Γερμανία – Σε κλοιό κινητοποιήσεων βρίσκεται από τα ξημερώματα σχεδόν ολόκληρη η γερμανική επικράτεια, καθώς η προειδοποιητική απεργία που κήρυξε το συνδικάτο Verdi έχει παραλύσει τις αστικές συγκοινωνίες. Λεωφορεία, τραμ και μετρό παραμένουν ακινητοποιημένα στα αμαξοστάσια, δημιουργώντας έμφραγμα στις μετακινήσεις εκατομμυρίων πολιτών και εργαζομένων. Η απεργιακή κινητοποίηση αφορά σχεδόν όλα τα ομοσπονδιακά κρατίδια, με μοναδική εξαίρεση την Κάτω Σαξονία, όπου ισχύει ακόμη η ρήτρα εργασιακής ειρήνης (Friedenspflicht).
Το κάλεσμα της Verdi αφορά περίπου 100.000 εργαζόμενους σε 150 διαφορετικές επιχειρήσεις μεταφορών, οι οποίοι διεκδικούν καλύτερες συνθήκες εργασίας. Ωστόσο, πέρα από την ταλαιπωρία του επιβατικού κοινού, το ερώτημα που κυριαρχεί στον δημόσιο διάλογο αφορά το οικονομικό σκέλος: Ποια είναι η πραγματική μισθολογική εικόνα των ανθρώπων που βρίσκονται πίσω από το τιμόνι;
Τι αποκαλύπτουν τα επίσημα στοιχεία για τους μισθούς
Η απάντηση για τις απολαβές των οδηγών προκύπτει από τα επίσημα δεδομένα της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Απασχόλησης (Bundesagentur für Arbeit). Σύμφωνα με τον Άτλα Αμοιβών (Entgeltatlas), ο διάμεσος μεικτός μισθός για τους οδηγούς λεωφορείων, τραμ και μετρό στη Γερμανία ανέρχεται στα 3.522 ευρώ μηνιαίως. Το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει την ακριβή μέση τιμή, που σημαίνει ότι οι μισοί εργαζόμενοι λαμβάνουν λιγότερα και οι άλλοι μισοί περισσότερα.
Το μισθολογικό φάσμα παρουσιάζει σημαντικές διακυμάνσεις ανάλογα με την γεωγραφική περιοχή. Οι απολαβές ξεκινούν από περίπου 3.100 ευρώ και μπορούν να ξεπεράσουν τα 4.000 ευρώ μεικτά. Παρατηρείται ότι στα μεγάλα αστικά κέντρα και τις μητροπολιτικές περιοχές, οι μισθοί τείνουν να είναι σαφώς υψηλότεροι σε σύγκριση με την περιφέρεια, αντανακλώντας εν μέρει και το αυξημένο κόστος ζωής.
Ενιαία κατηγορία αλλά διαφορετικές ταχύτητες
Στο σύστημα αμοιβών των γερμανικών συγκοινωνιών, οι οδηγοί λεωφορείων, τραμ και μετρό εντάσσονται σε μια ενιαία επαγγελματική κατηγορία, γνωστή ως «υπηρεσία οδήγησης» (Fahrdienst). Αυτό σημαίνει ότι, στη βάση του μισθολογίου, δεν παίζει ρόλο το είδος του οχήματος που χειρίζεται ο εργαζόμενος. Ωστόσο, οι διαφορές στους τελικούς μισθούς είναι υπαρκτές και οφείλονται στη δομή του γερμανικού συστήματος.
Κάθε ομοσπονδιακό κρατίδιο ρυθμίζει τις τοπικές συγκοινωνίες αυτόνομα, γεγονός που δημιουργεί ανισότητες στις συλλογικές συμβάσεις από περιοχή σε περιοχή. Σε ορισμένα μέρη της Γερμανίας οι συμβάσεις προβλέπουν υψηλότερες απολαβές, ενώ σε άλλα είναι χαμηλότερες. Επιπλέον, διαφοροποιήσεις υπάρχουν και στα θεσμικά θέματα, όπως το ωράριο εργασίας και τα επιδόματα, τα οποία δεν είναι ενιαία σε όλη τη χώρα.
Ο ρόλος της προϋπηρεσίας και τα επιδόματα
Ένας κρίσιμος παράγοντας για τη διαμόρφωση του τελικού μισθού είναι η εργασιακή εμπειρία. Το σύστημα προβλέπει αυτόματη μισθολογική εξέλιξη, με τις απολαβές να αυξάνονται ανάλογα με τα έτη υπηρεσίας στο τιμόνι. Πέραν του βασικού μισθού, σημαντικό ρόλο παίζουν οι διάφορες προσαυξήσεις που ισχύουν σε πολλές επιχειρήσεις, όπως τα επιδόματα για νυχτερινή εργασία, εργασία τα Σαββατοκύριακα, καθώς και οι ετήσιες έκτακτες καταβολές (Sonderzahlungen).
Ακριβώς αυτά τα σημεία αποτελούν τον πυρήνα της τρέχουσας αντιπαράθεσης. Η Verdi, μέσω των απεργιακών κινητοποιήσεων, πιέζει για αυξήσεις στις αποδοχές και μείωση του χρόνου εργασίας, με τα αιτήματα να διαφοροποιούνται ανά κρατίδιο ανάλογα με τις τοπικές ανάγκες. Η διάρκεια και η ένταση των κινητοποιήσεων θα εξαρτηθούν άμεσα από την πορεία των διαπραγματεύσεων το επόμενο διάστημα.
