Γερμανία – Σε δραστικές παρεμβάσεις στην αγορά ακινήτων προχωρά η κυβέρνηση του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς, θέτοντας ως στόχο την αναχαίτιση της στεγαστικής κρίσης και την προστασία των ενοικιαστών από καταχρηστικές πρακτικές. Το Ομοσπονδιακό Υπουργείο Δικαιοσύνης κατέθεσε ένα ολοκληρωμένο νομοσχέδιο που φιλοδοξεί να κλείσει τα νομικά κενά που επιτρέπουν την καταστρατήγηση του «φρένου» στα ενοίκια (Mietpreisbremse), αλλάζοντας τα δεδομένα για εκατομμύρια νοικοκυριά στη χώρα.
Η πρωτοβουλία, η οποία φέρει την υπογραφή της Υπουργού Δικαιοσύνης Στεφανί Χούμπιγκ (SPD) στο πλαίσιο του Μεγάλου Συνασπισμού, εστιάζει σε τέσσερις κρίσιμους τομείς: τα επιπλωμένα διαμερίσματα, τα μισθωτήρια που συνδέονται με τον πληθωρισμό (Indexmieten), τις βραχυχρόνιες μισθώσεις και την προστασία από εξώσεις. Η κεντρική φιλοσοφία του νομοσχεδίου είναι η διαφάνεια και η επιβολή ανώτατων ορίων εκεί όπου μέχρι σήμερα επικρατούσε ασάφεια.
Πλαφόν στις χρεώσεις για τα επιπλωμένα
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά την αγορά των επιπλωμένων κατοικιών, η οποία αποτελούσε μέχρι πρότινος τη «γκρίζα ζώνη» για την παράκαμψη των νομικών ορίων μίσθωσης. Οι ιδιοκτήτες συχνά επέβαλαν δυσανάλογα υψηλές προσαυξήσεις για την επίπλωση, χωρίς να υποχρεούνται να δικαιολογήσουν το ύψος του ποσού. Με το νέο νομοσχέδιο, η κυβέρνηση επιβάλλει καθεστώς απόλυτης διαφάνειας.
Στο εξής, οι χρεώσεις για την επίπλωση θα πρέπει να αναγράφονται ξεχωριστά και ευκρινώς στο μισθωτήριο συμβόλαιο. Το πιο κρίσιμο στοιχείο, ωστόσο, είναι η εισαγωγή ανώτατου ορίου. Η προσαύξηση για την επίπλωση δεν θα επιτρέπεται να υπερβαίνει το 5% του καθαρού ενοικίου (Nettokaltmiete). Με αυτόν τον τρόπο, επιχειρείται να μπει τέλος στην πρακτική της υπερκοστολόγησης παλαιών επίπλων ως μέσο τεχνητής διόγκωσης του ενοικίου.
«Κόφτης» στον πληθωρισμό και τις βραχυχρόνιες μισθώσεις
Το νομοσχέδιο παρεμβαίνει δυναμικά και στα συμβόλαια που είναι συνδεδεμένα με τον δείκτη τιμών καταναλωτή (Indexmieten). Αυτού του είδους οι μισθώσεις, σε περιόδους υψηλού πληθωρισμού, οδηγούσαν σε εκρηκτικές αυξήσεις που επιβάρυναν δυσβάσταχτα τους ενοικιαστές. Το Υπουργείο Δικαιοσύνης θεσπίζει πλέον «κόφτη», ορίζοντας ότι η ετήσια αύξηση σε αυτά τα συμβόλαια δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το 3,5%, ανεξαρτήτως του ύψους του πληθωρισμού.
Παράλληλα, αυστηροποιείται το πλαίσιο για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις. Μέχρι σήμερα, τα συμβόλαια «προσωρινής χρήσης» εξαιρούνταν από το φρένο ενοικίου, γεγονός που οδηγούσε σε κατάχρηση. Η νέα ρύθμιση προβλέπει ότι η εξαίρεση από τη Mietpreisbremse θα ισχύει μόνο αν το μισθωτήριο έχει μέγιστη διάρκεια έξι μηνών. Οποιαδήποτε μίσθωση υπερβαίνει αυτό το χρονικό διάστημα θα υπόκειται κανονικά στους περιορισμούς ύψους μισθώματος.
Ασπίδα προστασίας από τις εξώσεις
Εκτός από τα οικονομικά ζητήματα, η κυβέρνηση Μερτς αναθεωρεί και το πλαίσιο προστασίας της στέγης. Σημαντική αλλαγή επέρχεται στις περιπτώσεις καταγγελίας της σύμβασης λόγω οφειλών. Σύμφωνα με τον νέο σχεδιασμό, η έκτακτη (άμεση) καταγγελία μίσθωσης θα καθίσταται άκυρη, εάν ο ενοικιαστής εξοφλήσει πλήρως τα χρωστούμενα εντός μιας συγκεκριμένης χρονικής προθεσμίας.
Το νομοσχέδιο βρίσκεται πλέον στο στάδιο της επεξεργασίας από το Υπουργικό Συμβούλιο πριν πάρει τον δρόμο για την Bundestag. Ταυτόχρονα, ειδική επιτροπή εμπειρογνωμόνων εργάζεται για την περαιτέρω αυστηροποίηση των κυρώσεων εναντίον των ιδιοκτητών που παραβιάζουν τη νομοθεσία περί ανώτατων ορίων ενοικίου, με τα πορίσματα να αναμένονται έως το τέλος του τρέχοντος έτους.
