει την αυτοκριτική των συναδέλφων του.
Το επιχείρημά του βασίζεται στη δημοκρατική ευθύνη. Ο Gafner τονίζει ότι είναι εξαιρετικά προβληματικό για τη δημοκρατία όταν οι νομοθέτες καλούνται να ψηφίσουν νόμους, ενώ η κρίση τους είναι θολωμένη από το αλκοόλ.
Επιπλέον, επισημαίνει ότι η αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να οδηγήσει σε ανάρμοστες συμπεριφορές, όπως σεξιστικά σχόλια, φαινόμενο που όπως υποστηρίζει, εντοπίζεται κυρίως σε πολιτικούς του δεξιού χώρου.
Αντιδράσεις και υπεράσπιση της παράδοσης
Η πρωτοβουλία έχει βρει υποστηρικτές στον χώρο της κεντροαριστεράς, με τον πρόεδρο των Σοσιαλδημοκρατών στο Βω, Romain Pilloud, να επιβεβαιώνει πως βλέπει συχνά συναδέλφους να πίνουν κρασί από αργά το πρωί και να συμμετέχουν στις απογευματινές συζητήσεις χωρίς να έχουν τον πλήρη έλεγχο της συμπεριφοράς τους.
Οι απόψεις αυτές, ωστόσο, προκαλούν την έντονη δυσφορία της αντίπερα όχθης.
Ο Maurice Neyroud, βουλευτής του FDP και οινοπαραγωγός στην περιοχή Lavaux, απορρίπτει κατηγορηματικά τις αιτιάσεις, χαρακτηρίζοντας την όλη συζήτηση «γελοία».
Ο Neyroud υπερασπίζεται την κουλτούρα του «απεριτίφ» ως στοιχείο κοινωνικής ευγένειας (savoir-vivre), το οποίο τιμούν εξίσου πολιτικοί από όλους τους χώρους, αριστεροί και δεξιοί.
Υποστηρίζει πως η κατανάλωση ενός ποτηριού κρασιού βοηθά στη δημιουργία δεσμών και στη συζήτηση μεταξύ εκπροσώπων διαφορετικών κομμάτων, κάτι που αποτελεί παράδοση στο οινοπαραγωγικό Καντόνι του Βω.
Ο ίδιος αποδίδει την κίνηση του Gafner σε προεκλογικές σκοπιμότητες ενόψει των εκλογών του 2027, κατηγορώντας τον ότι χρησιμοποιεί κάθε μέσο για να πλήξει τους πολιτικούς του αντιπάλους.
Ο Neyroud αρνείται ότι σημειώνονται υπερβολές και τονίζει πως, αν κάποιος ενοχλείται από αυτές τις παραδόσεις, ίσως θα έπρεπε να αλλάξει επάγγελμα.
Παράλληλα, παρατηρεί ότι ο χρόνος που περνούν οι βουλευτές στο κυλικείο έχει μειωθεί τα τελευταία χρόνια, καθώς οι κοινοβουλευτικές πλειοψηφίες είναι πλέον οριακές και δεν επιτρέπουν απουσίες από τις ψηφοφορίες.
Σημειώνεται ότι το κυλικείο του κοινοβουλίου δεν τηρεί αρχείο κατανάλωσης ανά βουλευτή, καθώς λειτουργεί και για το κοινό εκτός των ημερών συνεδρίασης.
Παρ’ όλα αυτά, τα στοιχεία δείχνουν ότι η συνολική κατανάλωση αλκοόλ στον χώρο παρουσιάζει πτωτική τάση από το 2017.
