Βερολίνο – Ο αρχιτεκτονικός και πολεοδομικός χάρτης του Βερολίνου βρίσκεται προ των πυλών μιας δραστικής αλλαγής, καθώς 95 νέα ψηλά κτίρια και ουρανοξύστες βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε φάση σχεδιασμού.
Τα στοιχεία αυτά προέκυψαν από την επίσημη απάντηση της Διοίκησης της Γερουσίας για την Αστική Ανάπτυξη, κατόπιν σχετικού αιτήματος της κοινοβουλευτικής ομάδας των Πρασίνων.
Παρά τον εντυπωσιακό αριθμό των έργων, η συζήτηση επικεντρώνεται στη χρήση των κτιρίων αυτών, καθώς η γερμανική πρωτεύουσα μαστίζεται από οξεία στεγαστική κρίση.
Μια πρώτη ανάγνωση της λίστας των έργων δείχνει μια φαινομενική ισορροπία: ο αριθμός των ψηλών κτιρίων που προορίζονται για εμπορική χρήση και γραφεία είναι σχεδόν ίσος με αυτόν που αφορά κατοικίες.
Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει δραματικά όταν η ανάλυση εστιάσει στα πραγματικά ψηλά κτίρια, εκείνα που υπερβαίνουν τα 60 μέτρα σε ύψος και καθορίζουν τον ορίζοντα της πόλης.
Σύμφωνα με τα δεδομένα, από τα κτίρια αυτής της κατηγορίας, τα 24 προορίζονται κυρίως ή αποκλειστικά για γραφεία και εμπορικές χρήσεις, ενώ μόλις 11 σχεδιάζονται με κύριο γνώμονα τη στέγαση.
Κενά γραφεία και πολιτική αντιπαράθεση
Η δυσαναλογία αυτή έχει προκαλέσει την έντονη αντίδραση των Πρασίνων, οι οποίοι κάνουν λόγο για σοβαρή πολεοδομική αστοχία.
Ο Julian Schwarze, εμπειρογνώμονας της παράταξης για θέματα αστικής ανάπτυξης, επέκρινε δριμύτατα τον προσανατολισμό των νέων έργων.
Όπως επεσήμανε, τα κτίρια που θα σημαδέψουν οπτικά την πόλη σχεδιάζονται ως επί το πλείστον ως πύργοι γραφείων, με την αναλογία να είναι υπερδιπλάσια σε σχέση με τους πύργους κατοικιών.
Το επιχείρημα της αντιπολίτευσης ενισχύεται από τα στοιχεία της αγοράς ακινήτων. Αυτή τη στιγμή, στο Βερολίνο καταγράφονται περίπου 1,7 εκατομμύρια τετραγωνικά μέτρα κενών γραφειακών χώρων.
Παρ’ όλα αυτά, ο προγραμματισμός προβλέπει την προσθήκη επιπλέον 840.000 τετραγωνικών μέτρων γραφείων έως το τέλος του 2026.
Ο κ. Schwarze τόνισε πως, δεδομένου του τεράστιου ποσοστού κενών χώρων, δεν θα έπρεπε να χορηγούνται νέες άδειες για συγκροτήματα γραφείων, ζητώντας παράλληλα τη μετατροπή των υφιστάμενων άδειων χώρων σε προσιτή κατοικία μέσω σχετικής πρότασης που κατατέθηκε στη Βουλή των Αντιπροσώπων.
Η γεωγραφία των νέων ουρανοξυστών
Τα 95 σχεδιαζόμενα κτίρια ποικίλλουν σε ύψος, ξεκινώντας από τα 31 μέτρα και φτάνοντας σχεδόν τα 170 μέτρα. Η γεωγραφική τους κατανομή δείχνει μια σαφή συγκέντρωση στο κέντρο και τις αναπτυσσόμενες περιοχές.
Η περιοχή Mitte κατέχει την πρωτιά με 23 έργα, ακολουθούμενη από το Lichtenberg με 17 και το Charlottenburg-Wilmersdorf με 15.
Πέραν των χρήσεων κατοικίας και γραφείων, ο κατάλογος περιλαμβάνει και κτίρια για ιδρύματα όπως το Τεχνικό Πανεπιστήμιο (TU) και το νοσοκομείο Charité, ενώ για ορισμένα έργα η τελική χρήση παραμένει ακόμη αδιευκρίνιστη.
Ωστόσο, υπάρχει περιθώριο αλλαγών στον σχεδιασμό, όπως αποδεικνύει η περίπτωση του έργου «Urbane Mitte» στο Friedrichshain-Kreuzberg. Ο αρχικός σχεδιασμός για επτά ουρανοξύστες δεν προέβλεπε ούτε ένα διαμέρισμα.
Πλέον, σύμφωνα με τη Γερουσία, τα σχέδια για το βόρειο τμήμα του έργου έχουν αναθεωρηθεί και προβλέπουν «πολυλειτουργικά κτίρια».
Αυτά θα συνδυάζουν χώρους γραφείων με προσιτή κατοικία, καταστήματα λιανικής, υπηρεσίες και κοινωνικές υποδομές, δείχνοντας ότι η πίεση για περισσότερα σπίτια μπορεί να επιφέρει τροποποιήσεις στα μεγάλα κατασκευαστικά πλάνα.