Αυστρία – Ανάσα στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς αναμένεται να δώσει η μείωση του ΦΠΑ σε βασικά είδη διατροφής, η οποία τίθεται σε εφαρμογή από την 1η Ιουλίου 2026.
Οι καταναλωτές θα δουν άμεσα τον φορολογικό συντελεστή να πέφτει από το 10% στο 4,9% στα ράφια των σούπερ μάρκετ, ωστόσο απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στις αναλυτικές εξαιρέσεις που ορίζει η νέα νομοθεσία.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Μείωση ΦΠΑ από 10% σε 4,9% από την 1η Ιουλίου 2026.
- Επενδύσεις 6 εκατ. ευρώ από το λιανεμπόριο για την τεχνική μετάβαση.
- Εντάσσονται βασικά αγαθά όπως ψωμί, γάλα, βούτυρο, αλεύρι και ρύζι.
Ποια βασικά αγαθά εντάσσονται στη μείωση
Η νομοθετική ρύθμιση, η οποία ψηφίστηκε από το Εθνικό Συμβούλιο στα τέλη Μαΐου, προβλέπει τη μετάβαση δεκάδων προϊόντων καθημερινής χρήσης στον μειωμένο συντελεστή του 4,9%. Η επιλογή δεν βασίζεται στην εμπορική ονομασία, αλλά στην αυστηρή δασμολογική κατάταξη του κάθε είδους βάσει του ενωσιακού κωδικού Συνδυασμένης Ονοματολογίας.
Στη λίστα των ευνοημένων προϊόντων περιλαμβάνονται βασικά είδη διατροφής, όπως το φρέσκο γάλα, το φυσικό γιαούρτι, το κλασικό βούτυρο και τα αυγά. Παράλληλα, μειωμένος ΦΠΑ θα εφαρμόζεται στα φρέσκα και κατεψυγμένα λαχανικά, σε συγκεκριμένα φρούτα, στο ρύζι, στο αλεύρι σίτου, στα άβραστα ζυμαρικά, στο κλασικό ψωμί και στο μαγειρικό αλάτι.
Οι φορολογικές παγίδες και οι ηχηρές εξαιρέσεις
Το περίπλοκο φορολογικό πλαίσιο δημιουργεί αρκετές «γκρίζες ζώνες» που ενδέχεται να ξαφνιάσουν τους καταναλωτές κατά την πληρωμή. Ενδεικτικά, ενώ το κλασικό ψωμί υπάγεται στο 4,9%, τα αρτοσκευάσματα με υψηλότερη περιεκτικότητα σε λιπαρά ή ζάχαρη, όπως τα κρουασάν και τα μπριός, παραμένουν στον συντελεστή του 10%. Το ίδιο ακριβώς ισχύει και για το γιαούρτι: το φυσικό φθηναίνει, αλλά το επιδόρπιο με γεύση φρούτων διατηρεί τον παλαιό, υψηλότερο συντελεστή.
Αντίστοιχες λεπτομέρειες καθορίζουν την τελική τιμή και σε άλλα είδη ραφιού. Το αλεύρι σίτου επωφελείται της φορολογικής μείωσης, σε αντίθεση με το αλεύρι σίκαλης που εξαιρείται. Στα κατεψυγμένα προϊόντα, το απλό φύλλο σπανακιού μεταβαίνει στο 4,9%, όμως το σπανάκι με κρέμα, λόγω της προσθήκης γάλακτος, φορολογείται με 10%.
Εξαιρέσεις συναντώνται ακόμη και στα έτοιμα γεύματα ή τα σνακ. Ένα απλό ψωμάκι (Semmel) έχει 4,9% ΦΠΑ, αλλά αν πωληθεί γεμιστό με αλλαντικά ή τυρί από το τμήμα κοπής, υπάγεται συνολικά στο 10%. Παράλληλα, εξαιρούνται ρητά είδη πολυτελείας και συγκεκριμένα μπαχαρικά, όπως η τρούφα, το σαφράν και η κάππαρη.
Το κόστος προσαρμογής για το λιανεμπόριο
Η εφαρμογή της νέας νομοθεσίας αποτέλεσε έναν πραγματικό αγώνα δρόμου για τον εμπορικό κόσμο, δεδομένου του στενού χρονικού περιθωρίου. Σύμφωνα με τον Rainer Will, διευθύνοντα σύμβουλο του αυστριακού εμπορικού συνδέσμου, οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ επένδυσαν περίπου έξι εκατομμύρια ευρώ τους τελευταίους μήνες για να αναβαθμίσουν τα ταμειακά τους συστήματα και την υποδομή πληροφορικής.
Οι εκπρόσωποι της αγοράς υπογραμμίζουν ότι οι έμποροι λειτουργούν αποκλειστικά ως εκτελεστικά όργανα των κυβερνητικών αποφάσεων, μετακυλίοντας πλήρως και άμεσα το οικονομικό όφελος στους πολίτες. Παράλληλα, οι 125.000 εργαζόμενοι στον τομέα του λιανεμπορίου τροφίμων ανέλαβαν το τεράστιο βάρος της αλλαγής των ετικετών στα ράφια, ώστε οι νέες, μειωμένες τιμές να είναι απόλυτα ακριβείς.