Ολλανδία – Σχεδόν το 32% των ολλανδικών δαπανών για στρατιωτικό εξοπλισμό κατευθύνθηκε σε αμερικανικές εταιρείες κατά τους πρώτους πέντε μήνες του 2026.
Το ποσοστό αυτό, που υπερδιπλασιάστηκε σε σχέση με πέρυσι, προκαλεί πολιτικούς τριγμούς, καθώς η κυβέρνηση είχε δεσμευτεί να μειώσει την εξάρτηση της χώρας από τις ΗΠΑ.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Το μερίδιο των αμερικανικών εταιρειών αυξήθηκε από 12,8% το 2025 σε σχεδόν 32% το 2026.
- Το ποσοστό των ολλανδικών και ευρωπαϊκών προμηθευτών έπεσε από 77,5% στο 59%.
- Το υπουργείο Άμυνας αποδίδει την απότομη αύξηση σε μεμονωμένες μεγάλες παραγγελίες.
Τα νέα στοιχεία προέρχονται από απαντήσεις που έδωσαν πρόσφατα στο κοινοβούλιο η υπουργός Άμυνας, Ντιλάν Γεσιλγκόζ, και ο υφυπουργός, Ντερκ Μπόσγουικ, όπως μετέδωσε το δίκτυο RTL Nieuws.
Ενώ το 2024 το μερίδιο των αμερικανικών εταιρειών στις ολλανδικές αμυντικές δαπάνες ήταν μόλις 9,5% και το 2025 έφτασε το 12,8%, τους πρώτους μήνες του 2026 εκτοξεύτηκε στο 32%. Αντίστοιχα, οι Ευρωπαίοι και Ολλανδοί προμηθευτές είδαν το μερίδιό τους να συρρικνώνεται αισθητά, καθώς έπεσε από το 77,5% που βρισκόταν πέρυσι στο 59% για τη φετινή χρονιά.
Διχασμός στα πολιτικά κόμματα
Η εξέλιξη αυτή προκαλεί πολιτικές συζητήσεις, καθώς η προγραμματική συμφωνία των κομμάτων που στηρίζουν την κυβέρνηση μειοψηφίας (D66, VVD και CDA) προέβλεπε ρητά τη μείωση της «μονόπλευρης εξάρτησης» από τις ΗΠΑ στον τομέα της άμυνας.
Η βουλευτής του D66 –του κόμματος του πρωθυπουργού Ρομπ Γιέτεν– Μισέλ Γιάγκτενμπεργκ, σχεδίαζε να καταθέσει έναν συγκεκριμένο οδικό χάρτη για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής κυριαρχίας. Η ίδια τόνισε ότι, για τη μαχητική ισχύ των ενόπλων δυνάμεων, η Ολλανδία πρέπει να αναπτύξει και να διαθέτει εγχώρια την κατάλληλη τεχνογνωσία και εξοπλισμό.
Το αντιπολιτευόμενο κόμμα PRO κάνει λόγο για μια «άκρως ανεπιθύμητη» εξέλιξη. Ο βουλευτής Βίμαρ Μπόλχαους υπογράμμισε ότι η χώρα καθίσταται ολοένα και πιο εξαρτημένη, την ώρα που τόσο η ίδια όσο και η Ευρώπη θα έπρεπε να πατούν στα δικά τους πόδια. Στον αντίποδα, το κόμμα JA21 εμφανίζεται καθησυχαστικό. Η βουλευτής Άναμπελ Νανίνγκα ανέφερε ότι το αυξημένο αμερικανικό μερίδιο δεν αποτελεί πρόβλημα, καθώς οι ΗΠΑ παραμένουν ένας από τους σημαντικότερους συμμάχους και παρέχουν εξαιρετικό αμυντικό εξοπλισμό.
Υψηλή τεχνολογία και μεγάλα συμβόλαια
Η υλοποίηση της ευρωπαϊκής στροφής αποδεικνύεται περίπλοκη, καθώς οι ΗΠΑ κατασκευάζουν ορισμένα από τα πιο προηγμένα οπλικά συστήματα παγκοσμίως, όπως τα μαχητικά αεροσκάφη F-35 και τα αντιαεροπορικά Patriot.
Το ολλανδικό ινστιτούτο διεθνών σχέσεων Clingendael εκτιμά ότι η χώρα επιλέγει ουσιαστικά να διατηρήσει τη στρατηγική της εξάρτηση από τις ΗΠΑ, ιδιαίτερα όσον αφορά την πολεμική αεροπορία. Εκφράζει παράλληλα την ανησυχία του για τα νεότερα οπλικά συστήματα, επισημαίνοντας τον πρόσθετο κίνδυνο που προκύπτει από τη συνεργασία με Αμερικανούς δισεκατομμυριούχους της τεχνολογίας, των οποίων οι πολιτικές απόψεις είναι ισχυρές και «ενίοτε αντιδημοκρατικές».
Από την πλευρά του, το υπουργείο Άμυνας υποβαθμίζει τις εντυπώσεις. Εκπρόσωπος του υπουργείου διευκρίνισε ότι το διάστημα των πέντε μηνών δεν αποτελεί ασφαλές δείγμα για γενικά συμπεράσματα, καθώς η υπογραφή μεγάλων συμβολαίων για νέα οπλικά συστήματα μπορεί να προκαλέσει δυσανάλογη μεταβολή στα ποσοστά μιας συγκεκριμένης χρονιάς.
Με πληροφορίες από: RTL Nieuws
