Ολλανδία – Στο επίκεντρο εκτεταμένων ελέγχων βρίσκονται τα εξειδικευμένα καταστήματα πώλησης καπνικών προϊόντων, καθώς καταγράφονται σοβαρές παραβιάσεις της εθνικής νομοθεσίας περί διαφήμισης και προστασίας του καταναλωτή.
Ο αριθμός αυτών των σημείων πώλησης έχει παρουσιάσει ραγδαία αύξηση, φτάνοντας τα 494 το προηγούμενο έτος από μόλις 246 το 2021.
Η συγκεκριμένη εξάπλωση συνδέεται άμεσα με την καθολική απαγόρευση πώλησης συμβατικών τσιγάρων από τα σούπερ μάρκετ που τέθηκε σε ισχύ το 2024.
Αυτά τα νέα καταστήματα τοποθετούνται στρατηγικά δίπλα ή σε πολύ κοντινή απόσταση από μεγάλες αλυσίδες τροφίμων, απορροφώντας την καταναλωτική ζήτηση.
Παράνομοι ισχυρισμοί υγείας και έλεγχοι από τις κρατικές αρχές
Σύμφωνα με ερευνητικό τηλεοπτικό ρεπορτάζ, υπάλληλοι σε πολλά από αυτά τα καταστήματα παρουσιάζουν τον θερμαινόμενο καπνό ως μια καθαρότερη και λιγότερο επιβλαβή επιλογή σε σύγκριση με τα παραδοσιακά τσιγάρα ή τα ηλεκτρονικά υποκατάστατα.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, προβάλλεται ο ισχυρισμός ότι η χρήση αυτών των συσκευών μπορεί να βελτιώσει τη φυσική κατάσταση των καταναλωτών.
Ωστόσο, η ολλανδική νομοθεσία απαγορεύει ρητά στους πωλητές να συνδέουν τα προϊόντα καπνού με οποιοδήποτε όφελος για την υγεία.
Απαγορεύεται επίσης αυστηρά η προώθησή τους ως λιγότερο επιβλαβή σε σχέση με άλλα ανταγωνιστικά προϊόντα.
Η Ολλανδική Αρχή Ασφάλειας Προϊόντων (NVWA) παρακολουθεί στενά το ζήτημα και έχει ήδη παρέμβει στο παρελθόν με κυρώσεις.
Η αρχή έχει επιβάλει σημαντικά πρόστιμα στην κατασκευάστρια εταιρεία Philip Morris για αντίστοιχες παραβάσεις της νομοθεσίας.
Η συγκεκριμένη πολυεθνική διατηρεί στενούς εμπορικούς δεσμούς με το δίκτυο των εξειδικευμένων καταστημάτων.
Η εταιρεία φέρεται να χρηματοδοτεί τις ανακαινίσεις και τον εξοπλισμό των χώρων, ενώ παράλληλα παρέχει ειδικά προγράμματα εκπαίδευσης στο προσωπικό για την προώθηση της σειράς προϊόντων IQOS.
Οι ιατρικές προειδοποιήσεις και η αντίδραση της βιομηχανίας
Τα επιστημονικά δεδομένα διαψεύδουν κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς περί βελτίωσης της υγείας.
Το Εθνικό Ινστιτούτο Δημόσιας Υγείας και Περιβάλλοντος (RIVM) διευκρινίζει ότι οι συγκεκριμένες συσκευές απλώς θερμαίνουν τον καπνό αντί να τον καίνε.
Αν και η διαδικασία αυτή μειώνει την έκθεση σε ορισμένες καρκινογόνες ουσίες, ο συνολικός κίνδυνος για την υγεία παραμένει υπαρκτός και σοβαρός.
Το ινστιτούτο προειδοποιεί ότι ακόμη και ελάχιστες ποσότητες αυτών των ουσιών αρκούν για να προκαλέσουν καρκίνο στον ανθρώπινο οργανισμό.
Επιπλέον, οι κρατικοί επιστήμονες επισημαίνουν ότι ορισμένες βλαβερές χημικές ενώσεις ενδέχεται να βρίσκονται σε υψηλότερες συγκεντρώσεις στον θερμαινόμενο καπνό σε σχέση με τον συμβατικό καπνό του τσιγάρου.
Αναφορικά με τη διαχείριση των καταγγελιών, η Philip Morris απέφυγε να τοποθετηθεί για τα συγκεκριμένα περιστατικά στα σημεία πώλησης.
Εκπρόσωποι της εταιρείας ανέφεραν ότι δεν είναι δυνατή η επαλήθευση των ισχυρισμών των υπαλλήλων, καθώς η μαγνητοσκόπηση εντός των καταστημάτων δεν επιτρέπεται νομικά.
Τόνισαν ωστόσο τη γενικότερη στρατηγική τους για ένα μέλλον χωρίς παραδοσιακά τσιγάρα, υποστηρίζοντας την ανάγκη για ευρύτερη ενημέρωση των καπνιστών σχετικά με τις διαθέσιμες εναλλακτικές λύσεις.
